جنگ اسرائیل و آمریکا با ایران گاز اروپا را ۵۰درصد گران کرد
تقریباً ۹ درصد از صادرات جهانی گازوئیل و دیزل و ۱۸ درصد از صادرات جهانی سوخت جت در سال ۲۰۲۵ از تنگه هرمز عبور کرده است.
به گزارش اقتصادآنلاین، قیمت گاز طبیعی اروپا روز دوشنبه با افزایش نگرانیها از اختلال عمده در تامین انرژی جهانی به دلیل درگیریهای جدید در خاورمیانه، افزایش یافت. تشدید این درگیریها تهدید میکند که از زمان حمله روسیه به اوکراین در چهار سال پیش که تجارت جهانی انرژی را تغییر داد، مهمترین شوک را به بازارهای گاز وارد خواهد کرد.
از ساعت ۱۲:۰۰ به وقت گرینویچ، قیمت آتی گاز طبیعی TTF هلند با ۲۹.۹ درصد افزایش به ۴۱.۵۰۵ یورو در هر مگاوات ساعت رسید، در حالی که قیمت آتی گاز طبیعی با ۴.۳ درصد افزایش به ۲.۹۸ دلار رسید.
گلدمن ساکس نیز در این حوزه گفته است که توقف یک ماهه حمل و نقل از طریق تنگه هرمز میتواند باعث شود قیمت گاز در اروپا بیش از دو برابر شود.
اگر جریان LNG از طریق تنگه هرمز به طور کامل به مدت یک ماه متوقف شود، قیمت گاز طبیعی TTF میتواند به ۷۴ یورو در هر مگاوات ساعت برسد که ۱۳۰ درصد بالاتر از سطح روز جمعه است. این آستانه باعث واکنشهای تقاضای گاز طبیعی بزرگی در طول بحران انرژی اروپا در سال ۲۰۲۲ شد. اختلالی که بیش از دو ماه طول بکشد، احتمالاً قیمت گاز طبیعی اروپا را به بالای ۱۰۰ یورو در هر مگاوات ساعت (۳۵ دلار در هر میلیون Btu) خواهد رساند.
جرا تنگه انقدر مهم است؟
تنگه هرمز سالانه تقریباً ۸۰ میلیون تن LNG، معادل ۱۹٪ از عرضه جهانی، را که عمدتاً از قطر است، منتقل میکند. به نظر میرسد پس از عملیات نظامی اسرائیل و ایالات متحده علیه رهبری ایران، ترافیک نفتکشها از طریق این آبراه به طور قابل توجهی مختل شده است و ایران با شلیک موشکهای بالستیک و پهپادها به داراییهای ایالات متحده و متحدانش در سراسر منطقه، اسرائیل، بحرین، کویت، قطر، عمان، امارات متحده عربی، عربستان سعودی و اردن را هدف قرار داده است.
همچنین در همین زمان، سه نفتکش در طول آخر هفته در منطقه آسیب دیدهاند. بر اساس افزایش ۱۵ درصدی قیمت خرده فروشی نفت خام در آخر هفته، قیمت نفت خام در زمان باز شدن بازار در اول مارس، حدود ۱۸ دلار در هر بشکه ریسک واقعی را در خود جای داده است. این رقم معادل ۹۸ درصد حق بیمه ریسک از سال ۲۰۰۵ است و معادل قیمتگذاری بازار تقریباً برای یک ماه توقف کامل جریان نفت از تنگه هرمز است، به شرطی که ظرفیت اضافی خط لوله به عنوان جبران جزئی در نظر گرفته شود.
جان انرژی به تنگه وابسته است ...
