هوش مصنوعی یک سامانه زیستی ناشناخته را پیدا کرد
اقتصادآنلاین: عاملهای هوش مصنوعی کلود با جستوجوی گسترده در دادههای DNA، به یک سامانه ناشناخته در باکتریوفاژها رسیدند؛ کشفی که حالا پژوهشگران در آزمایشگاه در حال بررسی سازوکار آن هستند.
شرکت آنتروپیک تنها یک هفته پس از تأیید فعالیت آزمایشگاه زیستشناسی خود، از نخستین نتیجه مهم این پروژه پرده برداشته است؛ کشفی که نشان میدهد مدلهای هوش مصنوعی میتوانند از مرحله تحلیل دادههای زیستی عبور کنند و در مسیر کشف ساختارهای ناشناخته، فرضیههایی را برای آزمایش در دنیای واقعی پیشنهاد دهند. در این پروژه، کلاود در حجم عظیمی از دادههای مربوط به توالیهای DNA جستوجو کرد تا خانوادههایی از پروتئینها را که هنوز عملکردشان مشخص نشده است شناسایی کند. آنتروپیک میگوید حدود ۹۵۰ عامل کلاود طی ۲۱ ساعت، با پردازش ۲۱۰ میلیون توکن، دادهها را بررسی کردند.
این فرایند در نهایت به شناسایی سامانهای رسید که پژوهشگران آن را «رونوشتبردارهای معکوس وابسته به آرایه» یا ART نامیدهاند. سامانه ART در باکتریوفاژها، یعنی ویروسهایی که باکتریها را آلوده میکنند، یافت شده و از سه بخش اصلی تشکیل میشود: یک آنزیم رونوشتبردار معکوس، یک ژن مجاور و مجموعهای طولانی از توالیهای تکرارشونده دیانای. بخش تکرارشونده این سامانه از نظر آرایش به آرایههای موجود در سامانههای کریسپر شباهت دارد؛ هرچند هنوز مشخص نیست ART دقیقاً چه کاری انجام میدهد. نکته مهم این است که کلاود صرفاً یک داده عجیب را گزارش نکرد.
عاملهای هوش مصنوعی ابتدا بیش از ۲۰۰ هزار رونوشتبردار معکوس را جمعآوری کردند، حدود ۳۵۰۰ سامانه نامزد را شناسایی کردند و در نهایت ۲۰ مورد را برای بررسی عمیقتر انتخاب کردند. یکی از عاملها هنگام بررسی توالی دیانای مجاور یک رونوشتبردار معکوس، متوجه الگوی تکرارشوندهای شد که پیشتر بهعنوان بخشی از یک سامانه شناخته نشده بود.
پژوهشگران سپس این یافته را در آزمایشگاه بررسی کردند. آزمایشهای اولیه نشان دادهاند که آرایه دیانای موجود در ART به مجموعهای از آرانای های کوتاه تبدیل میشود؛ ویژگی که میتواند سرنخی درباره عملکرد این سامانه باشد. با این حال، آنتروپیک تأکید کرده است که عملکرد اصلی ART هنوز مشخص نشده و آزمایشهای بیشتری برای فهم سازوکار آن در حال انجام است. بنابراین، این یافته در حال حاضر یک سامانه زیستی جدید و جالب است، نه یک فناوری آماده برای ویرایش ژن. شباهت ART به کریسپر از این جهت اهمیت دارد که کریسپر نیز در ابتدا بهعنوان یک الگوی غیرعادی در دیانای باکتریها شناسایی شد و بعدها مشخص شد که بخشی از یک سامانه دفاعی در برابر ویروسهاست. همین مسیر تاریخی باعث شده پژوهشگران به سامانههای مشابه در طبیعت توجه ویژهای داشته باشند؛ زیرا برخی از این سامانهها در نهایت میتوانند به ابزارهای زیستفناوری تبدیل شوند. فِنگ ژانگ، از پیشگامان ویرایش ژن مبتنی بر کریسپر، این کشف را نمونهای جالب از نقش عاملهای هوش مصنوعی در پژوهش زیستی دانسته و گفته است شناسایی آرایههای تکراری آرانای در کنار رونوشتبردارهای معکوس، موضوعی است که ارزش بررسی بیشتر دارد. آنتروپیک این پروژه را بخشی از تلاش گستردهتر خود برای استفاده از هوش مصنوعی در علوم زیستی معرفی کرده است. آزمایشگاه این شرکت در منطقه خلیج سانفرانسیسکو فعالیت میکند و طبق اعلام آنتروپیک، آزمایشهای آن در سطوح پایین ایمنی زیستی انجام میشود و پژوهشگران با عوامل بیماریزای انسانی کار نمیکنند. تمام کارهای آزمایشگاهی نیز توسط دانشمندان انسانی انجام میشود و کلود بیشتر نقش تحلیل داده، تولید فرضیه و کمک به تفسیر نتایج را بر عهده دارد.
این رویکرد در شرایطی دنبال میشود که آنتروپیک پیشتر اعلام کرده بود هدفش استفاده از هوش مصنوعی برای سرعتدادن به تحقیقات زیستی و در نهایت کمک به حل مسائل دشوار پزشکی است. این شرکت اخیراً آزمایشگاه فیزیکی خود را نیز برای عبور از شبیهسازیهای رایانهای و آزمایش فرضیههای تولیدشده توسط هوش مصنوعی راهاندازی کرده است.
منبع: فارس