دورنمای سرمایه‌گذاری‌های مشترک در کسب‌وکار

 فنلاند در بخش‌هایی مانند انرژی، پتروشیمی و گاز نیازمند ظرفیت‌های ایران است و ایران نیز برای انتقال فناوری‌های جدید از طریق این کشور اروپایی می‌تواند از این ارتباطات سود ببرد. براساس این دورنمای ارتباطی است که وزیر فنلاندی می‌گوید در جریان سفر به تهران از نظم حرفه‌یی همتایان ایرانی‌‌اش در بخش‌های مختلف اقتصادی دولت یازدهم، تحت‌تاثیر قرار گرفته و اظهار امیدواری می‌کند با تسهیل روابط مالی بین دو کشور همکاری‌های دوجانبه و حجم تجارت تا ۱۰برابر رشد داشته باشد.

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از تعادل ، کای مکانن، وزیر توسعه و تجارت خارجی فنلاند، در سفری که اخیرا به همراه رییس‌جمهور این کشور و یک هیات بازرگانی به ایران داشت  به تشریح روابط اقتصادی و تجاری بین دو کشور و چشم‌انداز همکاری‌های آتی پرداخت؛ صحبت‌هایی که با بررسی آن می‌توان به درک شفاف‌تری از نوع نگاهی که کشورهای اروپایی نسبت به اقتصاد ایران دارند، رسید. مکانن از ضرورت معرفی مشتری‌های ایرانی توسط بانک مرکزی برای بهبود مناسبات بانکی سخن می‌گوید و از علاقه‌مندی بنگاه‌های فنلاندی برای سرمایه‌گذاری در ایران خبر می‌دهد.

 زمینه‌های توسعه همکاری‌های اقتصادی بین ایران و فنلاند را چگونه ارزیابی می‌کنید و چه تعداد تفاهمنامه امضا شده است؟

چهار تفاهمنامه در جریان سفر رییس‌جمهور فنلاند و هیات همراه به تهران امضا شد که مهم‌ترین آنها درباره تامین مالی بود که از سوی آژانس تامین اعتبار صادرات فنلاند، فین‌وِرا (FINNVERA) و طرف ایرانی امضا شد. این تفاهمنامه زمینه را مهیا می‌کند تا آژانس فین‌وِرا بتواند گارانتی لازم را برای صادرات ارائه کند. این موضوع، یک گام بنیادین و ضروری برای همکاری و مشارکت اقتصادی است. از سه تفاهمنامه دیگر، یکی درباره همکاری در زمینه انرژی بود، یکی دیگر نیز درباره خدمات مرتبط با پالایش زباله، تبدیل زباله به انرژی و مسائل مرتبط با تامین مالی آن است. درباره فناوری اطلاعات و ارتباطات نیز مدیر مهم‌ترین شرکت ما یعنی نوکیا همراه ما حضور دارد که امروزه بر حوزه شبکه‌ها و خدماتی تمرکز دارد و هم‌اکنون شبکه‌های بسیار سریع همچون 4G و 5G خدماتی را به فروش می‌رسانند، شبکه‌هایی که امکان استفاده از انواع جدید برنامه‌های کاربردی را برای تلفن‌های همراه فراهم می‌کنند. به نظر می‌رسد که امکان خیلی خوبی برای افزایش همکاری بین اپراتورهای پیشرو ارتباطی ایران و نوکیا وجود دارد.

درخصوص وزارت صنعت نیز بر سر موضوع سرمایه‌گذاری در ایران مذاکره کردیم. در این حوزه نیز به نظر من امکان همکاری وجود دارد. چندین شرکت وجود دارد که با اعزام هیات‌هایی در حال برنامه‌ریزی برای سرمایه‌گذاری در ایران هستند، همچنین تعدادی دیگر از شرکت‌های مستقر در فنلاند را می‌شناسم که به دنبال سرمایه‌گذاری در ایران هستند.

اگر بخواهید این حوزه‌های مختلف همکاری را اولویت‌بندی کنید، کدام بخش‌ها بیش از همه برای فنلاندی‌ها مورد علاقه و جذاب‌تر است؟

اینکه یک حوزه را نام ببریم از بین چند مورد که بیشتر مورد علاقه‌مندی هستند کمی دشوار است. اما بخش ارتباطات راه دور، تولید انرژی و بعد صنایع چوب و جنگلی، دست‌کم این سه حوزه، مهم‌ترین بخش‌ها هستند.

