اروپا به دنبال نزدیکی به ترکیه

آنگلا مرکل صدراعظم آلمان در حالی به ترکیه سفر کرد و با رجب طیب اردوغان رییس‌جمهوری این کشور دیدار کرد که تصمیم‌های غیرقابل پیش‌بینی دونالد ترامپ رییس‌جمهوری جدید ایالات متحده بر تمامی عرصه‌های جهانی سایه انداخته است. اما به نظر می‌رسد که آنگلا مرکل صدراعظم آلمان شرایط را به گونه دیگری درک کرده و به سمت متحدی قدیمی رفته تا روابط فرسایشی میان ترکیه و اتحادیه اروپا را تا حدودی دوباره به سامان برساند.

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از اعتماد ، این نخستین سفر آنگلا مرکل به آنکارا پس از کودتای نافرجام ماه جولای ترکیه بود. با این وجود خانم مرکل در این دیدار تلاش کرد تا بر نقطه‌های مشترک روابط ترکیه و اروپا دست بگذارد. مرکل پس از دیدار با اردوغان در جمع خبرنگاران گفت که با آقای اردوغان توافق کرده تا همکاری‌های نزدیکی در مبارزه با تروریسم و همچنین حزب کارگران کردستان (پ‌ک‌ک) انجام دهند. اما با این وجود صدراعظم آلمان در ترکیه بر اهمیت آزادی بیان در گفت‌وگو با رییس‌جمهور ترکیه تاکید کرد. گفتنی است آلمان و ترکیه پس از سرکوب مخالفان بعد از کودتای نافرجام پانزدهم جولای موجب اختلافات فراوان بین برلین و آنکارا شد. آنکارا همچنین برلین را متهم کرده بود که آلمان تبدیل به پناهگاهی برای شبه نظامیان کرد شده است.  با این وجود، خانم مرکل در کنفرانس خبری خطاب به خبرنگاران گفت: در چنین زمان و تحولات عمیق سیاسی، ما باید به ادامه حفاظت از تفکیک قوا و بالاتر از همه آزادی عقیده و تنوع در جامعه حفاظت کنیم. این سخنان در حالی گفته شد که اکنون یک نگرانی بسیار عمیق در خصوص لایحه تغییر قانون اساسی ترکیه و تقویت قدرت اردوغان در این کشور مطرح شده است.

مرکل با این وجود به خبرنگاران گفت که او نیز در خصوص این نگرانی‌ها با اردوغان صحبت کرده و بحث آزادی مطبوعات نیز در این بین مطرح شده است. وی خطاب به خبرنگاران تاکید کرد که اپوزیسیون بخشی از دموکراسی است.  متحدان ترکیه از جمله آلمان از این نگران هستند که اردوغان با استفاده از تلاش برای کودتا به عنوان بهانه‌ای برای محدود کردن مخالفان استفاده کند و مخالفان اردوغان نیز از این ترس دارند که تغییر برنامه‌ریزی شده قانون اساسی در ترکیه به یک دولت استبدادی منجر شود.  اردوغان نیز در این نشست خبری به خبرنگاران گفت که سوال در خصوص تفکیک قوا باید از بین برود. وی تاکید کرد که ریاست‌جمهوری اجرایی جایگزینی برای نظام پارلمانی ترکیه است. اردوغان نیز در این نشست خبری گفت شواهدی را به مقامات آلمانی ارایه خواهد داد که ٤٠ سرباز عالیرتبه نظامی ترکیه که در تاسیسات ناتو در آلمان حضور دارند درخواست پناهندگی به آلمان داده‌اند. گفتنی است روز چهارشنبه معاون نخست‌وزیر ترکیه عنوان کرده بود که برلین تبدیل به پناهگاهی برای اعضای نظامی گلنیست‌ها در ترکیه شده است.

شبکه‌ای وابسته به روحانی مسلمان ساکن امریکا که ترکیه این شبکه را مقصر در کودتا می‌داند هرچند که شخص گولن دخالت در این امر را انکار می‌کند. اردوغان با این وجود تاکید کرد که ما بناست اطلاعاتی را از طریق دادگستری به آلمان ارایه دهیم که گلنیست‌ها در کودتای ترکیه دخیل بودند. اردوغان همچنین از امریکا خواست تا هرچه سریع‌تر درخواست استرداد گولن را مورد بررسی قرار دهد. گفتنی است وزیر دفاع ترکیه از برلین خواسته است تا هرگونه درخواست پناهندگی را رد کند و به این کشور هشدار داده که چنین اقدامی می‌تواند به روابط دوجانبه آسیب برساند. با این حال برلین عنوان کرده این درخواست‌ها مورد به مورد به صورت دقیق بررسی خواهد شد.

