آلمان به دنبال بازار ١٠ میلیارد یورویی ایران
ایران این هفته میزبان هیات اقتصادی آلمان است. روابط ایران و آلمان از همان نخستین ساعات پس از برجام وارد فاز جدیدی شد؛
از همان زمان که هواپیمای آلمانها بدون فوت وقت در نخستین ساعات روز بعد از توافق برجام در فرودگاه مهرآباد فرود آمد و نخستین قرارداد صنعتی ایران در دوران جدید بیتحریمی را به نام خود ثبت کردند، مشخص بود که آلمانها بازار پر سود ایران را دیگر به این راحتیها ترک نخواهند کرد و همچنان نام خود را به عنوان پای اصلی قراردادهای جدید ثبت و حفظ میکنند. از همان روزهای نخست تاکنون قراردادهای زیادی فی مابین شرکتهای ایرانی و آلمانی منعقد شده و شرکتهای زیادی نیز به همین سبب به ایران آمدند. گویا برای آلمانها تفاوتی نمیکند که در بخش صنعت، خودرو، کشاورزی، آای تی؛ عمران یا... در ایران فعالیت کنند مهم باز یافتن سهمی است که در سالهای تحریم، چین از آلمانها گرفته است.
به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از اعتماد ، این موضوع حتی به صراحت از زبان رنه هارون، رییس اتاق بازرگانی ایران – آلمان هم بیان میشود. وی که سالی است مسوول تعدیل و گسترش روابط تاجری – اقتصای بخش خصوصی آلمان در ایران است، معتقد است: آلمانها باید سهم از دست رفتهشان در جریان سالهای تحریم را با گسترش همکاری با ایرانیها به دست آورند و بتوانند رقیب اصلی شان یعنی چین را از صحنه خارج کنند. براساس آمارهای منتشر شده، درحال حاضر آلمان، پس از چین، امارات، کره جنوبی و ترکیه، پنجمین صادرکننده بزرگ کالا به ایران محسوب میشود و سالانه ٥/٢ میلیارد یورو حجم تجارت سالانه شان با ایران است اما رنه هارون از برنامهریزی برای چهار برابر شدن این حجم تجارت در سالهای آینده صحبت میکند یعنی نهایتا تا چهار سال آینده حجم تجارت دو کشور به ١٠ میلیارد یورو برسد.
آلمانها بررسی خوبی از بازار ایران کردهاند و با قراردادهایی که با جاده مخصوصیها، قطعهسازان، نفتیها و نیروگاهسازان ایران امضا کردند، در کنار بخش بندری و عمرانی و البته کشاورزی سهم قابلتوجهی از بازار اقتصادی ایران را در اختیار خود گرفتهاند گویا آلمانها با همان نخستین پروازشان پرونده اقتصادی شان با ایران را به سطحی ارتقا دادهاند تا همیشه به عنوان نخستین پیشنهاددهنده و طرف مذاکره پای میز ایران بنشینند. با همه این احوال، برای چندمین بار در این ماهها هیات اقتصادی آلمانها در چند روز آتی به ایران میآیند تا با وزرای اقتصادی ایران پای میز مذاکره و تفاهمهای جدید بنشینند آن هم در حال و هوایی که وزیر صنعت، معدن و تجارت ایران در فرانسه پای قراردادهای جدید صنعتی را امضا کرده است. به همین جهت حضور آلمانها و پیشدستی فرانسویها اهمیت قابل توجهی را به مذاکرات آتی داده است.
توجه آلمانها به چه بخشهایی است ؟
گویا برای آلمانها سود حاصل از مشارکت و البته بازگشت به رتبه قبلی پیش از تحریمها مهمتر از واگذاری برخی بخشها به رقبای اروپایی و آسیایی است. شاید این همان دلیلی است که آلمانها با طمانینه خاص شان همکاری شان را در سطحی گسترده با جاده مخصوصیها آغاز کردند و بعد از امضای نخستین قرارداد راهی تبریز شدند تا بخش قطعهسازی ایران را هم ببینند و به ارزیابی جدید برسند.
