خانم اشتون، ایران دیگر چه گامی بردارد؟!

اقتصادآنلاین/گروه بین الملل:

در ادامه مذاکرات ایران و ۱+۵ بر سر پرونده هسته‌ای ایران و در روزی که مذاکرات فنی میان کار‌شناسان هسته‌ای دو طرف در استانبول برگزار می‌شود، کا‌ترین اشتون، بار دیگر از لزوم برداشتن گام‌های مشخص از سوی ایران سخن گفته؛ اما باز هم مشخص نکرده منظورش از این گام‌ها چیست! به گزارش تابناک، کا‌ترین اشتون، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، پیش از برگزاری مذاکرات فنی استانبول گفت: جامعه بین‌المللی از ایران انتظار دارد این کشور در مذاکرات پیش روی، «گام‌های مشخصی» بردارد. وی در این باره گفته است: «امیدوارم ایران از این فرصت بهره برده و تمایل خود را برای برداشتن گام‌های مشخص در راستای رفع نگرانی‌های جامعه جهانی نشان داده، در مورد صلح آمیز بودن ماهیت برنامه اتمی این کشور اعتمادسازی کرده و تعهدات بین‌المللی خود را در نظر داشته باشد». به این ترتیب، اشتون بار دیگر در حالی بر تعهدات ایران و لزوم برداشتن گام‌های مشخص از سوی ایران تأکید کرده که نه نوع این تعهدات را دقیق تشریح نموده و نه به طور متقابل، از برداشته شدن گام‌هایی از سوی غرب سخن به میان آورده است! در حقیقت، اظهارات اشتون تکرار دوباره همان مواردی است که از آغاز مذاکرات ایران و ۱+۵ تاکنون، بارها از سوی طرف غربی بیان شده و از سوی دیگر، تحقق نیافتن این به اصطلاح «گام‌های مشخص» نیز به عنوان بهانه‌ای برای افزایش فشار بر ایران عمل کرده است. آنچه تاکنون به عنوان خواسته‌های غرب از ایران مطرح شده ـ که به طور خاص در مذاکرات مسکو نمود بیشتری پیدا کرد ـ شامل درخواست توقف غنی‌سازی در سطح ۲۰ درصد، انتقال همه اورانیوم ۲۰ درصدی به خارج از کشور و تعطیلی تأسیسات «فردو» بوده است. در مقابل، غرب تنها پذیرفته در تأمین قطعات هواپیما با ایران همکاری کرده و تحریم‌های جدیدی علیه ایران تصویب نکند. حال اگر منظور اشتون از گام‌های مشخص، این موارد باشد، باید گفت، در صورتی که ایران چنین مواردی را می‌پذیرفت، در‌‌ همان مذاکرات مسکو کار تمام شده بود و نیاز به مذاکرات دیگری نبود. در حقیقت، آنچه موجب شد در مذاکرات مسکو، توافقی عینی نشده و کار به دورهای بعدی بکشد، این بود که ایران خواست‌های غرب را نامشروع دانسته و در مقابل این درخواست‌ها، بسته پیشنهادی خود را ارائه کرده بود که بر خلاف غرب، به طور تفصیلی و دقیق، تعهدات و اقدامات دو جانبه را مطرح کرده بود. دیگر آن که باید توجه داشت، پذیرش چنین درخواست‌هایی اصولاً در صلاحیت کار‌شناسان حاضر در نشست فنی استانبول نیست و تنها می‌تواند در سطح مقامات عالی‌رتبه پیگیری شود؛ به عبارت دیگر، قرار است در نشست استانبول، تنها جنبه‌های فنی پیشنهادهای دو طرف بررسی شود و سخنی از لزوم پذیرش درخواست یک طرف از طرف دیگر، در این نشست به میان نیامده است. اما از سوی دیگر، اگر منظور اشتون از گام‌های مشخص، مواردی جز این است، باید آنها را روشن و دقیق بگوید تا در صورت لزوم، مورد بحث و تبادل نظر دو طرف قرار گیرد. در غیر این صورت، تنها می‌توان چنین برداشت کرد که منظور اشتون از تکرار این گونه اظهارات، تنها ایجاد فضای ابهام بیشتر به منظور افزایش فشار بر ایران است.