بازار سکه و ارز تعطیلات را چگونه گذراند؟!

با آغاز سال جدید انتظارات بسیاری از اوضاع اقتصادی شکل گرفتە و بسیاری از مردم و موسسات درصدد پیش بینی بازار برای هدایت هرچە بهتر سرمایەهای خود هستند. به خصوص آنکه دولت در اجرای فاز دوم هدفمندی مصمم است و تصمیم دارد به دنبال اجرای این طرح هزینه های درمان را کاهش دهد. بر خلاف انتظاراتی کە در هفتە پایانی سال ٩٢ شکل گرفتە بود، بورس در هفتە اول عید با رشد منفی نیم درصد بە استقبال سال ٩٣ رفت. این در حالی است کە در روزهای آغازین سال ٩٢ شاخص خیزشی ٣ درصدی را شاهد بود. در نیمە اول فروردین بازار سرمایە شاهد پنج روز کاری بود کە نهایتا در ٢ روز آخر منتهی بە ۱۱ فروردین بە روند صعودی بازگشت و با افزایشی ۵٠٢ واحدی شاخص کل در ٧٨٧۴١ واحد هفتە را بە پایان برد. در حالی کە در ٣ روز آغازین شاهد صفهای فروش در بیشتر نمادهای پالایشی، پتروشیمی، فلزی و بانکی بودیم در ٢ روز آخر با حضور فعال تر حقوقیها در بسیاری از گروهها تقاضا از عرضە پیشی گرفت. بنا بر آمار ارائە شدە در وبسایت رسمی بازار بورس تهران بیشترین تاثیر مثبت را بر شاخص بورس، شرکتهای خودرویی، بانکی و پالایشی از جملە شرکتهای سایپا، بانک ملت، بانک تجارت، نفت بهران و نفت بندرعباس داشتند و جهت حرکت شاخص را رو بە بالا تغییر دادند تا حال و هوای نوروزی را بە بورس بازگردانند. در آخرین روز معاملاتی نوروز در ۱۱ فروردین مجموع ۴٠٧،۶۶٣،٧٠۵ سهم در ۵۶٩٢۴ نوبت بە ارزش ١۴٠ میلیارد و ۵٨٢ میلیون تومان معاملە شد و در این روز ارزش بازار بالغ بر ٣٨۴هزار میلیارد تومان برآورد شد. همچنین انتظار می رفت کە فاز دوم هدفمندی یارانەها از ابتدای سال ٩٣ آغاز شده و اعمال شود ولی با توجه بە بررسی های کمیسیون اقتصادی مجلس و بە گزارش عصرایران بە نظر میرسد کە فاز دوم هدفمندی بعد از خرداد سال جاری اجرایی شود کە این میتواند خبری خوش برای بازار سرمایە تلقی شود کە بتواند در بهار امسال بە اوضاع نابسامان خود سرو سامانی ببخشد. از طرفی در هفتە گذشتە نرخ گاز مصرفی توسط هیات وزیران تعیین شد کە بە موجب آن برای مصارف خانگی ٢٠درصد و برای مصارف عمومی٣٠درصد افزایش خواهد داشت. این افزایش، نرخ گاز مصرفی بخش پتروشیمی را بە ٢۶۵٠ ریال و بخش فولاد را بە ١٣٢٠ریال خواهد رساند. البتە به نظر نمی رسد کە این تغییر برای شرکتهای پتروشیمی کە تاثیر گذارترین صنعت در بازار سرمایە هستند مشکل آفرین باشد زیرا شرکتهای پتروشیمی نرخ خوراک ١٣ سنتی را در محاسبات خود لحاظ کردەاند در حالی کە نرخ گاز مصرفی ١٠ سنت تعیین شدە است. ولی صنایع فولاد باید این تغییرات را در محاسبات خود در نظر داشتە باشند. بازار سرمایە نیز در سال گذشتە تحت تاثیر افزایش نرخ ارز و تورم بالای ۴٠ درصد و همچنین هجوم سرمایە های سرگردان بدلیل اخبار خوشبینانە دولت از اوضاع اقتصادی، سالی استثنایی را پشت سر گذاشت و رشدی ١٠٠ درصدی را ثبت نمود. همچنین سهامداران بسیاری را در جهت تحصیل سودی در خور توجە و نیز جبران ارزش دارایی هایشان