قطعا چشم آبیهای اروپایی بخش قطعهسازی ایران را بینصیب نمیگذارند و با توجه به تخصص شان در این بخش و تمایلشان به انعقاد قرارداد با طرف ایرانی آن هم به سبکی که هم انتقال تکنولوژی داشته باشند و هم سرمایهگذاری کنند، موجب خواهد شد تا روی خرید کارخانه قطعهسازی ایران خودرو در تبریز فکر جدیتری کنند و جزو نخستین قطعهسازانی باشند که در ایران به تولید میپردازند. تولیدی که پس زمینه صادرات را نیز مورد توجه قرار میدهد. پیش از این و زمانی که چین جای خود را در بازار ایران باز کند، آلمان به عنوان شریک اول تجاری ایران فعال بود اما در حال حاضر جای خود را به این کشور داده است. اما بیکیفیتی و نارضایتی ایرانیها از محصولات چینی شاید پوئن مثبتی است که آلمانها روی آن مانور میدهند و میخواهند مجددا بر اساس کیفیت جای خود را در صنعت ایران باز کنند. البته باید توجه داشت که حضور چینیها در بازارهای مختلف مختص به ایران نیست بلکه آنها در سایر کشورها نیز سرمایهگذاری انجام دادهاند.
چای ایرانی در سبد آلمانی
یکی دیگر از بخشهایی که به نظر میرسد خیلی از سرمایهگذاران خارجی تمایلی به حضور در این بخش ندارند یا حداقل توجه کمتری را بنا به دلایلی به خود جذب کرده است بخش کشاورزی ایران است. بخشی که ایران در آن مزیت نسبی خوبی دارد اما در سالهای گذشته بنا به دلایل مختلف مغفول مانده و موجب شده تا ایران در این بازار حرفی برای گفتن نداشته باشد. ایران در بخشهای مختلف کشاورزی تنها در زعفران و نهایتا مرکبات توانسته در دنیا حرفی برای گفتن بیابد و در سایر بخشها معمولا محصولات ایرانی به نام سایر کشورها شناخته میشود. این گپ شاید موضوعی بوده است که آلمانها به آن توجه کردهاند و این تیم اروپایی روی آن سرمایهگذاری و برنامهریزی کردهاند. یکی از بخشهای کشاورزی که آلمانها توجه خاصی کردهاند و ظاهرا به بازار مناسبی هم دست یافتهاند بازار چای و دمنوشهاست. موضوعی که بنا به گفته یکی از مدیران آلمانی سرمایهگذاری مناسبی از سوی آلمانها در ایران صورت گرفته است و بنا به نظرسنجی و بازارسنجی انجام شده بازار مناسبی را از آن آلمانها خواهد کرد.
چشم آبیهای اروپایی که جزو سه کشور برند دنیا در تولید چای و دم نوش هستند قصددارند طبق ذائقه ایرانیها چای و دم نوشهایی را وارد بازار ایران کنند که میتواند در کنار برندهای معتبر ایرانی سهم بازار مناسبی را به آنها اختصاص دهد به همین جهت آنها قصد دارند تا با واردات مواد اولیه دم نوشهای خاص خود با استفاده از کارخانجات چای ایرانی به بستهبندی و ارایه دم نوشهای خود بپردازند. در حال حاضر در بازار ایران، در کنار برندهای ایرانی تنها یک برند انگلیسی فعالیت میکند که در تمام بخشها نتوانسته است ذائقه ایرانیها را با خود همراه کندو حالا این دیگر اروپایی است که با هدف گرفتن ذائقه ایرانیها بازاری را هدف گرفته که به نظر میرسد سهم مناسبی را دارد. بنا به گفته کارشناسان بخش کشاورزی در آینده نزدیک دم نوشها جایگزین چای خواهند شد و بازار مصرف به سمت کاهش مصرف چای و افزایش دم نوشها به دلیل کم ضرر بودنشان سوق خواهد یافت. طبق آمار ارایه شده ایرانیها سالانه ٣٠٠ هزار تن چای مصرف میکنند که این رقم در حال کاهش است و میزان مصرف دم نوشها در حال افزایش است.
