سبزی و حبوبات به قیمت طلا رسید/ تورم ۸.۳ درصدی در اوج فصل برداشت؛ وزارت جهاد ناتوان از مهار بازار

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از تابناک، کوچک شدن سفره مردم دیگر یک هشدار نیست، یک واقعیت عینی است. با تورم ۸.۳ درصدی سبزی و حبوبات، آخرین جایگزین‌های پروتئینی خانواده‌ها در حال حذف شدن است.

در حالی که مسئولان از مهار تورم می‌گویند، سفره مردم در حال کوچک شدن است. جهش ۸/۳ درصدی قیمت سبزی و حبوبات در اوج فصل برداشت، فریاد اعتراض خریدارانی است که حالا حتی جایگزین‌های ارزان پروتئین را هم از دست داده‌اند. چه کسی مسئول این «گرانی‌های بی‌منطق» در فصل فراوانی است؟

آمار رسمی تورم ماهانه تیرماه ۱۴۰۵ پرده از واقعیت تلخی برمی‌دارد؛ در حالی که شاخص کل تورم ماهانه روی عدد ۳/۱ درصد ایستاده است، نرخ تورم اقلام حیاتی و پایه‌ای سفره مردم یعنی «سبزی‌ها و حبوبات» با ثبت رقم ۸/۳ درصد و «نان و غلات» با ۵/۹ درصد، رکورددار گرانی شده‌اند که این جهش شدید قیمتی در اوج فصل تابستان و فراوانی برداشت محصول، نشان‌دهنده ناکارآمدی مطلق وزارت جهاد کشاورزی در مدیریت زنجیره تأمین، مهار دلالان و کنترل بازار است.

بررسی آخرین داده‌های مرکز آمار ایران از تورم ماهانه کالا‌ها و خدمات مصرفی خانوار‌های کشور در تیرماه ۱۴۰۵، زنگ خطر جدی را برای امنیت غذایی اقشار کم‌درآمد به صدا درآورده است آن هم در شرایطی که مسئولان دولتی مدعی مهار تورم هستند، اما افزایش قیمت اقلامی که مستقیماً با معیشت روزانه مردم سر و کار دارند، روایت دیگری را بازگو می‌کند.

سبزی و حبوبات در صدر جدول گرانی‌ها!

بر اساس گزارش مرکز آمار ایران، «سبزی‌ها و حبوبات» با تورم ماهانه ۸/۳ درصدی در صدر جدول گرانی‌ها قرار گرفته‌اند و این میزان تورم ماهانه، تقریباً ۲/۷ برابر بیشتر از تورم شاخص کل (۳/۱ درصد) است.

از سوی دیگر، «نان و غلات» نیز با ثبت تورم ماهانه ۵/۹ درصدی، فشاری مضاعف بر سبد خرید خانوار‌ها وارد کرده است که اهمیت این دو گروه کالایی در آن است که با کاهش قدرت خرید مردم و حذف تدریجی گوشت از سفره‌ها همراه شده است؛ ضمن آنکه حبوبات و غلات به عنوان اصلی‌ترین جایگزین‌های پروتئینی و کالری خانواده‌ها به شمار می‌رفتند؛ حالا همین جایگزین‌ها نیز از دسترس خارج می‌شوند.

سفر یک‌طرفه قیمت سبزی و حبوبات به سمت آسمان!

انتظار براین بود که تیرماه به عنوان فصل فراوانی محصولات صیفی، سبزیجات و زمان برداشت بسیاری از حبوبات و غلات با افزایش عرضه دمنجر به کاهش قیمت یا حداقل ثبات آن شود، اما چرا عکس این قضیه رخ داد؟

به نظر می‌رسد پاسخ را باید در زنجیره ناکارآمد توزیع و ناتوانی وزارت جهاد کشاورزی در نظارت بر بازار جست‌و‌جو کرد، اما دلالان و واسطه‌ها در غیاب شبکه‌های توزیع مستقیم و هوشمند، محصولات را با نازل‌ترین قیمت از کشاورز خریداری کرده و با سود‌های چندصد درصدی به دست مصرف‌کننده نهایی می‌رسانند.

کارنامه مردود وزارت جهاد کشاورزی...

این درحالی است که وزارت جهاد کشاورزی متولی اصلی تولید، تامین و تنظیم بازار محصولات کشاورزی و دامی است بنابراین افزایش پی‌درپی قیمت نان و غلات (۵/۹ درصد) و محصولات خوراکی دیگر (۶/۹ درصد) نشان می‌دهد که این وزارتخانه به دلیل عدم مدیریت الگوی کشت و زنجیره تامین و بی‌برنامگی در تولید و زمان‌بندی عرضه محصولات کشاورزی باعث کمبود مقطعی و افزایش قیمت‌ها شده است.

همچنین بخش عمده‌ای از نیاز حبوبات کشور از طریق واردات تامین می‌شود که عدم تخصیص به موقع ارز و عدم نظارت بر قیمت ترخیص تا توزیع، حبوبات را به کالایی لوکس تبدیل کرده است، ضمن آنکه وزارت جهاد کشاورزی نتوانسته است دست واسطه‌ها را از میدان‌های میوه و تره‌بار کوتاه کند و عملاً مدیریت قیمت‌ها به دست سلیقه دلالان سپرده شده است.

کوچک شدن سفره مردم دیگر یک هشدار نیست، بلکه یک واقعیت عینی است؛ افزایش قیمت نان و غلات به عنوان قوت غالب جامعه و سبزیجات و حبوبات به عنوان پایه‌های اصلی تغذیه، نشان‌دهنده شکست سیاست‌های تنظیم بازار در وزارت جهاد کشاورزی است که اگر به سرعت فکری برای مهار این زنجیره معیوب نشود، تورم این اقلام اساسی مستقیماً سلامت و تغذیه جامعه، به‌ویژه دهک‌های پایین را با بحران جدی مواجه خواهد کرد.