گزارش گاردین از دگرگونی در توانایی موشکی تهران / ایران قدرت‌نمایی کرد

 به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از انتخاب، ایران در جریان تشدید تنش‌ها در خاورمیانه، توانسته است توانایی خود را در هدف قرار دادن پایگاه‌های آمریکایی و تأسیسات حیاتی در منطقه، از طریق ترکیبی از پیشرفت فنی در برنامه موشکی خود، بهره‌گیری از تصاویر ماهواره‌ای و اتخاذ تاکتیک‌های نظامی الهام‌گرفته از تجربه روسیه در جنگ اوکراین، تقویت کند.

 گاردین نوشت: دن صباغ، سردبیر امور دفاعی و امنیتی این روزنامه، می‌گوید که حملات اخیر ایران افزایش سطح دقت و قدرت تخریبی را نشان داده و هم‌زمان نقاط ضعف احتمالی در سامانه‌های پدافند هوایی آمریکا مستقر در منطقه را آشکار ساخته است. 

 این گزارش بر اساس حمله‌ای است که پایگاه هوایی موفق السلطی در اردن را هدف قرار داد؛ پایگاهی که توسط سامانه پیشرفته پدافند موشکی آمریکا «ثاد» محافظت می‌شد و این حمله منجر به کشته شدن ۳ سرباز آمریکایی شد. 

 تصاویر ماهواره‌ای منتشر شده توسط رسانه‌های ایرانی، خسارت به تعدادی از تأسیسات این پایگاه را نشان داد که وزارت دفاع آمریکا را بر آن داشت تا در مورد عدم توانایی سامانه دفاعی در رهگیری این حمله، تحقیق کند.

گزارش بر این باور است که این حادثه تأیید می‌کند که ایران همچنان دارای توانایی‌های موشکی پیشرفته است و بیش از پیش آماده استفاده از این توانایی‌ها در رویارویی با ایالات متحده است.

این گزارش به نقل از آندریاس کریگ، پژوهشگر کالج کینگز لندن، آورده است که توانایی‌های موشکی ایران دستخوش «دگرگونی واقعی» شده است که نتیجه پیشرفت هم‌زمان در حوزه‌های جمع‌آوری اطلاعات، بهبود سامانه‌های هدایت موشک‌ها، افزایش قابلیت مانور و نیز توسعه روش‌های برنامه‌ریزی حملات پیچیده است.

گزارش اشاره می‌کند که این پیشرفت پس از سال‌ها کار بروزرسانی برنامه موشک‌های بالستیک ایران حاصل شده و توضیح می‌دهد که برآوردهای اطلاعاتی آمریکا حاکی از آن است که بخش بزرگی از این برنامه، با وجود حملات قبلی که واشنگتن اعلام کرده بود توانایی‌های نظامی ایران را به شدت تضعیف کرده است، همچنان کارآمد باقی مانده است.
ماهواره‌های چینی

گزارش به نقش احتمالی تصاویر ماهواره‌ای چین در بهبود توانایی ایران برای شناسایی اهداف می‌پردازد و اشاره می‌کند که ایالات متحده علیه شرکت‌های چینی که متهم به تأمین تصاویر فضایی از سایت‌های نظامی آمریکا در منطقه از جمله پایگاه‌های حاوی هواپیماها و سامانه‌های پدافند هوایی مانند «پاتریوت» و «ثاد» هستند، تحریم‌هایی اعمال کرده است.

با این حال، گزارش در مقابل، نظر محافظه‌کارانه‌تری را از سیدهارت کوشال، پژوهشگر مؤسسه سلطنتی خدمات متحد، نقل می‌کند که معتقد است ایران اغلب بر اهداف ثابتی متمرکز شده است که می‌توان موقعیت آنها را از طریق تصاویر ماهواره‌ای تجاری در دسترس تعیین کرد، بدون نیاز به اطلاعات محرمانه از چین.

کوشال تأکید می‌کند که تاکنون شواهد روشنی وجود ندارد که نشان دهد ایران از پشتیبانی اطلاعاتی خارجی برای حمله به اهداف متحرک یا عملیاتی بسیار حساس استفاده کرده است.

