آغازبرنامههای ایمنیغذا
سالی که نکوست از بهارش پیداست. سال 94 قرار بود سالی نکو برای سلامت غذا باشد و شعار هفته سلامت این سال نیز درصورت تحقق میتواند شیرینی بهار را تا سرمای زمستان زیر دندانها نگه دارد.
اما به نظر میرسد، دستاندرکاران تحقق این شعار و پدیدآوردن این شیرینی، خود بر سر مولفههای سلامت غذایی تفاهم ندارند. هفته سلامت از 6 روز دیگر شروع میشود. شعار امسال سازمان بهداشت جهانی «امنیت غذایی» است که عنوان مفصلتر آن «ایمنی غذا از سفره تا مزرعه» است. به همین مناسبت چند نفر از معاونان وزیر بهداشت و مسوولان بخشها در ساختمان وزارت بهداشت گردهم آمده بودند تا در مورد دستآوردهایشان صحبت کنند. طبقه نهم بلوک C ساختمان وزارت بهداشت اما به نظر میرسید حتی در هفته سلامت هم آوردگاه بحث و جدل بین دو معاونت از دو وزارتخانه بهداشت و کشاورزی باشد. بحثی که نشان میدهد دستکم در باب مسایلی مثل خمیرمرغ یا شیر فله هنوز هم توافقی در دستگاههای مسوول سلامت مردم وجود ندارد. رسول دیناروند، معاون وزیر بهداشت و رییس سازمان غذا و دارو در مورد دو موضوعی صحبت کرد که قرار است امسال در مرکز توجه این سازمان باشند. قرار است، سازمان غذا و دارو در سال 94 در مرتبه نخست بر اعطای مجوزها برای تولیدکنندهها و واردکنندههایی تمرکز کند که مجوزهایشان را از این سازمان دریافت میکنند. به گفته دیناروند از آغاز سال 94 استانداردهای غذا نیز درکشور افزایش پیدا کرده و سختگیرانهتر خواهند شد. مورد دومی که دیناروند به آن اشاره کرد، ایمنی و سلامت غذا بود که قرار است با اقداماتی از قبیل اعطای سیب سلامت به رستورانها و اغذیهفروشیها تکمیل شوند. شناسنامهدار کردن برنجهای وارداتی و برنامهریزی برای شناسنامهدار کردن برنجهای داخلی از دیگر برنامههای سازمان غذا و داروست. خمیر مرغ همچنان خبرساز دیناروند در مورد یکی از بزرگترین معضلات این وزراتخانه در سال گذشته یعنی خمیرمرغ سخن گفت. ظاهرا بحث خمیرکردن لاشه مرغ و استفاده از آن در تهیه سوسیس و کالباس هنوز داغ است. دیناروند میگوید: سازمان متبوعش بنا ندارد تقصیرها را بر گردن سازمانهای دیگر بیندازد هرچند سازمان غذا و دارو همچنان مصر است که تولید و استفاده از خمیرمرغ به صلاح نیست. به گفته دیناروند سازمان غذا و دارو به متقاضیان تولید خمیرمرغ پروانه نمیدهد ولی سوسیس و کالباسهایی که از این محصول انتهای زنجیره تولید مرغ گوشتی به دست میآیند همچنان در مغازهها موجودند. به گفته دیناروند: «خمیرمرغ الان دیگر مصرف نمیشود ولی فشار تولیدکنندههای آن بر دوش سازمان غذا و دارو سنگینی میکند. آنها به ما فشار میآورند و میگویند در صورت ممنوعیت استفاده از خمیرمرغ متضرر میشوند و حتی به آمار تولید آن در جهان استناد میکنند تا صرفه اقتصادی تولیدش را نشان دهند.» جان کلام دیناروند این است که سازمان غذا و دارو تحت فشار است تا استفاده از خمیرمرغ ممنوع نشود. او چنین ادامه داد: «البته تخلف همیشه هست ولی عمدتا از سوی تولیدکنندگان کوچک محلی است چراکه تولیدکنندگان بزرگ خودشان را با استفاده از این محصول زیر سوال نمیبرند.» سخنان