افزایش قیمت بنزین از فردا ۲۸ مرداد ۱۴۰۵ / قیمت پایه هر لیتر ۸۹ هزار و ۷۰۰ تومان شد

به گزارش اقتصادآنلاین، این روزها بازار شایعات پیرامون قیمت بنزین دوباره داغ شده است. همزمان با ناترازی شدید تولید و مصرف سوخت که به یکی از بزرگترین چالش‌های اقتصاد ایران تبدیل شده، عرضه بنزین سوپر وارداتی در بورس انرژی توجه‌ها را به خود جلب کرده است. اما آیا این افزایش قیمت در بورس، مقدمه‌ای برای تغییر نرخ بنزین سهمیه‌ای (۱۵۰۰ تومانی) است؟ در این گزارش به بررسی واقعیت‌های پشت پرده قیمت بنزین و برنامه‌های احتمالی دولت برای اصلاح سهمیه‌بندی پرداخته‌ایم.

بنزین سوپر ۸۹ هزار تومانی؛ فراتر از یک تغییر قیمت

بر اساس داده‌های تالار نفت و انرژی بورس ایران، معاملات ۲۸ مرداد ۱۴۰۵ با یک خبر مهم همراه است: عرضه ۲۴۰ هزار لیتر بنزین ویژه (سوپر) وارداتی.

نکته قابل توجه، قیمت‌گذاری این عرضه است که بر مبنای پایه ۸۹ هزار و ۷۰۰ تومان برای هر لیتر تعیین شده است. بازه قیمتی این عرضه نیز بین ۸۵ هزار و ۲۱۵ تومان (کف) تا ۹۴ هزار و ۱۸۵ تومان (سقف) متغیر است.

این روند صعودی قیمت بنزین در بورس نشان‌دهنده تغییر استراتژی در عرضه حامل‌های انرژی است:

• ۲ آذر ۱۴۰۴: ۶۵ هزار و ۸۰۰ تومان
• ۱۴ بهمن ۱۴۰۴: ۷۲ هزار و ۸۰۰ تومان
• ۱۹ خرداد ۱۴۰۵: ۷۹ هزار و ۸۰۰ تومان
• ۲۹ خرداد ۱۴۰۵: ۸۴ هزار و ۶۰۰ تومان
• ۲۸ مرداد ۱۴۰۵: ۸۹ هزار و ۷۰۰ تومان

چرا بنزین سوپر به بورس رفت؟

کارشناسان حوزه انرژی معتقدند دولت در حال حرکت تدریجی از مدل‌های رانتی به سمت مکانیزم عرضه و تقاضاست. ورود هشت شرکت خصوصی به فرآیند توزیع بنزین سوپر، نشان‌دهنده خروج دولت از تصدی‌گری مستقیم است. این مدل، در صورت موفقیت، می‌تواند الگویی برای آزادسازی تدریجی واردات سوخت‌های خاص و کاهش فشار بر بودجه عمومی دولت باشد.

سایه شایعات بر سر بنزین ۱۵۰۰ تومانی

در حالی که قیمت بنزین در بورس انرژی روند صعودی دارد، در شبکه‌های اجتماعی بحث حذف یا گران شدن بنزین سهمیه‌ای (۱۵۰۰ تومانی) به ترند اصلی تبدیل شده است. واقعیت این است که ناترازی تولید و مصرف، دولت را در تنگنای شدیدی قرار داده است:

1. تولید روزانه: حدود ۱۱۰ میلیون لیتر
2. مصرف روزانه: حدود ۱۴۰ میلیون لیتر
3. کسری روزانه: ۳۰ میلیون لیتر (که باید از مسیر واردات تأمین شود)

رئیس سازمان بهینه‌سازی مصرف انرژی، انگشت اتهام را به سمت کیفیت پایین خودروهای داخلی و مصرف غیربهینه گرفته است؛ هزینه‌ای که عملاً از جیب بودجه عمومی و سهمیه‌های یارانه‌ای مردم پرداخت می‌شود.

دولت چه برنامه‌ای برای آینده دارد؟

اظهارات ضد و نقیض در هفته‌های اخیر، فضای روانی جامعه را ملتهب کرده است. از تکذیب نرخ ۱۰ هزار تومانی تا ماجرای عرضه بنزین با نرخ پالایشگاهی در کرمان که منجر به توقف طرح شد.

آخرین موضع‌گیری دولت درباره افزایش قیمت بنزین

• محمدرضا عارف، معاون اول رئیس‌جمهوری: ضمن تکذیب سیاست‌های اجرا شده در کرمان، تأکید کرد که دولت فعلاً قصدی برای کاهش سهمیه اول بنزین ندارد. او طرح‌های اجرا شده در کرمان را ناهماهنگ با سیاست‌های کلان دولت دانسته است.
• فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت: اعلام کرده است که هرگونه تغییر در قیمت یا سهمیه‌بندی، پس از جمع‌بندی نهایی در سطوح عالی حاکمیتی و از طریق رسانه‌های رسمی اعلام خواهد شد.

در حال حاضر، مدل «سهمیه فردی» به عنوان یکی از جدی‌ترین پیشنهادات مطرح است. دولتمردان معتقدند سهمیه‌بندی فعلی که بر پایه خودرو است، ناعادلانه است؛ چرا که دهک‌های پایین درآمدی که خودرو ندارند، از یارانه سوخت محروم می‌مانند. اگرچه هیچ تصمیم قطعی برای تخصیص ۳۰ لیتر بنزین به هر ایرانی گرفته نشده، اما بحث اصلاح ساختار یارانه بنزین همچنان روی میز سیاست‌گذاران باقی است.

بنزین سوپر در بورس انرژی تنها بخشی از یک پازل بزرگتر است. دولت با چالش بزرگ ناترازی انرژی روبه‌روست و به نظر می‌رسد افزایش قیمت در بورس، راهکار دولت برای کنترل مصرف در بخش‌های خاص است. برای اطلاع از آخرین تصمیمات رسمی در حوزه سهمیه‌بندی، با بخش اقتصادی «اقتصادآنلاین» همراه باشید.