سایه سنگین پرتگاه مالی بر بازارهای مالی
هراس از به نتیجه نرسیدن مذاکرات بین دولت و کنگره آمریکا بر سر بودجه و مالیاتها و احتمال افزایش مالیاتها از ابتدای سال ۲۰۱۳ سبب شده عدهای از سرمایهگذاران به رغم انتشار اخبار مثبت از وضعیت بازار کار، به فروش سهام خود بپردازند. هر چه به آغاز سال ۲۰۱۳ نزدیکتر میشویم التهاب بازارهای مالی و مواد خام بیشتر میشود.
در هفته جاری نیز بازارها تحت تاثیر نگرانی از بحران مالی در اروپا و خطر سقوط اقتصاد آمریکا از پرتگاه مالی خواهند بود. البته روزهای سه شنبه و چهارشنبه نشست کمیته فدرال بازار آزاد بانک مرکزی آمریکا برگزار میشود و بسیاری از تحلیلگران معتقدند در این نشست دوره چهارم برنامههای انبساطی اعلام خواهد شد. اگر این پیشبینی درست باشد اندکی از التهاب بازارهای کاسته میشود اما وضعیت بنیانهای اقتصاد ایالات متحده بسیار ضعیف است و به همین دلیل اخبار مثبت نمیتواند اثری بلند مدت بر بازارها داشته باشد. مذاکرات بر سر بودجه و مالیاتها بین دولت و کنگره آمریکا ادامه دارد اما اگر طی سه هفته باقی مانده تا آغاز سال 2013 توافقی حاصل نشود از ابتدای سال آینده میلادی از بودجه کاسته و بر مالیاتها افزوده خواهد شد و این امر میتواند اقتصاد آمریکا را دچار رکود کند. بر همین مبنا شرکتها فعلا با احتیاط عمل میکنند. بر اساس گزارش امروز جهانسهم، از سوی دیگر موسسه مدیریت عرضه در گزارش اخیر خود اعلام کرد شاخص فعالیتهای کارخانهای در ماه نوامبر به شکلی غیرمنتظره به 49.5 کاهش یافته است که پایینترین میزان از ژوییه سال 2009 است. عامل اصلی این کاهش نگرانی شرکتها از پرتگاه مالی بوده است. همچنین به رغم رشد مطلوب اقتصاد آمریکا در سه ماهه سوم امسال، در سه ماهه چهارم احتمالا نرخ رشد به 2 درصد کاهش خواهد یافت یعنی رقمی که هرگز نخواهد توانست از بیکاری بکاهد. نکته دیگر اینکه کاهش نرخ بیکاری در ماه نوامبر به 7.7 درصد حاصل ناامیدی بعضی از بیکاران از یافتن شغل و دست کشیدن از جستجو برای شغل بوده است نه افزایش قابل ملاحظه فرصتهای شغلی. در اروپا که از شرکای اصلی اقتصادی آمریکاست به رغم رفع شدن خطر ورشکستگی یونان، وضعیت شاخضهای اقتصادی مطلوب نیست. رهبران اروپا سامان دادن به اوضاع مالی را به رشد اقتصادی ترجیح میدهند و به همین دلیل طی ماههای اخیر وضعیت اقتصادی منطقه یورو بدتر شده است. نرخ بیکاری نیز به 11.7 درصد افزایش یافته و همچنان بالا خواهد رفت زیرا شرکتها در حال کاستن از نیروی کار خود هستند. بدین ترتیب حتی اگر خطر پرتگاه مالی رفع شود راه پیش روی اقتصاد آمریکا هموار نخواهد بود.