مهم‌ترین دستاوردهایی که در این سه حوزه کسب کردید یا مهم‌ترین تفاهمنامه‌ها را برای ما بازگو می‌کنید؟

مهم‌ترین مساله، برقراری روابط بانکی و عادی‌سازی آن است و از این نظر تفاهمنامه با موسسات تامین مالی ایرانی مهم‌ترین مورد بود.

این یکی از مهم‌ترین حوزه‌هایی است که ایران در مسیر تعامل با کشورهای دیگر در آن دچار مشکل است، یعنی در تراکنش‌های بانکی. آیا چنین مساله‌یی به صورت مستقیم یا با واسطه از طریق برخی بانک‌های اروپایی انجام می‌شود یا خیر؟ به نظر شما این مساله به سهولت پیش خواهد رفت یا دشواری‌هایی وجود خواهد داشت؟

اول باید بگویم که تمام بانک‌های اروپایی در سطح نظام اروپایی با یکدیگر مرتبط هستند، بنابراین، این امر همواره از طریق سیستم بانک مرکزی اروپایی رخ خواهد داد. اما موضوعی که در اینجا مطرح است، بانک‌های تجاری هستند، چه فنلاندی، سوئدی یا غیره... اینکه مطمئن باشند اگر پولی را منتقل کردند، در خصوص انجام تعهدات خود در قبال اقدامات و معیارهای خزانه‌داری امریکا و برخی قوانین ضدپولشویی دچار مشکل نشوند.

من فکر می‌کنم که مانع موجود در اینجا بیشتر به خاطر عدم تمایل برای کار و سرمایه‌گذاری کافی در زمینه سازوکار «شناخت مشتری‌تان» است. به این صورت که اگر همتای ایرانی خود را نشناسید و از آن اطلاع کافی نداشته باشید، برای مثال اطمینان ندارید که صاحب اصلی آن چه کسی است و در نتیجه شما برای انجام این ریسک بی‌میل بوده و در این شرایط می‌توان گفت که ما همچنان منتظر باقی می‌مانیم. ما هم‌اکنون امیدواریم بتوانیم اطلاعاتی را از بانک مرکزی ایران درباره تسهیل سازوکار «شناخت‌مشتری‌تان» کسب کنیم. اگر این اطلاعات از بانک مرکزی ایران به بانک‌های فنلاند منتقل شوند، بانک‌ها با خیال راحت دست به پرداخت و تراکنش مالی می‌زنند. البته برخی مسائل اجرایی و عملی هم در ایران و فنلاند وجود دارند اما فکر می‌کنم که این موضوع طی چند ماه آینده حل خواهد شد.

ارائه اطمینان درباره مالکیت شرکت آیا تنها به صورت مستقیم بین ایران و فنلاند انجام خواهد گرفت یا با اتحادیه اروپایی؟

این خود بانک‌های تجاری هستند که باید این اطمینان را ارائه کنند.

آیا کشور یا طرف ثالث دیگری در این فرآیند حضور نخواهند داشت؟

لزوما خیر. البته مشورت‌هایی با «دفتر کنترل دارایی‌های خارجی» که نهاد صادر‌کننده دستورالعمل خزانه‌داری امریکاست، انجام می‌شود اما روند معمولی این است که خود بانک‌های تجاری فنلاندی خودشان فرم‌ها را پر می‌کنند و اگر مطمئن باشند که اطلاعات ارائه شده درست است به کار ادامه می‌دهند.

اشاره کردید که پس از توافق هسته‌یی دستورالعمل‌هایی توسط وزارت خزانه‌داری امریکا درباره مبادلات تجاری با ایران صادر شده است. در مصاحبه‌هایی که با برخی مقامات اروپایی داشتم اعلام می‌کردند که این دستورالعمل‌ها به قدر کافی شفاف نیستند تا به ما در تجارت با ایران کمک کنند، نظر شما درباره این دستورالعمل‌ها چیست؟ آیا فکر می‌کنید به قدر کافی شفاف هستند؟

فکر می‌کنم آن دسته از شرکت‌های فنلاندی که اشتهای جدی برای ورود به ایران دارند، فهم درستی از این قوانین دارند، بنابراین مساله بزرگی نیست. بیشتر مساله به قوانین مالی مربوط می‌شود که مساله دیگری است. فکر نمی‌کنم آنهایی که جدیت در این کار دارند با مساله بزرگی مواجه شوند.