گزارش این پرسش را مطرح می‌کند که پایگاه‌های آمریکا تا چه حد برای مقابله با تهدید موشک‌های بالستیک و پهپادهای ایرانی آماده هستند، به ویژه اینکه بسیاری از آنها - بر اساس این تحلیل - اساساً برای مقابله با حملات گروه‌های مسلح غیرمنظم طراحی شده‌اند، نه حملات موشکی گسترده ای که توسط دولتی دارای زرادخانه پیشرفته انجام می‌شود.

نویسنده همچنین اشاره می‌کند که گستردگی دامنه اهداف مورد نیاز برای حفاظت، که شامل پایگاه‌های نظامی، تأسیسات نفتی، پالایشگاه‌ها و نمک‌زدایی‌ها می‌شود، تأمین حفاظت کامل برای همه این مکان‌ها را بسیار دشوار می‌سازد.

گزارش این احتمال را بررسی می‌کند که ایران از تجارب روسیه بهره برده باشد، به ویژه پس از مشاهده شباهت بین برخی از روش‌های حملات ایران و تاکتیک‌هایی که مسکو در اوکراین به کار برده است.

از جمله برجسته‌ترین این روش‌ها، استفاده ابتدایی از پهپادها با هدف خسته کردن یا منحرف کردن پدافند هوایی، پیش از پرتاب موشک‌های بالستیک قدرتمندتر و دقیق‌تر به سمت اهداف اصلی است.

کارشناسان معتقدند که این شباهت لزوماً به معنای آموزش مستقیم روسی به ایران نیست، بلکه ممکن است نتیجه مشاهده تجربیات جنگ‌های مدرن توسط هر دو طرف و تبادل غیرمستقیم تجارب نظامی باشد.

از جنبه فنی، گزارش توضیح می‌دهد که موشک‌های بالستیک ایران به ترکیبی از سامانه‌های ناوبری جهانی متکی هستند، به طوری که از سامانه «جی‌پی‌اس» آمریکا به همراه سامانه «بیدو» چین و «گلوناس» روسیه به طور هم‌زمان استفاده می‌کنند که این امر دقت هدایت آنها را افزایش می‌دهد.

همچنین توضیح می‌دهد که برخی از موشک‌های ایرانی اکنون به کلاهک‌هایی مجهز هستند که قادر به تغییر مسیر در مرحله فرود هستند، همراه با سامانه‌های هدایت مبتنی بر حسگرهای حرارتی و بصری در مرحله نهایی حمله، که این امر کارایی ابزارهای پارازیت الکترونیکی را کاهش می‌دهد. 

 گزارش بر این باور است که این قابلیت‌ها چالشی فزاینده برای پدافند هوایی آمریکا به شمار می‌روند، به ویژه با توجه به فشار بر ذخایر موشک‌های رهگیر سامانه‌های «پاتریوت» و «ثاد» پس از استفاده گسترده در عملیات‌های نظامی اخیر.
همکاری، نه ائتلاف

گزارش در پایان اشاره می‌کند که نزدیکی میان ایران، روسیه و چین، به علاوه کره شمالی، در برخی حوزه‌های نظامی و فناوری آشکارتر شده است، اما این به معنای یک ائتلاف نظامی کامل مانند پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) نیست.

به گفته کارشناسان، این همکاری مبتنی بر تبادل منافع و تجارب است تا اینکه یک سامانه دفاع مشترک باشد، زیرا روابط بین این کشورها هنوز از سطح هماهنگی نظامی واحد که مشخصه ائتلاف‌های سنتی است، فاصله دارد.

گزارش به این نتیجه می‌رسد که ایران در سال‌های اخیر توانسته است توانایی تهاجمی پیشرفته‌تری بسازد که موشک‌های دقیق، پهپادها و بهبود جمع‌آوری اطلاعات را ترکیب می‌کند و این امر ایالات متحده و متحدانش را مجبور می‌کند تا توانایی‌های دفاعی خود را در منطقه خلیج فارس بازارزیابی کنند.