ترابردپذیری و بازار رقابت اپراتورها
اقتصاد آنلاین : سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی مجوز اجرای آزمایشی طرح ترابردپذیری شمارههای همراه را صادر کرد و به دنبال این ماجرا، اپراتورهای تلفن همراه کشور مجاز به لانچ طرح آزمایشی این سیستم شدهاند.
به طور خلاصه ترابردپذیری به شما اجازه میدهد که مثلا؛ اگر شماره همراه اول دارید، با حفظ شماره از تمامی خدمات و تعرفههای ایرانسل استفاده کنید. یعنی فقط شماره شما همراه اول بماند، باقی ماجرا پای ایرانسل است. این طرح که حدود ۲۰ سال در کشورهای جهان قدمت دارد، طرحی جذاب هست که در ابعاد مختلف به ارتقاء کیفیت خدمات کمک خواهد کرد. اما پشت ماجرای این سیستم، چالشهایی وجود دارد که باید منتظر روبهرو شدن با آن باشیم.
کمی درباره ترابردپذیری
ترابردپذیری یا قابلیت حمل شماره تلفن همراه (Mobile Number Portability)، همانطور که از نام لاتین آن مشخص هست، به معنای قابلیت حمل شماره تلفن شما است. به این معنی که شما میتوانید با داشتن هر شماره از هر اپراتوری، به اپراتور دیگری مهاجرت کنید و از سرویسهای اپراتور دیگر استفاده کنید. باید کمی درباره جزئیات این سیستم توضیح داده شود. در ترابردپذیری چند جزء اصلی داریم:
اپراتور پایه: اپراتوری است که مشترک برای دریافت خدمات تلفن همراه برای بار اول ثبت نام کرده و اسناد و مدارک مورد نیاز برای احراز هویت و ثبت نام را به اپراتور مذکور تحویل داده است و سند اشتراک دریافت کرده است.
اپراتور پذیرا: اپراتوری غیر از اپراتور پایه، که مشترک قصد استفاده از خدمات آن بدون تغییر شماره خود دارد.
اپراتور فرستنده: اپراتوری که مشترک در هنگام درخواست ترابرد شماره از خدمات وی استفاده می کند و قصد دارد بدون تغییر شماره خود از خدمات اپراتور دیگر استفاده کند.
مرکز مدیریت ترابرد: مرکز مدیریت ترابرد مسوول کنترل و مدیریت روند اجرایی ترابرد شماره های تلفن همراه و پایگاه داده مرجع، محل نگهداری اطلاعات مربوط به شماره های تلفن همراه می باشد .
سیم کارت فعال: سیم کارتی که مشترک آن در شبکه اپراتور پایه یا فرستنده امکان استفاده از خدمات موضوع پروانه را داشته باشد.
معمولا مشترکین با مراجعه به اپراتور مقصد میتوانند سیستم ترابردی خود را آغاز کنند. دقت کنید که تمامی تعرفهها و هزینههای جدید برحسب اپراتوری که به آن مهاجرت کردید است. مثلاً اگر شما مشترک همراه اولی هستید که میخواهید به ایرانسل یا رایتل مهاجرت کنید، تعرفههای اینترنت، مکالمه و غیره برحسب قیمتهای ایرانسل و رایتل محاسبه خواهد شد. صحت این موضوع را نمیدانم، اما تا جایی که در اخبار اپراتورها آمده است، حتی طرف روبهروی شما و کسی که باید با آن تسویه هزینه کنید هم میتواند اپراتور جدید باشد.
اقتصاد آزاد در دنیای دیجیتال!
نکته اصلی که ایجاد یک سیستم ترابردی از دل آن در میآید، لزوم بهبود کیفیت خدمات و رقابت بر سر کیفیت است. دیگر وجود اینترنت ۴G یا امثال این سرویسها مزیت یک اپراتور نیست؛ بلکه کیفیت این سرویسها است که برای اپراتور مزیت رقابتی ایجاد میکند. این دقیقاً مصداق اقتصاد آزاد در دنیای دیجیتال و دنیای اپراتورهای تلفن همراه است. به این معنی که، کسی از داشتن سرویسی محروم نیست و هر اپراتوری که تلاش بیشتر برای بهبود کیفیت کند برنده میدان است. این موقعیت بسیار مناسبی برای اپراتوری است که عملکرد بهتری دارد.
در پی ایجاد این سیستم، واکنشهایی نیز وجود داشته است. مثلاً همراه اول مشترکینی که قصد مهاجرت داشته باشند را تهدید به بازپسگیری تخفیفات دورهای کرده است (لینک خبر). باید منتظر واکنشهای بیشتری از این جنس باشیم. به هرحال ایجاد این سیستم تهدیدی است برای اپراتورهایی که دارای رانتهای دولتی هستند و برخی شمارههای خاص را در دوران قدیم با قیمت یک میلیون تومان فروختهاند و خدماتی هم در قبال آن ارائه نمیکنند. حال مشترکین میتوانند با حفظ همان شمارهها، خدمات اپراتور باکیفیتتر را هم همراه داشته باشند. این یک انقلاب در بازار خدمات تلفن همراه ایران است!
مؤخره
در آخر باید گفت ایجاد سیستم ترابردپذیری اقدام مثبتی است. البته این مثبت بودن تا مادامی خواهد بود که اپراتورهایی که دارای رانت هستند، فشار وارد نکنند و بازار اپراتورها را آزاد باقی بگذارند. به شخصه مهاجرتهای زیادی را پیشبینی میکنم و به ازای آن واکنشهای پشت پرده و روی پرده از اپراتورها را انتظار دارم.