منتفع ساخت. در سه ماه پایانی سال ٩٢ بورس تهران با نوسانات شدیدی مواجه گشت. رشد شدید شاخص بورس باعث ایجاد نگرانی از تشکیل حباب قیمتی شد کە شاهد عرضە گستردە سهامداران حقوقی و به تبع آن سهامداران حقیقی بودیم. این عامل باعث ریزش شدید شاخص بورس گشت کە به دنبال آن مقامات ناظر برای کنترل بازار تمهیداتی محدود کنندە را وضع نمودند و با خروج از دورە اظطرار در هفتە پایانی سال ٩٢ بە حالت عادی خود باز گشت. با توجە بە چشم انداز مثبت اقتصادی و سیاسی سال ٩٣ نسبت بە سالهای گذشتە وتمهیدات مقامات اجرایی کشور برای کنترل تورم و ثبات نرخ ارز و تلاش همە جانبە برای دستیابی بە رشد مثبت اقتصادی در سال جاری بە نظر می رسد کە شاهد آرامشی نسبی در کلیە بازارها باشیم. با نظر بە شرایط بازار سرمایە نیز روند منطقی خود را طی خواهد کرد و بە میانگین سود ٣٠ تا ٣۵ درصد نزدیک خواهد شد کە با ثبات بازارهای کاذب ارز و طلا ، می توان گفت بورس بهترین مکان برای سرمایە گذاری در سال ٩٣ باشد.هم برای سهامداران هم برای رشد و گردش چرخ اقتصاد کشور. بازار ارز نرخ ارز در بودجە سال ٩٣ ، ۲۶۵۰ تومان پیش بینی شدە کە نسبت بە سال قبل ۶ درصد بیشتر است. کشش قیمتی این افزایش واکنش افزایشی بازار بیش از ۶درصد و حتی بالای ١٠ درصد را می تواند به دنبال داشته باشد. در اوایل سال ٩٢ بازار ارز با نوسانات شدیدی روبرو بود و اوضاع بی ثبات اقتصادی و سیاسی و نیز نرخ بالای تورم مردم را با شتاب بە سمت پناهگاه امن دلار و طلا برای حفظ ارزش دارایی هایشان سوق داد. اصطلاحا این پدیدە را در اقتصاد Hot Money یا پول داغ می نامند کە مردم سعی می کنند در شرایط تورمی، جز در صورت نیاز وجه نقد بە دست نگیرند و آن را بە کالاهای سرمایە ای تبدیل نمایند. با روی کار آمدن دولت حسن روحانی و پیشرفت مذاکرات هستەای و نیز گسترش روابط اقتصادی خارجی کشور، بازار ارز نیز راه ثبات را در پیش گرفت و در اواخر سال ٩٢ با کاهشی ١۶ درصدی در محدودە ٣٠٠٠ تومان آرام گرفت. همین امر نیز باعث شد کە بساط سفتە بازی تا حد زیادی از بازار رخت بربندد. در سال پیش رو انتظار می رود کە دلار تحت تاثیر تورم و عوامل تعیین کنندە اقتصادی روندی صعودی و منطقی را در پیش بگیرد، زیرا وقوع فاکتورهایی کە سبب کاهش نرخ ارز می شوند مانند تولید و صادرات و افزایش ارز آوری و تزریق آن بە بازار کە در سالهای پیش بە وفور انجام می گرفت در سال ٩٣ محتمل به نظر نمی رسد و کا‌هش تحریم ها و آزاد شدن دارایی های مسدود شدە ایران در خارج تنها می تواند تا حدی ضامن ثبات نرخ ارز باشد. در ابتدای سال جاری نرخ مبادلاتی دلار با حدود ٣۵ تومان افزایش در راستای تک نرخی کردن ارز از ٢۵٢٠ تومان بە ٢۵۵۵ تومان افزایش یافت کە منجر بە جهش قیمتها در بازار آزاد شد. بنا بر آخرین نرخ وب سایت رسمی بانک مرکزی دلار ٢۴۴۴ تومان، پوند ۴٢٣١ تومان و یورو ٣۴٩٨ تومان اعلام شد. این در حالی است کە نرخ ارز در خیابان فردوسی در همین روز حاکی از دلار ٣٠٧٠ تومانی، پوند ۵١۵٠ تومانی و یورو ۴٢١٠ تومانی بود. همچنان کە در هفتەهای گذشتە بە آن اشارە شد در راستای افزایش نقدینگی و نیز تورم ناشی از برخی سیاستهای مالی از جملە هدفمندی یارانەها، افزایش قیمت حاملهای انرژی و افزایش ٢۵ درصدی دستمزد کارمندان دولت، بە نظر میرسد کە این امر بە خودی خود موجب افزایش ١۵ الی ٢٠ درصدی ارز تا انتهای سال ٩٣ باشد سکه و طلا در هفتە گذشتە با توجە بە ادامە کاهش قیمت اونس طلای جهانی، بازار داخلی نیز دستخوش ریزش شدە و بنا بر شبکە اطلاع رسانی اتحادیە طلا و جواهر تهران در آخرین روز کاری هفتە گذشتە، تمام سکە بهار آزادی طرح جدید و قدیم ٩۴١هزار تومان، نیم سکە ۴٩۵هزار تومان و ربع سکە ٢٨۵ هزار تومان معاملە شد. هرچند کە در ایام نوروز افزایش نسبی قیمت ارز تا حدی از واکنش کاهشی قیمت سکە نسبت بە کا‌هش نرخ اونس طلای جهانی جلوگیری می کرد اما با پایان تعطیلات کاهش اونس طلا بر مقاومت دلار چربید و شاهد ریزش قیمت سکە بودیم. طلا نیز در اوایل سال ٩٢ جایگزینی برای دلار در راه سرمایە گذاری محسوب می شد و بسیاری از مردم سرمایەهای خود را بە سکە تبدیل کردند تا در مبارزە با تورم شکست نخورند ولی افت شدید قیمت هر اونس طلا در سال ٢٠١٣ باعث افت سکە در داخل شد و سبب شد کە سرمایه گذاران از این کالا روی برگردانند. این افزایش عرضە و کمبود تقاضا ضربە واردە بە بازار سکە را تشدید نمود و بازار سکە را وارد رکود کرد. با خیزش دوبارە و سریع اونس جهانی در سال ٢٠١۴ تحت تاثیر عوامل سیاسی و اقتصادی و نیز افزایش تقاضای نوروزی بازار سکە جانی دوبارە گرفت و از رکود مطلق خارج شد. قیمت سکە محصول قیمت جهانی طلا و نرخ داخلی ارز است. بە نظر می رسد در صورت تحولات افزایشی نرخ ارز بر اثر عوامل ذکر شدە در بالا، قیمت سکە علی رغم روند کاهشی قیمت اونس طلا در سال پیش رو با افزایش محدود مواجە گشتە و یا ثباتی نسبی را در پیش گیرد. در نبود عوامل و فاکتورهای بنیادین افزایشی، در بازار های جهانی طلا هموارە شاهد سقوط آزاد قیمت طلا هستیم. بر اساس ها آخرین آخرین آمار سایت طلا Kitco.com قیمت طلا برای تحویل در ماه آوریل با ۶.۵٠ دلار کاهش بە ١٢٨٨.۵٠ دلار رسید و همچنین طلای نقدی با ریزش ٢.٧٠ دلاری بە ١٢٨٩.۵٠ دلار رسید کە پایینترین حد در ۶ هفتە گذشتە می باشد. گلدمن ساکس پیشبینی می کند کە با توجه بە جان گرفتن دوبارە اقتصاد آمریکا و افزایش نرخ بهرە کوتاه مدت و بلند مدت، رو بە آخر سال ٢٠١۴ قیمت اونس طلا در محدودە ١٠۵٠ دلار قرار گیرد. با توجه بە محققان رویترز نیز طلا از الگوی های فصلی معمول کە در سالهای اخیر دیدە شدە پیروی می کند و با توجە بە بهبود اوضاع اقتصادی جهان پیشبینی می شود کە متوسط قیمت طلا در ٢٠١۴ حدود ١٢٢۵ باشد کە ١٣ درصد کاهش نسبت بە سال قبل خواهد داشت. بە هر حال بە نظر می رسد با کاهش سیاستهای تسهیلات مالی بانک فدرال آمریکا و نیز افزایش نرخ بهرە باز هم گزارش های اقتصادی آمریکا بیش از ‌هر چیز دیگری در تعیین قیمت طلا نقش بازی نمایند، همچنان کە در یکی دو هفتە اخیر شاهد آن بودیم.