بررسی طرح باشگاه اتمی بریکس

باشگاه هسته‌ای کشورهای عضو گروه بریکس در نشست جنبی سیزدهمین همایش بین‌المللی اتم‌اکسپو ۲۰۲۴ در سیریوس روسیه طرح‌ریزی شد، آنجا که مقامات سازمان‌های انرژی اتمی کشور میزبان به همراه جمهوری اسلامی ایران، ‌چین، برزیل، آفریقای جنوبی و مصر در نشستی به بررسی ابعاد این ایده پرداختند.

کد خبر: ۸۳۲۹۱۳

۰۸ فروردين ۱۴۰۳

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از  ایرنا، معاون اول رئیس شرکت دولتی روس‌اتم روسیه در این نشست با اشاره به ظرفیت‌های گروه بریکس در عرصه انرژی‌ هسته‌ای، پیشنهاد شکل‌گیری سازوکار همکاری جدیدی در قالب انجمن بین کشورهای عضو این گروه در این حوزه را مطرح کرد.
کریل کاماروف گفت:‌ کشورهای بریکس حدود ۳۰ درصد از نیروگاه های هسته ای فعال جهان و حدود ۷۰ درصد نیروگاه های در حال ساخت را در اختیار دارند.
رئیس بخش توسعه تجارت بین المللی شرکت روس اتم با بیان اینکه اعضای گروه بریکس دارای طیف کاملی از فناوری های راکتور و سوخت هستند، گفت: افزایش سه برابری ظرفیت نیروگاه هسته ای نصب شده که توسط صنعت هسته ای جهانی به عنوان یک هدف تا سال ۲۰۵۰ اعلام شده است، بدون مشارکت کلیدی کشورهای بریکس غیرممکن است.
وی ادامه داد: با هدف دستیابی به این شاخص ها، شرکت دولتی روس اتم ایده ایجاد انجمنی در زمینه انرژی هسته ای، پلتفرم هسته ای بریکس، در چارچوب این گروه را مطرح کرد که امکان تثبیت فناوری، تولید و ظرفیت‌های لجستیکی کشورهای عضو و ایجاد تبادل موثر تجربیات را فراهم می‌کند.
کاماروف گفت: این انجمن می‌تواند به ابزار مهمی برای حمایت از طرح‌های توسعه مقیاس بزرگ انرژی هسته‌ای تبدیل شود و در چارچوب پلتفرم هسته‌ای بریکس، هم کشورهایی که تجربه طولانی‌مدت فعالیت در این عرصه را دارند و هم کشورهایی که به تازگی وارد این عرصه شده‌اند، مسیرهای اولویت‌دار را خواهند یافت.

استقبال ایران
معاون سازمان انرژی اتمی ایران با استقبال از پیشنهاد طرف روس گفت: در چارچوب این انجمن، کشورها قادر خواهند بود تا از طریق نمونه پروژه‌های خود، مشارکت واقعی در کربن زدایی انرژی و بهبود کیفیت زندگی مردم از طریق توسعه پزشکی هسته‌ای و جوامع آموزشی را عملی کنند.
حسین درخشنده افزود: سازمان انرژی هسته ای ایران یک بخش نوآوری محور با تجربه در همکاری های بین المللی و توسعه شایستگی‌ها است.
مدیرعامل شرکت مادرتخصصی تولید و توسعه انرژی اتمی ایران خاطرنشان کرد: کشورهای بریکس در اجرای پروژه ها در شرایط جغرافیایی مختلف با رویکردهای متفاوت در انتخاب فناوری‌ها تجربه دارند و همکاری مشترک این کشورها از این منظر ارزشمند است.

چین آماده اشتراک‌گذاری تجربیات
معاون شرکت ملی هسته ای چین نیز در سخنانی در این نشست گفت: چرخه سوخت هسته ای در چین نوپا است، اما به موفقیت های چشمگیری دست یافته است، موفقیت‌هایی که با همکاری‌های گسترده بین‌المللی دستیابی به آنها تضمین شد.
شن یانفنگ افزود: تبادل تجربه، راه‌حل‌های فناوری، آموزش برای کشورهایی که به‌تازگی در مسیر توسعه انرژی هسته‌ای قدم گذاشته‌اند کمک بسیار جدی در این فرآیند است و چین آماده است تا تجربیات خود را با آنها به اشتراک بگذارد.

تجربه اعضای بریکس به توسعه تأسیسات هسته‌ای برزیل کمک می‌کند
لوئیس فرناندو پارولی معاون شرکت انرژی اتمی برزیل ENBPar نیز در سخنان ضبط شده در این نشست گفت: برزیل به دنبال ساخت نیروگاه‌های هسته‌ای جدید است که با فناوری‌های وارداتی صورت می‌گیرد، در این بخش،‌تجربه اعضای بریکس می‌تواند برای ما مفید باشد که در آینده در منطقه خود نقش پیشتازی در حوزه انرژی هسته‌ای داشته باشیم.