نگاه خاص به چابهار
در همین حال گویا آلمانها نگاه فرابخشی هم به بخشهای عمرانی ایران داشتهاند و دست روی بخشهایی گذاشتهاند که تاکنون متولیان آن برایشان مزایده و مناقصات مختلف برگزار کرده و هنوز به نتیجه نرسیدهاند. یکی از این بخشها چابهار است که به دلیل موقعیت استراتژیک آن از توجه شایستهای برخوردار است و بنا به گفته کارشناسان داخلی و خارجی چابهار به عنوان یک منطقه استراتژیک ویژه در زمینه ترانزیت کالا و اتصال قارهای است. یکی از پروژههایی که سالها در حال خاک خوری است و پیشرفت اندکی دارد پروژه راه آهن چابهار – زاهدان است که در حال حاضر تنها ٣٠ درصد پیشرفت فیزیکی داشته است و بنا بر پیشبینیها تا سال ٩٧ به بهرهبرداری میرسد. ظاهرا بنا به گفته عبدالرحیم کردی، مدیرعامل منطقه آزاد چابهار در یک سال گذشته بیش از ١٠٠ هیات تجاری داخلی و خارجی به چابهار آمدهاند که در میان هیاتهای خارجی، آلمانها و افغانها نگاه ویژهتری به چابهار داشتهاند. در واقع شرکتهای آلمانی در پی تولید برق از راه انرژیهای نو از جمله انرژی خورشیدی در این بندر هستند، چرا که چابهار ٣٦٥ روز آفتابی است و تفاهمنامه این همکاری با سازمان انرژیهای نو ایران امضا شده است. در حال حاضر چهارمجموعه ١٠ مگاواتی خورشیدی در چابهار نصب شده که یکی از آنها تا پایان سال به بهرهبرداری میرسد.
در عین حال کردی با ذکر اینکه پروژه راهآهن چابهار- زاهدان این بندر را به کشورهای آسیای مرکزی، روسیه و افغانستان متصل میکند، اشاره میکند و ماجرای اعطای مجوز کمیته فضایی کشور برای ساخت فرودگاه در منطقه آزاد را مورد توجه قرارداده و میگوید: در حال حاضر تنها فرودگاه موجود در منطقه فرودگاه کنارک است که محدودیتهای خاصی دارد، بنابراین مجوز ساخت فرودگاهی در منطقه آزاد اخذ شده، اما به دلیل تداخلاتی که با فرودگاه کنارک دارد مکان پیشبینی شده برای ساخت آن خارج از منطقه آزاد است. در حال حاضر با سه مجموعه خارجی برای ساخت این فرودگاه به نتیجه رسیده و آمادهایم به محض انجام تشریفات اداری ساخت آن را آغاز کنیم. مدیرعامل منطقه آزاد چابهار گفت: در تلاش هستیم خط مستقیم دریایی چابهار- مسقط- چابهار تا یک ماه آینده در بندر شهید کلانتری چابهار راهاندازی شود و همچنین راهاندازی خط مسافربری دریایی برای بنادر دیگر از جمله چابهار-کراچی نیز در دستور کار است. وی تصریح کرد: از آنجایی که هرساله زایران پاکستانی زیادی برای زیارت حرم امام رضا (ع) از طریق مرز زمینی میرجاوه وارد کشور میشوند، در حال برنامهریزی هستیم که آنها را با خط مسافربری دریایی از کراچی به چابهار آورده و از اینجا با پرواز به مشهد برسانیم و از طریق این ترددها زمینه جذب توریست برای چابهار نیز فراهم شود.
کردی با اشاره به تشکیل شورای برنامهریزی و توسعه در سازمان منطقه آزاد چابهار گفت: برای نخستینبار در سطح مناطق آزاد این شورا در چابهار تشکیل میشود. این شورا در واقع مجموعهای از اتاقهای ایده است به نحوی که برنامههای مختلف که توسط کارگروههای تخصصی آن تنظیم شده در این شورا تصویب و عملیاتی میشوند. مدیرعامل منطقه آزاد چابهار با اشاره به اینکه در این شورا، کارگروههای ششگانه فعالیت میکنند، اظهار داشت: سعی شده در کارگروهها از مشاورههای نخبگان و صاحبنظران ملی استفاده شود.