مهدی خلج، رییس سازمان دامپزشکی کشور که فاصلهاش با رسول دیناروند تنها به قدری بود که علیاکبر سیاری، معاون بهداشت وزارت بهداشت روی صندلیاش بنشیند 180درجه با سخنان دیناروند متفاوت بود. به گفته خلج: «سازمان دامپزشکی کشور معتقد است که در آن دسته از کارخانجاتی که با مجوز سازمان دامپزشکی به تولید خمیرمرغ مشغولاند، مشکلی وجود ندارد. هرچند وزارت بهداشت در این زمینه دغدغه دارد و ما با آنها جلسات مشترک زیادی داشتهایم.» به گفته خلج هماکنون در کشور ظرفیت تولید سالانه 90-80هزار تن خمیر مرغ وجو دارد و تولیدکنندگان آن میتوانند مرغهای تخمگذار را در پایان دوره به خمیرمرغی تبدیل کنند که «استانداردهای آن حتی از استانداردهای اتحادیه اروپا هم بالاتر است.» خلج در ادامه از تفاهم سازمان دامپزشکی با سازمان غذا و دارو در این زمینه خبر داد. «ما روی خمیر مرغ آزمایش و پایش انجام دادهایم و حاضریم به صورت علمی هم نشان بدهیم که این محصول مشکلی از نظر سلامتی و بهداشت ندارد. با این حال دغدغه وزارت بهداشت را محترم میدانیم و به نظر من طولی نمیکشد که سازمان دامپزشکی کشور با سازمان غذا و دارو و سازمان ملی استاندارد در این باره به تفاهم برسند.» به گفته خلج برنامه سازمان دامپزشکی کشور این است که با تمرکز بر سلامت غذای دام کشور به سلامت غذای ایرانیان کمک کند چراکه دام و طیور، بخش بزرگی از غذای مردم را تشکیل میدهد. شیرهای فله و ماستهای خانگی بحث در مورد یکی دیگر از چالشهای سال گذشته وزارت بهداشت هم مشابه موضوع خمیرمرغ بود. به گفته خلج، نظر سازمان دامپزشکی کشور بر این است که مصرف شیر فله هم مشکلی ندارد و آنچه مهم است، این است که این سازمان به پایش شیرهای فله در بازار بپردازد تا مشکلات بهداشتی در این باره پیش نیاید. خلج گفت: «ما حتی از مراکز بزرگ تولید شیر پیشنهادی دریافت کردهایم که آنها میخواهند در انتهای زنجیره تولیدشان تجهیزات پاستوریزاسیون نصب کنند تا شیر فله را در بستهبندیهای 10 یا 20کیلویی به بازار عرضه کنند. یکی از دلایلش هم این است که مردم ما دوست دارند خودشان در خانه ماست بیندازند و به همین خاطر شیر فله را ترجیح میدهند.» دیناروند اما باز مخالف بود. او گفت: «سازمان غذا و دارو با مصرف شیر فله مخالف است و این را بارها نیز اعلام کرده است. ولی ما در این زمینه کاری نمیتوانیم بکنیم جز توصیه به مردم که از این شیرها استفاده نکنند.» دیناروند ادامه داد: «چنانچه مردم از شیر فله استفاده کنند و مشکلی برای آنها پیش بیاید، مسوولش خود آنها هستند چراکه این سازمان تنها در مواردی مسوولیت دارد که خودش در آنها ورود داشته باشد.» وزیر بهداشت روز سهشنبه در مورد وضعیت غذای کشور هشدار داد و آن را «نامناسب» دانست. هفته سلامت نیز هنوز آغاز نشده ولی برنامهریزی نهادهای مسوول برای پاسداشت آن مسلما زودتر از اینها آغاز شده است. با این حال باعث نشده که این نهادها در انجام وظایفشان با هم اختلاف پیدا نکنند. با این تفاسیر آنچه در طلیعه هفته سلامت هویداست بیشتر به این مصرع شعر قدیمی میماند که «سالی که نکوست از بهارش پیداست.»