مردم به تاثیرتحریم‌ها هم محرم هستند

اینکه به این صراحت و قطعیت می‌توانیم اظهارنظرها را در دو قالب موافق و مخالف تقسیم‌بندی کنیم به این دلیل است که بعد از ماه‌ها مذاکره در خارج و بحث و گفت‌وگو در داخل پیرامون آن، مختصات توافق احتمالی روشن شده است. در واقع بعید است، اتفاقی بیفتد و این چارچوب‌ها را دچار دگرگونی بنیادین کند، پس اگر کسی با همین چارچوب‌های فعلی موافق باشد از توافق احتمالی هم استقبال خواهد کرد و برای مخالفان هم این گزاره منطقی به نظر می‌رسد. با اینکه در یکی دو ماه گذشته و پس از بیانیه لوزان صدای مخالفان کاملا موافقان را به گوشه رانده بود اما با وارد شدن رییس‌جمهور به اظهارنظر درخصوص تاثیر تحریم‌ها ورق به سود موافقان برگشت. اینکه چرا قبلا تا این حد بر تاثیرگذاری تحریم‌ها مانور داده نمی‌شد به نظر می‌رسد که به مصلحت‌اندیشی ملی و برای اجتناب از سوءاستفاده قدرت‌های جهانی ارتباط داشت اما بعد از بیانیه لوزان، که به عقیده نگارنده رئوس کلی را تا حد زیادی مشخص کرده است، دیگر نیازی به این مصلحت‌اندیشی ها احساس نشد. مضافا اینکه از طرف مقام‌های ارشد کشور نیز بر محرم بودن مردم تاکید شده است. قاعدتا این محرمانگی تنها محدود به جزییات توافق هسته‌یی نیست و باید با مردم درخصوص مشکلات موجود هم صادق و روشن صحبت کرد. این اتفاق دو نتیجه خواهد داشت یکی اینکه اگر توافق حاصل شود آن وقت مشخص است به چه دلیل و برای مرتفع شدن چه موانعی، کشور این مدت فراوان درگیر مذاکرات طاقت‌فرسا و پرهزینه بوده است. در نتیجه مردم هم که بازیگران اصلی اقتصاد هستند و انتظارات آنها در رسیدن به اهداف اقتصادی تعیین‌کننده است، قادر به بازتعریف نقش خود خواهند بود. در سناریو دوم هم اگر قرار نباشد توافقی اتفاق بیفتد باید مردم آمادگی این را داشته باشند که برای یک بازه زمانی نامشخص با چه محدودیت‌ها یا به تعبیر بعضی از تحلیلگران با چه فرصت‌هایی روبه‌رو هستند. دادن یک تصویر کلی بدون ارایه تحلیل از آن، نیاز رسانه‌ها و مردم است. درخصوص تحریم‌ها که سال‌هاست بر اقتصاد ایران سایه افکنده و حالا نیز به مهم‌ترین مساله کشور تبدیل شده است، مردم باید اطلاع کامل داشته باشند تا بعد از نتیجه مذاکرات، درک درستی از ابعاد تلاش های دولت و ارزیابی آن داشته باشند و در این راستا تنها اطلاعات واقعی می‌تواند مفید باشد نه تحلیل های سلیقه‌ای. تاکید دولت و همراهان آن به ارایه اطلاعات تاثیر فراوان تحریم‌ها بر اقتصاد کشور اگرچه بعید است به مستندات واقعی پایبند نباشد اما نباید از یاد هم برد که مسوولیت اداره کشور بر عهده دولت است و مقام های بلندپایه دولت از نزدیک شاهد خسران ناشی از تحریم‌ها هستند به همین دلیل نه به خاطر منافع ملی و نه به خاطر کارنامه خویش علاقه‌یی به ادامه تحریم‌ها ندارند و خواهان همراهی مردم نیز هستند. بدیهی است که اگر دولت اعتقاد نداشت که تحریم‌ها قدرت مانور اقتصاد ایران را به ‌شدت کم کرده است بخش عمده‌یی از توان خود را صرف رفع آن نمی‌کرد و به همین دلیل در اصالت نگرانی دولت یا دوری آنها از سیاه‌نمایی شکی نیست. در طرف مقابل هم مواضع به ظاهر درستی مبنی بر ترمیم داخلی بدون توجه به گرفتاری‌های موجود اتخاذ شده که البته اجرایی نیست. اجرایی نیست چون اقتصاد زنده است. فرض کنید که به دلیل ضعف داخلی یک جسم خارجی وارد بدنه یک موجود زنده شود آیا اولا زخم ایجاد شده را می‌توان پنهان کرد و دوما آیا ترمیم این زخم بدون دفع مهاجم خارجی امکان‌پذیر است؟ خیر، نخست باید موانع را رفع کرد سپس به توانمندسازی روی آورد تا بار دیگر در برابر آسیب‌ها مقاوم‌تر بود.