کریپتو ناجی تجارت خارجی ایران می‌شود؟ | بوربور: بخشی از پول نفت را می‌توان با رمزارز تسویه کرد

گروه ارز دیجیتال - مسیحا حیدریان؛ تشدید تحریم‌های آمریکا علیه شبکه‌های مرتبط با دارایی‌های دیجیتال ایران، بحث استفاده از رمزارز در تجارت خارجی و انتقال درآمد‌های نفتی را بار دیگر مطرح کرده است. در چنین شرایطی، این پرسش مطرح می‌شود که آیا رمزارز می‌تواند بخشی از محدودیت‌های ناشی از تحریم‌های بانکی را دور بزند و امکان انتقال پول میان ایران و شرکای تجاری را فراهم کند یا خیر.

در این باره سجاد بوربور، تحلیلگر بازارهای مالی در گفت‌وگو با اقتصادآنلاین معتقد است که استفاده از دارایی‌های دیجیتال برای بخشی از تسویه‌های تجاری امکان‌پذیر است، اما نمی‌توان انتظار داشت رمزارز جایگزین کامل شبکه بانکی شود.

او همچنین توضیح می‌دهد که نحوه ورود و خروج پول از صرافی‌ها و کیف‌پول‌های رمزارزی می‌تواند مسیر تراکنش‌ها و ارتباط آنها با ایران را برای تحریم‌کنندگان قابل شناسایی کند.

مشروح گفت‌وگوی سجاد بوربور را با اقتصادآنلاین در ادامه می‌خوانید.

رمزارز می‌تواند بخشی از تسویه درآمد نفتی ایران را انجام دهد

* آقای بوربور؛ در بسته تحریمی جدید آمریکا علیه ایران، علاوه بر هدف قرار گرفتن بخش دارایی‌های دیجیتال، پرداخت‌های رمزارزی مرتبط با نفت ایران هم مورد تحریم قرار گرفته است. به نظرتان، آیا رمزارز می‌تواند در صادرات نفت ایران نقش ابزار تسویه را ایفا کند؟

بله؛ استفاده از رمزارز برای تسویه پول نفت ایران امکان‌پذیر است. مراودات ایران با چین در مقایسه با گذشته بسیار کمرنگ‌تر شده، اما چین همچنان مقصد اصلی بخش قابل‌توجهی از نفت ایران است. بیش از ۹۰ درصد نفت ایران در گذشته به چین می‌رفت.

از سوی دیگر، امارات هم دیگر مانند گذشته در مراودات مالی با ایران نقش ندارد و محدود شدن این مسیر، فشار زیادی بر نرخ ارز در ایران وارد کرد. در نتیجه، توجه‌ها بیش از گذشته به سمت چین رفت.

در ادامه حتما بخوانید:

آیا واقعا استیبل‌کوین‌ها قابل اعتماد نیستند؟

طلا و بیت‌کوین تحت تاثیر یک عدد | چرا نرخ بهره آمریکا همه‌ بازاها را تکان می‌دهد؟

حالا اگر چین بخواهد بخشی از تسویه مالی با ایران را از مسیر رمزارز انجام دهد، چنین کاری امکان‌پذیر است. چین ابزارهای دیجیتال مرتبط با یوان را در اختیار دارد و می‌تواند از این ظرفیت برای بخشی از مبادلات با ایران استفاده کند.

البته باید میزان خرید نفت چین از ایران را هم در نظر گرفت. گزارش‌هایی منتشر شده است مبنی بر اینکه خرید نفت ایران از سوی چین به حدود ۳۰۰ تا ۴۰۰ هزار بشکه رسیده، در حالی‌ که میانگین خرید در گذشته حدود یک‌ونیم میلیون بشکه بود. با این حال، اگر برای تسویه پول نفت نیاز باشد، می‌توان از دارایی‌های دیجیتال استفاده کرد.

رمزارز نمی‌تواند جایگزین کامل شبکه مالی ایران شود

* برخی کارشناسان معتقدند ظرفیت نقدشوندگی و تبدیل رمزارز به ارز‌های فیات در بازار جهانی، برای تسویه تجارت خارجی در مقیاس صادرات نفت ایران کافی نیست. آیا چنین محدودیتی مانع استفاده از رمزارز در تجارت خارجی می‌شود؟

اگر بپرسیم آیا چنین حجمی از تراکنش می‌تواند انجام شود، پاسخ من بله است. حالا باید ببینیم با این منابع چه چیزی می‌توان وارد کرد. ما سالانه حدود ۸۰ میلیارد دلار واردات رسمی و قاچاق داریم. بخش عمده این واردات از امارات، چین و ترکیه انجام می‌شود. آیا می‌توانیم همه واردات را با رمزارز انجام دهیم؟ خیر.