استقبال آفریقای جنوبی
لوییسو تیاباشه از شرکت انرژی هسته ای آفریقای جنوبی (NECSA) نیز با استقبال از ایده شکل‌گیری چارچوب همکاری جدید بین کشورهای عضو بریکس در حوزه انرژی هسته‌ای گفت: ساخت نیروگاه‌ های هسته‌ای جدید در این کشور می‌تواند به سکوی جهش برای ارتقای این صنعت در سراسر قاره آفریقا باشد که این روند می‌تواند با همکاری کشورهای عضو بریکس شکل گیرد.
بکی انکژومالو رئیس بخش تولید برق هسته‌ای (ВКС ) آفریقای جنوبی نیز گفت: دولت ما در حال آماده شدن برای انجام مناقصه بین المللی برای تامین ۲.۵ گیگاوات ظرفیت هسته ای جدید است.
وی ادامه داد: از آنجایی که آفریقای جنوبی قصد دارد ظرفیت تولید را در حوزه انرژی هسته ای توسعه دهد، اتحاد جدیدی از تامین کنندگان فناوری هسته ای پیشرفته، شرکت های عامل و کارشناسان صنعت هسته ای می تواند به ایجاد یک سیستم انرژی پایدار، غلبه بر فقر انرژی و در نهایت بهبود کیفیت زندگی مردم کمک کند.

مصر و همکاری هسته‌ای
رئیس هیأت‌مدیره شرکت نیروگاه‌های هسته ای مصر (NPPA) نیز در سخنانی در این نشست گفت:‌ مصر چندین دهه است که در استفاده صلح آمیز از انرژی هسته ای، از جمله بهره برداری از رآکتورهای تحقیقاتی و تولید سوخت هسته ای برای آنها، مشغول فعالیت بوده و مرحله جدید توسعه در دستور کار این کشور، ساخت نیروگاه هسته ای الدبعه است.
امجد الوکیل افزود: چنین پروژه بزرگی در واقع صنعت جدیدی را شکل می‌دهد و تجربه مصر از نظر رویکردهای اجرای پروژه می تواند در کشورهای دیگر منطقه با مشخصات مشابه مورد تقاضا باشد.

در این نشست، گفته شد که پیشنهاد شکل‌گیری چارچوب جدید همکاری کشورهای عضو گروه بریکس به عنوان سندی غیرالزام‌آور برای نشست سران این گروه در آبان ۱۴۰۳ در کازان روسیه فرایندهای رسمی بین دولت‌ها را طی خواهد کرد.

مجمع بین المللی انرژی هسته ای " اتم‌اکسپو-۲۰۲۴"، که توسط شرکت دولتی روسیه "روس‌اتم" سازماندهی شده است، دوشنبه ششم فروردین ماه ۱۴۰۳ در سیریوس روسیه آغاز به کار کرد و شامگاه سه‌شنبه به کار خود پایان داد.
این مجمع که در آن وضعیت فعلی صنعت هسته ای جهانی مورد بحث قرار می گیرد، از سال ۲۰۰۹ در روسیه سالانه برگزار شده است.
در این مجمع روسای شرکت های کلیدی در صنعت هسته ای جهانی، سازمان های دولتی، بین المللی و عمومی و شماری از کارشناسان این حوزه حضور داشتند.

جمهوری اسلامی ایران نیز در نمایشگاه جنبی این رویداد با برپایی غرفه‌ای برای دومین سال به معرفی دستاوردهای خود در عرصه صنعت هسته‌ای پرداخته بود.

طرح ایجاد گروه بریکس با نزدیکی چهار قدرت اقتصادی در حال ظهور جهان شامل برزیل، روسیه، چین و هند در دوران اوج یکجانبه‌گرایی آمریکا در اواسط دهه ۱۹۹۰ میلادی شکل گرفت. «گروه بریک» در ۱۶ ژوئن ۲۰۰۹ میلادی ( ۲۶ خرداد ۱۳۸۸ شمسی) به‌طور رسمی تأسیس شد و با اضافه شدن آفریقای جنوبی در ۲۱ سپتامبر ۲۰۱۰ (۳۰ شهریور ۱۳۸۹) نام آن پس از پیوستن این کشور از «بریک» به «بریکس» تغییر یافت.
در اجلاس سران بریکس در آفریقای جنوبی در تابستان ۱۴۰۲، سیریل رامافوزا رئیس جمهور این کشور اعلام کرد که اعضای این سازمان تصمیم گرفته اند از آرژانتین، مصر، اتیوپی، ایران، عربستان سعودی و امارات برای عضویت کامل بریکس دعوت کنند. رئیس‌جمهوری جدید آرژانتین در ماه‌های اخیر اعلام کرد که کشورش به این گروه نمی‌پیوندد، با این حال، سرگئی ریابکوف معاون وزیر امور خارجه روسیه اعلام کرد: ما دعوت از آرژانتین را لغو نمی کنیم، این دعوت باقی می ماند. خواهیم دید که توسعه بیشتر بریکس چگونه پیش می رود و همکاران آرژانتینی ما درباره این موضوع چه نتیجه گیری خواهند کرد.
روسیه در سال ۲۰۲۴ میلادی ریاست دوره‌ای گروه بریکس را برعهده دارد و بیش از ۲۵۰ رویداد را در این چارچوب میزبانی می‌کند.