اقتصادآنلاین/گروه اقتصادکلان: نایب رییس اتاق بازرگانی و صنایع و معاون و کشاورزی ایران با بیان اینکه به نظر میرسد بخشی از گرانیها ریشه در هدفمندی یارانهها داشته باشد، گفت: دولت هم به این موضوع پی برده و به همین دلیل هم فاز دوم اجرای طرح را به تاخیر انداخته است. پدرام سلطانی در گفت و گو با ایسنا، با اشاره به اینکه آنچه الان تورم را غیر قابل تحمل کرده، توام شدن تورم با دیگر فشارهای اقتصادی است، ادامه داد: هم اکنون اقتصاد کشور در رکود است، یعنی نیروهای کار تعدیل میشوند و رشد اقتصادی منفی است. در چنین شرایطی طبیعی است که آثار گرانی بر زندگی این عده بیشتر آشکار میشود. او با بیان این که اثرات تورمی هدفمندی یارانهها همچنین با موضوع افزایش نرخ ارز توام شده است، گفت: نرخ ارز مرجع حداقل 10 درصد و نرخ ارز آزاد هم 70 درصد افزایش یافت، بنابراین کالاها با قیمت جدید وارد بازار شدند. تحریمها هم فرایند تجارت خارجی ما را زمانبر و هزینهبر کرده است. بی انضباطی پولی و بودجهای هم همچنان برقرار است، به طوری که دولت در سالهای 1390 و 1391 بودجههای دارای رشد بالا ارائه کرد و به واسطه آن حجم نقدینگی هم افزایش یافت.
سلطانی افزود: در چنین فضایی فقط کبریت هدفمندی یارانهها نیست که هیزم تورم را شعله ورمیکند، بلکه عوامل دیگری هم در این میان موثر است. نایب رییس اتاق ایران با اشاره به این که در مذاکرات دیپلماتیک هم چشم انداز مناسبی نسبت به کاهش تحریمها وجود ندارد، افزود: به نظر میرسد در این شرایط، بهترین تصمیم اجرایی نکردن فاز دوم هدفمندی یارانهها باشد. وی با تاکید بر این که دولت و بخش خصوصی باید دنبال روشهایی باشند که مسیر واردات کالا به ویژه کالاهای اساسی تسهیل شود، اظهار کرد: با این اقدامات میتوان آهنگ رشد تورم را کنترل کرد. او همچنین در تشریح ایرادهای فاز اول هدفمندی یارانهها، مهمترین اشکال آن را اجرای طرح در شرایط نامناسب دانست و گفت: در شرایطی که تحریم وجود داشت و اثرات آن به شدت افزایش یافته بود و در بخش اصلاح الگوی مصرف شهروندان و همچنین در اصلاح الگوی مصرف خود دولت کاری انجام نشده بود، دولت مستقیم به سراغ هدفمندی یارانهها رفت. از سوی دیگر قرار بود بخشی از درآمد ناشی از هدفمندی به تولید اختصاص یابد که تخصیص نیافت و اتفاقا سهم اقشار بیش از آنچه باید پرداخت شد. وی با تاکید بر این که این پرداخت بیشتر خود یک
عامل تورم بود، ادامه داد: بخشی از این نقدینگی سرگردان حاصل یارانه نقدی اقشار بود، چون تا کنون بیش از 45 هزار میلیارد تومان نقدینگی به دست مردم داده شده که بخشی از آن وارد بازار طلا و دلار شد و بخش دیگری حجم تقاضا برای کالاها را افزایش داد. در واقع فضا به گونهای شد که بانک مرکزی هم نتوانست بازار را کنترل کند. سلطانی همچنین درباره نوسانات نرخ ارز و تعیین رقم 1226 تومان برای ارز مرجع، با بیان این که مشخص نشدن نتیجه مذاکرات بغداد و مسکو موجب شد تقاضای ارز بالا برود، گفت: قیمت طلا هم تابع نرخ ارز است، بنابراین قیمتها دوباره افزایش یافت و بانک مرکزی در شرایط سختی قرار گرفت. نایب رییس اتاق ایران با بیان این که بانک مرکزی میتوانست نرخ سود را زودتر تغییر دهد و نرخ ارز مرجع را در حاشیه نرخ بازار تعیین کند، گفت: این روش میتوانست جلوی تقاضای بیش از حد برای ارز مرجع را بگیرد. به هر حال این اتفاق نیفتاد و الان هم تغییرات دوباره با استفاده از اینن ابزارها، اثر چندانی بر قیمت ها ندارد. او همچنین تلاش برای این که نرخ طلا یارانهای باشد و بانک مرکزی آن را بفروشد را راهی برای از بین بردن ذخایر کشور دانست و گفت: طلا در
بازار با تقاضا مواجه است و بانک مرکزی باید در حاشیه بازار حرکت کند. هر چه این فاصله زیادتر باشد، تقاضا برای بازار سوداگرانه بیشتر میشود و این رانت بیشتر، افراد را ترغیب میکند که پول خود را از سرمایهگذاری مولد به این سمت حرکت دهند.