هرگز چنین اتفاقی نمی‌تواند عملیاتی شود. اینکه بتوانیم بخشی از این پول را از رمزارز دریافت کنیم و بعد در جای دیگری هزینه کنیم، شدنی است. با روسیه و چین می‌شود چنین کاری انجام داد، اما نمی‌توان کل تجارت خارجی را با رمزارز انجام داد.

مسیر تراکنش‌های رمزارزی ایران قابل شناسایی است

* اگر رمزارز جایگزین بخشی از شبکه بانکی شود، تحریم‌کننده چگونه می‌تواند مسیر انتقال پول را شناسایی و مسدود کند؟

اگر درباره بیت‌کوین و تتر صحبت کنیم، در شبکه بلاک‌چین مسیری وجود ندارد که از ابتدا مشخص کند مقصد نهایی پول کجاست. اما یک نکته مهم وجود دارد. رمزارز باید وارد یک کیف پول شود و همین کیف پول می‌تواند مشخص کند فردی که پول را واریز می‌کند، از کدام صرافی آمده است.

برای مثال، اگر نوبیتکس از یک کیف پول به والت دیگری پول منتقل کند، مشخص می‌شود نوبیتکس در حال انتقال پول به یک کیف پول دیگر است. اگر این کیف پول متعلق به فردی در ایران باشد، احتمال ارتباط تراکنش با یک فرد ایرانی مطرح می‌شود. از طرف دیگر، اگر فردی پولی را به نوبیتکس منتقل کند، مشخص می‌شود مبدأ انتقال به یک صرافی ایرانی مرتبط است. بنابراین، از روی مبدأ و مقصد تراکنش می‌توان اطلاعاتی درباره مسیر انتقال به دست آورد.

حجم بالای انتقال، شناسایی مسیر پول را آسان‌تر می‌کند

* آیا تراکنش میان دو کیف پول عادی هم می‌تواند ارتباط با ایران را مشخص کند؟

اگر انتقال بین دو فرد عادی انجام شود و مشخص نباشد طرفین صرافی هستند یا نه، خیلی مشخص نیست که مبدأ یا مقصد دقیقا کجاست. اما وقتی حجم پول زیاد می‌شود و مبدأ تراکنش یک صرافی باشد، شرایط متفاوت خواهد بود. اگر آن صرافی با ایران ارتباط داشته باشد و داخل ایران فعالیت کند، مسیر انتقال پول قابل شناسایی می‌شود. آمریکا هم اعلام کرده بود که برخی صرافی‌های ایرانی را تحریم می‌کند و این کار را انجام داد. از کجا متوجه شدند؟ از کیف‌پول‌هایی که مستقیما به سایت و زیرساخت همان صرافی در داخل ایران متصل بودند.

هدف آمریکا از تمرکز بر شبکه رمزارزی ایران چیست؟

* آمریکا در ماه‌های اخیر تمرکز زیادی بر شبکه رمزارزی ایران داشته است. چرا این مسیر تا این اندازه برای تحریم‌کننده اهمیت دارد؟

به هر حال، آمریکا به دنبال اعمال فشار حداکثری است. باید توجه داشته باشیم افرادی که در سال‌های اخیر از شرایط تحریمی منتفع شده‌اند، بخشی از سرمایه خود را خارج از ایران نگهداری می‌کنند یا ممکن است بخواهند آن را به کشورهایی مثل کانادا یا کشورهای آمریکای لاتین منتقل کنند؛ کشورهایی که می‌تواند محل فعالیت، سرمایه‌گذاری یا زندگی آنها باشد.

فردی را در نظر بگیرید که در هفت، هشت سال گذشته سرمایه قابل‌توجهی به دست آورده است. طبیعی است همه این سرمایه را در ایران نگه ندارد و بخشی از آن را به خارج از کشور منتقل کند. اگر چنین فردی بخواهد مبلغ قابل‌توجهی را از ایران به کشوری مثل کانادا انتقال دهد، رمزارز می‌تواند یکی از مسیرهای انجام این انتقال باشد.

این نوع انتقال با جابه‌جایی منابع یک کشور یا بانک مرکزی تفاوت دارد. صحبت از سرمایه یک فرد است و چنین فردی می‌تواند از مسیر رمزارز، بخشی از پول خود را از ایران به کشور دیگری منتقل کند. از این منظر، آمریکا و وزارت خزانه‌داری این کشور تلاش می‌کنند افرادی را تحت فشار قرار دهند که از شرایط تحریمی منتفع شده‌اند.