تدام سودآوری پگاه فارس در شرایط رکود

تاریخچه: شرکت شیر پاستوریزه پگاه فارس در سال 1342با نام «کارخانه شیر پاستوریزه شیراز» با ظرفیت 15 تن تاسیس و به منظور تأمین پروتئین حیوانی مورد نیاز شهروندان و استفاده کلان از شیر خشک وارداتی و تولید شیربازساخته جهت مصرف دانش آموزان در سال 1346 به بهره‌برداری رسید. کارخانه در سال1359 با کارخانه شیر زرقان، ادغام و تحت عنوان «کارخانه شیر منطقه ای فارس» شروع به فعالیت کرد. مساحت این کارخانه 14 هکتار و در 32 کیلومتری شمال شیراز واقع شده است. این شرکت تحت پوشش شرکت صنایع شیر ایران بوده که به مرور با پیشرفت تکنولوژی و افزایش ماشین آلات، ظرفیت اسمی 450 تن تولید را به دست آورده است. ترازنامه: سال مالی شرکت شیر پاستوریزه پگاه فارس، منتهی به اسفند ماه است. این شرکت با سرمایه اسمی 200 میلیارد ریالی، در بازار دوم فرابورس پذیرش شده است. بر اساس ترازنامه 3 ماهه منتهی به خرداد 1394، این شرکت در مقابل 950 میلیارد ریال دارایی جاری، 804 میلیارد ریال بدهی جاری دارد.

56درصد از دارایی های جاری شرکت را حساب های دریافتنی تشکیل می دهد. بیش از 90درصد این مبلغ مربوط به شرکت بازار گستر پگاه است که بر اساس دستورالعمل شرکت صنایع شیر ایران، مجری فروش محصولات شرکت است. 11درصد از دارایی های جاری شرکت را سایر حساب های دریافتنی تشکیل می دهد، این رقم عمدتا مربوط به تسهیلات ارائه شده توسط شرکت به دامداران است که اصل و فرع مطالبات در آن آمده است و سر رسید کمتر از یکسال دارد. شرکت در راستای سیاست های حمایتی خود به دامداران تسهیلات مالی پرداخت می کند. 28درصد از دارایی های جاری، مربوط به موجودی مواد و کالا است. نیمی از این رقم مربوط به لوازم بسته بندی است همچنین کالای ساخته شده بخش دیگری از این سرفصل را تشکیل می دهد. 44درصد از بدهی های جاری شرکت را بخش حساب های پرداختنی تشکیل می دهد. بخش اعظم این بدهی مربوط به مواد خریداری شده است. اقلام راکد، سنواتی و عمده مشاهده نمی گردد و مجموع این بدهی به بیش از 300 شخص حقیقی و حقوقی است. 25درصد از بدهی های جاری شرکت نیز تسهیلات بانکی اخذ شده است. این حجم تسهیلات 21درصد از مجموع دارایی های جاری شرکت را تشکیل داده و برابر با 7% از کل فروش شرکت است بنابراین می توان گفت شرکت از نظر تامین مالی تحت فشار نیست. با توجه به بررسی موارد فوق، برخی نسبت های مهم، ضمن 3 سال گذشته مورد بررسی قرار خواهد گرفت:

مشاهده می گردد که دوره وصول مطالبات در سه سال گذشته از 41 روز به 64 روز افزایش یافته است اما شرکت توانسته موجودی مواد خود را کنترل کند و دوره گردش کالا از 49 روز به 41 روز کاهش یافته و در کل، دوره گردش عملیات از 91 روز به 105 روز رسیده که فاکتور مثبتی نیست اما در نقطه مقابل دوره پرداخت به بستانکاران نیز از 24 روز به 50 روز افزایش یافته است که اتفاق مثبتی محسوب می شود. این شرایط باعث شده تا علی رغم رشد 275 میلیارد ریالی بدهی های جاری، تسهیلات بانکی تنها 58 میلیارد ریال افزایش یابد و به طور کلی می توان گفت شرکت با وجود مشکلات حاکم بر اقتصاد و مباحث کلان، کنترل مناسبی بر نسبت های مالی و فعالیت خود دارد. صورت جریان وجوه نقد: در سه ماهه نخست سال جاری میزان ورودی وجه نقد حاصل از فعالیت های عملیاتی 144 میلیارد ریال بوده در حالی که طی 3 ماهه بهار سال 1393 شاهد خروج 47 میلیارد ریال وجه نقد بوده ایم. در حالی شرکت طی سال مالی گذشته 287 میلیارد ریال وجه نقد از محل استقراض به دست آورده و 192 میلیارد ریال ازان را بازپرداخت نموده شاهد آن هستیم که طی سه ماه نخست سال جاری 43 میلیارد ریال استفراض جدید انجام و 163 میلیارد ریال بازپرداخت صورت گرفته است که نکته مثبتی محسوب می شود . صورت سود و زیان: پگاه فارس در سال مالی گذشته با سرمایه اسمی 200 میلیارد ریالی موفق به کسب 385 ریال سود به ازای هر سهم شده و در سه ماه نخست سال جاری با کسب 100ریال سود خالص برای هر سهم پیشبینی تحقق 426 ریال سود را دارد. شیرخام به عنوان ماده اولیه شرکت تابع نرخ گذاری دولت بوده و از سوی دامداران سنتی و غیر سنتی تامین می گردد. باید توجه داشت که نرخ شیر خام بر اساس بار میکروبی و میزان چربی آن قیمت گذاری می شود و افزایش و کاهش میزان بار میکروبی و چربی نرخ خرید را تحت تاثیر قرار می دهد. نرخ محصولات نیز تابعی از نرخ شیر خام است. آخرین افزایش مصوب شده مربوط به سال 1393 است، همچنین بر اساس آخرین درخواست ها برای تعدیل نرخ، در صورت اعلام نرخ شیر 14400 ریالی برای هر کیلو، نرخ محصولات نیز 13درصد افزایش خواهد یافت. لازم به ذکر است که شیر 14400ریال یکی از درجه های شیر است که میزان خاصی چربی و بار میروبی بسیار ناچیز داشته باشد. با این اوصاف، بخش فروش و بهای تمام شده شرکت با فرض تداوم نرخ های فعلی به شرح جدول زیر تعدیل می گردد:

با توجه به مفروضات فوق، سود خالص به شرح جدول زیر تغییر خواهد کرد:

لازم به ذکر است که در بخش هزینه عمومی - اداری تغییرات کمیسیون فروش منجر به رشد هزینه شده، همچنین در سال مالی گذشته این آیتم در بخش بهای تمام شده طبقه بندی شده است. نتیجه گیری: ارزش دفتری هر سهم بر اساس ترازنامه سه ماهه 1256 ریال است همچنین نمادهای غشان و غشصفا که همگروه این شرکت هستند، به ترتیب نسبت قیمت به درآمد 4.2 و 5.9 واحدی دارند. با توجه به متوسط نسبت قیمت به درآمد بازار در مقطع کنونی و با توجه به ارزش دفتری، بازار در محدوده قیمتی 1600 تا 1800 ریال خریدار این سهم خواهد بود.

ولید هلالات (تحلیلگر کارگزاری بانک پاسارگاد)