در این فضای بین‌المللی در حال تغییر چگونه شرکت‌های فنلاندی را قانع می‌کنید که به ایران بیایند. برخی می‌گویند که اگر توافق با بوئینگ به عنوان یک شرکت امریکایی انجام شود این امر می‌تواند تاثیر مثبتی بر شرکت‌های اروپایی برای همکاری با ایران پدید آورد. آیا شما نیز چنین نظری دارید؟

بله. فکر می‌کنم که توافق بویینگ می‌تواند سیگنال مثبتی برای شرکت‌های فنلاندی و دیگران باشند. آنها مشاهده خواهند کرد که یک شرکت بزرگ امریکایی که ارتباط نزدیکی با دولت دارد، با ایران به توافق رسیده و در نتیجه جریان مالی مستقیمی به امریکا وجود دارد بنابراین این مساله قطعا مهم است. همان‌گونه که قبلا گفتم حل این معما مانند این است که یک قرارداد را از دهانه یک بطری بگذرانیم و پس از انجام کار راحت‌تر می‌شود.

غیر از پروژه‌های تولیدی در بخش‌های مهندسی آیا برنامه‌های سرمایه‌گذاری در ایران یا پیشنهادهایی از جانب شرکت‌های فنلاندی ارائه شده است؟

بله. ابتدا باید بگویم که همه شرکت‌های فنلاندی پروژه‌های بزرگی را به ایران ارائه خواهند کرد برای مثال شرکت‌ وارتسیلا نیروگاه‌های برق به ایران خواهد فروخت، همچنین می‌دانم که برخی تولید‌کنندگان صنعتی فنلاندی که اکنون با ما نیستند در حال برنامه‌ریزی برای سرمایه‌گذاری در ایران هستند، بنابراین مهم است که ثبات کافی در سیستم‌های مالی وی‌ای‌اتی، سیستم مالیاتی، حاکمیت قانون، حقوق مالکیت معنوی و... وجود داشته باشد. شرکت‌ها باید مطمئن باشند که سیستم قضایی ایران برای پیگیری دعاوی قابل اتکاست.

فکر می‌کنید حجم تجارت بین دو کشور در آینده تا چه اندازه افزایش خواهد یافت؟

حجم تجارت می‌تواند به آسانی 10‌برابر شود، زیرا ما در منطقه خاورمیانه شرکای تجاری دیگری با سایز مشابه ایران داریم که تجارت با آنها 10 ‌برابر بیشتر است. من همچنین اعتقاد دارم که اقتصاد ایران سریع‌تر از اکنون رشد خواهد کرد زیرا اقتصاد در حال باز شدن روی فضای بین‌المللی است، بنابراین ما واقعا پتانسیل بسیاری در افزایش تجارت‌مان داریم.

فکر می‌کنید حجم این تجارت چه مقدار بوده و طی چه مدتی به دست خواهد آمد؟

می‌توان 500 میلیون دلار صادرات از فنلاند به ایران انجام داد که 10 برابر بیشتر از ارزش صادرات در سال گذشته است.

فنلاند تجربه خوبی در حوزه اقتصاد علم‌محور دارد، آیا در این حوزه به تبادل تجربه با ایران می‌پردازید؟

قطعا. همان‌گونه که قبلا گفتم همکاری آموزشی پتانسیل بسیار بالایی دارد. اکنون هیات همراه ما متشکل از اصحاب صنایع و تجارت هستند، این هیات می‌تواند در سفر بعدی متشکل از فعالان بخش آموزش باشد.

ما درباره آنچه شرکت‌های فنلاندی می‌توانند در ایران انجام دهند، صحبت کردیم. آیا حوزه‌هایی نیز برای فعالیت شرکت‌های ایرانی در فنلاند وجود دارد؟ آیا بحث‌هایی برای حضور بخش تجاری ایران در فنلاند انجام شده است؟

ما البته از فعالیت شرکت‌های ایرانی در فنلاند استقبال می‌کنیم. ما درباره فروش محصولات بخش نفت و گاز ایران مذاکره کردیم. بازار نفت حوزه‌یی است که یقینا شرکت‌های فنلاندی علاقه‌مند به مذاکره با همتایان ایرانی خود هستند. ما یقینا از گفت‌وگو درباره این نوع سرمایه‌گذاری‌ها استقبال می‌کنیم زیرا اقتصاد فنلاند نیز نیازمند به سرمایه‌گذاری و کسب‌و‌کار جدید است.