مرکل علاوه بر اردوغان، با بنعل ییلدریم نخست‌وزیر ترکیه نیز دیدار کرد و گفت: دو کشور می‌توانند با هم بیشتر در زمینه مبارزه با پ‌ک‌ک که از دیدگاه ترکیه و اتحادیه اروپا یک گروه تروریستی محسوب می‌شوند، همکاری کند.

خانم مرکل به خبرنگاران گفت که ما به طور خاص در مورد چگونگی فعالیت پ‌ک‌ک و هرچیز مرتبط با آلمان صحبت کردیم و اینکه چگونه ما می‌توانیم اقدامات لازم را برای مقابله با آن به عنوان یک سازمان تروریستی که آلمان نیز آن را به رسمیت می‌شناسد همکاری کنیم.

گفتنی است آنگلا مرکل دومین مقام بلندپایه اروپایی است که طی یک هفته گذشته به آنکارا سفر می‌کند. هفته گذشته نیز ترزا می‌نخست وزیر بریتانیا پس از دیدار با دونالد ترامپ رییس‌جمهور ایالات متحده به آنکارا رفت تا با رجب طیب اردوغان دیدار و گفت‌وگو کند. این دیدارها در حالی صورت می‌گیرد که طی ماه‌های گذشته با توجه به عدم بررسی مجدد عضویت ترکیه در اتحادیه اروپا پس از سرکوب‌های دولت ترکیه پس از کودتا موجب شکرآب شدن روابط ترکیه و اتحادیه اروپا شد و روابط دو طرف را به‌شدت تحت تاثیر قرار داد. در این بین ترکیه روابط خود را با روسیه بهبود بخشید و مواضع خود را نیز بر سر بحران سوریه با روسیه نزدیک کرد. از همین رو اتحادیه اروپا و کشورهای عضو ناتو به‌شدت نگران نزدیکی یکی از متحدان قدیمی خود با روسیه شده‌اند.

از سویی دیگر رجب طیب اردوغان رییس‌جمهوری ترکیه به‌شدت امیدوار بود که با روی کار آمدن دونالد ترامپ به عنوان رییس‌جمهوری ایالات متحده روابط خود را با امریکا مجدد بازسازی کند و روابط نزدیکی را با دولت ترامپ برقرار کند. اما اکنون دو هفته از به قدرت رسیدن دونالد ترامپ می‌گذرد و او با سران شانزده کشور مختلف به صورت تلفنی گفت‌وگو کرد، اما با وجود اینکه رجب طیب اردوغان بارها و بارها ابراز تمایل کرده تا با دونالد ترامپ به صورت تلفنی گفت‌وگو کند اما تاکنون این اتفاق رخ نداده و شواهد نشان می‌دهد که دونالد ترامپ تمایلی نسبت به ارتباط نزدیک به ترکیه نشان نداده است. اما در شرایطی که دولت دونالد ترامپ علاقه چندانی به نزدیکی با ترکیه نداشته باشد، چاره‌ای باقی نمی‌ماند تا روابط خود با اتحادیه اروپا را مجدد بازسازی کند و از طرفی دیگر اروپایی‌ها نیز علاقه‌مند هستند تا متحد قدیمی خود در ناتو را نگه دارند و اجازه ندهد تا حداقل به سمت روسیه گرایش پیدا کند و به عنوان متحد آن را حفظ کند. با این وجود به نظر می‌رسد سفرهای مقام‌های اروپایی به اروپا نشان از همین اقدام دارد. حال باید دید که نگاه دونالد ترامپ به متحد قدیمی امریکا در منطقه چه خواهد بود و آینده روابط ترکیه و اتحادیه اروپا چگونه رقم خواهد خورد. سرنوشتی که با وجود وقایع لحظه به لحظه جهان در دوران دونالد ترامپ بیش از هر زمان دیگری مبهم و نامعلوم شده است.