راهکار‌های طلایی از بین بردن عادت‌های بد مغزی کشف شد

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل ازایسنا، چه در حال پشت سر گذاشتن یک مصاحبه شغلی باشید، چه برای اولین بار با کسی ملاقات کنید یا به یک چالش غیرمنتظره پاسخ دهید، موفقیت اغلب به توانایی شما در تنظیم رفتارتان بستگی دارد. در برخی شرایط، سازگاری سریع حتی می‌تواند برای بقا حیاتی باشد، اما مغز چگونه می‌فهمد چه زمانی باید یک راهبرد قدیمی را کنار بگذارد و چیز جدیدی را امتحان کند؟

به نقل از ساینس‌دیلی، یک پژوهش جدید به این پرسش پاسخ می‌دهد. دانشمندان علوم اعصاب در «موسسه علوم و فناوری اوکیناوا» (OIST) یک مکانیسم کلیدی را در مغز شناسایی کرده‌اند که به حیوانات کمک می‌کند تا با تغییر ناگهانی شرایط سازگار شوند. این یافته‌ها می‌توانند درک ما را از شرایطی که ترک عادت‌ها را دشوار می‌کند مانند اعتیاد، اختلال وسواس فکری عملی و بیماری پارکینسون بهبود ببخشد.

پروفسور «جفری ویکنز» (Jeffery Wickens)، رئیس واحد تحقیقات نوروبیولوژی موسسه علوم و فناوری اوکیناوا و از پژوهشگران این پروژه گفت: مکانیسم‌های مغزی پشت تغییر رفتار‌ها همچنان مبهم باقی مانده‌اند، زیرا سازگاری با یک سناریوی معین از نظر عصبی بسیار پیچیده است. این امر به فعالیت به‌هم‌پیوسته در چندین ناحیه مغز نیاز دارد. پژوهش‌های پیشین نشان داده‌اند سلول‌های مغزی موسوم به «نورون‌های رابط کولینرژیک» (Cholinergic Interneurons) که یک انتقال‌دهنده عصبی به نام «استیل‌کولین» (Acetylcholine) را آزاد می‌کنند، در ایجاد انعطاف‌پذیری رفتاری نقش دارند. ما در این پژوهش توانستیم از روش‌های تصویربرداری پیشرفته برای مشاهده در لحظه آزادسازی انتقال‌دهنده عصبی استفاده کنیم و به مکانیسم‌های اساسی پشت انعطاف‌پذیری رفتاری بپردازیم.

چگونه مغز به ناامیدی غیرمنتظره پاسخ می‌دهد؟ پژوهشگران برای بررسی این موضوع، موش‌ها را برای پیمایش در یک هزارتوی مجازی آموزش دادند. موش‌ها یاد گرفتند که کدام مسیر به پاداش می‌رسد و به تدریج یک راهبرد قابل اعتماد را برای رسیدن به آن ایجاد کردند.

سپس، پژوهشگران قوانین را تغییر دادند. پس از تغییر مسیر پاداش، موش‌ها به طور غیرمنتظره‌ای از دریافت پاداشی که پیش‌بینی می‌کردند بازماندند. پژوهشگران با استفاده از میکروسکوپ دو فوتونی، فعالیت درون مغز موش‌ها را هنگام واکنش نشان دادن به این نتیجه شگفت‌انگیز بررسی کردند.

دکتر «گیدئون سارپونگ» (Gideon Sarpong)، پژوهشگر ارشد این پروژه گفت: از نظر عصبی، ما شاهد افزایش قابل توجهی در آزادسازی استیل‌کولین در نواحی خاصی از مغز بودیم و از نظر رفتاری، موش‌های بیشتری را دیدیم که رفتاری به نام تغییر مسیر ازدست‌رفته را به نمایش می‌گذاشتند و پس از عدم دریافت پاداش، انتخاب‌های خود را در هزارتو تغییر می‌دادند. هرچه افزایش استیل‌کولین بیشتر باشد، احتمال تغییر انتخاب‌های آینده موش‌ها بیشتر است. نتایج آزمایش ما اهمیت استیل‌کولین را در ترک عادت‌ها و ایجاد امکان انتخاب‌های جدید نشان دادند.

پژوهشگران برای آزمایش این که آیا استیل‌کولین واقعاً مسئول این انعطاف‌پذیری رفتاری است، توانایی موش‌ها را در تولید این انتقال‌دهنده عصبی کاهش دادند. اثر این تغییر واضح بود. موش‌ها رفتار گمراه‌کننده بسیار کمتری را نشان دادند که باعث می‌شود پس از یک نتیجه غیرمنتظره، کمتر تصمیمات خود را تعدیل کنند. نتایج تأیید کردند که استیل‌کولین در کمک به مغز برای سازگاری با تغییر شرایط نقش اساسی دارد.

جالب اینجاست که همه نورون‌های رابط کولینرژیک به یک شکل واکنش نشان ندادند. بیشتر آنها استیل‌کولین بیشتری آزاد کردند، اما برخی از خوشه‌های کوچک سلولی، تغییر بسیار کم یا حتی کاهش فعالیت را نشان دادند. به گفته پژوهشگران، این امر می‌تواند به حفظ اطلاعات مربوط به رفتار‌های موفق پیشین کمک کند. سارپونگ گفت: این نشان می‌دهد که موش‌ها لزوماً مسیر قبلی پاداش را از یاد نمی‌برند، اما این اطلاعات را در صورت تغییر مجدد وضعیت حفظ می‌کنند.

پژوهشگران تأکید کردند که انعطاف‌پذیری رفتاری شامل شبکه‌ای بسیار بزرگتر از یک انتقال‌دهنده عصبی یا سلول مغزی است. چندین ناحیه مغز و سیستم‌های سیگنال‌دهی شیمیایی با هم کار می‌کنند تا به حیوانات و انسان‌ها در سازگاری با موقعیت‌های در حال تغییر کمک کنند.

یافته‌های جدید، بخش مهمی از این معما را ارائه می‌دهند. ویکنز گفت: این یک قطعه مهم از پازل است، زیرا فعالیت جسم مخطط مغز که نورون‌های رابط کولینرژیک در آن نگهداری می‌شوند، جزء اصلی این سیستم است.

فراتر از پیشرفت علوم اعصاب پایه، این پژوهش در نهایت می‌تواند به ارائه درمان‌های بهتر برای اختلالات عصبی و روانی کمک کند.

این پژوهش در مجله «Nature Communications» به چاپ رسید.