این تنگه برای عبور نزدیک به ۲۰ میلیون بشکه در روز یا یک پنجم تولید نفت جهان بسیار مهم است. عربستان سعودی، عراق و امارات متحده عربی در سال ۲۰۲۵ روی هم رفته ۱۳.۱ میلیون بشکه در روز از طریق این تنگه صادر کردند که چین مقصد اصلی آن بود. گلدمن ساکس نی زدر این حوزه اثرات منصفانه قیمت نفت از ۱۵ دلار در هر بشکه برای تعطیلی کامل یک ماهه بدون هیچ گونه جبران خسارتی، تا ۴ دلار برای تعطیلی جزئی ۵۰ درصد در صورت استفاده از تمام ظرفیت خط لوله اضافی ۴ میلیون بشکهای در روز، متغیر باشد. ایران که در سال ۲۰۲۵ حدود ۳.۵ میلیون بشکه در روز نفت خام و ۰.۸ میلیون بشکه در روز میعانات گازی تولید میکرد، سال گذشته به طور متوسط ۱.۷ میلیون بشکه در روز نفت خام و میعانات گازی صادر کرد.
گلدمن ساکس پیشبینی اولیه خود از قیمت نفت برنت/دبلیوتیآی در سهماهه چهارم سال ۲۰۲۶ را با فرض عدم اختلال پایدار در عرضه، ۶۰ دلار به ۵۶ دلار حفظ کرد.
قیمتهای TTF تا جمعه گذشته تقریباً هیچ ریسک ژئوپلیتیکی را در خود جای نداده بودند و در نیمه پایینی محدوده تخمینی کارگزاری برای تبدیل زغال سنگ به گاز قرار داشتند که اندکی پایینتر از پیشبینی ۳۶ یورو/مگاوات ساعت گلدمن ساکس برای مارس ۲۰۲۶ است.
جایگزین گاز چیست؟
در سناریوی بسته شدن کامل تنگه هرمز به مدت یک ماه، مدلهای تغییر سوخت گلدمن ساکس نشان میدهد که قیمتهای اروپا باید به مدت بیش از سه ماه و نیم، تغییر به سمت زغال سنگ سخت و فرآوردههای نفتی را به حداکثر برسانند تا این محدودیت را جبران کنند، که معادل تقریباً ۸ درصد از ظرفیت ذخیرهسازی اروپای شمال غربی است.
قیمتهای لحظهای LNG در آسیا (JKM) با خطرات افزایشی معادلی روبهرو هستند، زیرا برای مدیریت جریان LNG از حوزه اقیانوس اطلس به اقیانوس آرام، به شدت به TTF وابسته هستند.
قیمتهای هنری هاب ایالات متحده با ریسک افزایش محدودی مواجه هستند. ایالات متحده یک صادرکننده بزرگ خالص LNG است و تأسیسات صادرات LNG ایالات متحده معمولاً با ظرفیت کم کار میکنند و حتی در زمان افزایش قیمت جهانی، فضای کمی برای افزایش صادرات دارند. قیمتهای فوری گاز ایالات متحده به زیر ۳ دلار در هر میلیون Btu و اختلاف بسیار منفی بین اکتبر ۲۰۲۶ تا ژانویه ۲۰۲۷، نشاندهنده ریسکهای بالای تراکم ذخیرهسازی در سال جاری است.
تقریباً ۹ درصد از صادرات جهانی گازوئیل و دیزل و ۱۸ درصد از صادرات جهانی سوخت جت در سال ۲۰۲۵ از این تنگه عبور کردهاند. میانگین نرخ حمل و نقل جهانی نفت خام کثیف گلدمن ساکس از ابتدای سال تاکنون ۵۰ درصد افزایش یافته است، در حالی که نرخ حمل و نقل نفت خام بسیار بزرگ از خلیج فارس به چین در طول ماه گذشته تا پایان روز جمعه سه برابر شده است.
ظرفیت تولید مازاد جهانی حدود ۳.۷ میلیون بشکه در روز تخمین زده میشود که در عربستان سعودی و امارات متحده عربی متمرکز است، اگرچه بسته ماندن مداوم تنگه هرمز از نظر فیزیکی مانع از توانایی اوپک برای استفاده از آن خواهد شد. اوپک پلاس اعلام کرد که تولید مورد نیاز را در ماه آوریل ۰.۲۱ میلیون بشکه در روز افزایش خواهد داد.






