دارنده اوراق قرضه کیست؟

دارندگان اوراق قرضه اساساً به ناشران اوراق قرضه وام می‌دهند.

کد خبر: ۷۱۰۲۶۳

۱۶ ارديبهشت ۱۴۰۲

درمقابل، سرمایه‌گذاران اوراق قرضه، اصل سرمایه‌گذاری اولیه خود را پس از سررسید اوراق قرضه دریافت می‌کنند. اکثر اوراق قرضه به دارنده اوراق سود دوره‌ای نیز پرداخت می‌کنند.

نکات کلیدی

دارنده اوراق قرضه سرمایه‌گذاری است که اوراق قرضه صادرشده توسط واحدهای تجاری مانند یک شرکت یا ارگان دولتی را خریداری می‌کند.

دارنده اوراق قرضه اساساً بستانکار صادرکننده اوراق شناخته می‌شود و بنابراین دارندگان اوراق قرضه از پادمان‌ها و اولویت‌های خاصی نسبت به دارندگان سهام برخوردار می‌شوند.

دارنده اوراق قرضه هنگام سررسید اوراق، علاوه بر دریافت سود دوره‌ای (کوپن) اکثر اوراق، اصل سرمایه اولیه خود را نیز بازپس می‌گیرند.

علاوه براین، دارنده اوراق قرضه درصورت افزایش ارزش اوراق قرضه خود می‌تواند با فروش آن‌ها در بازار ثانویه سود کسب کند.

توصیف دارنده اوراق قرضه

سرمایه‌گذاران می‌توانند اوراق قرضه را مستقیماً از نهاد صادرکننده‌ی این اوراق خریداری کنند. به‌عنوان‌مثال، اوراق قرضه خزانه‌داری را می‌توان در طول حراج اوراق قرضه به تازگی صادر شده از خزانه‌داری ایالات متحده خریداری کرد. سرمایه‌گذاران اوراق قرضه همچنین می‌توانند از طریق یک موسسه کارگزاری یا مالی اوراق قرضه منتشر شده پیشین را در بازارثانویه خریداری کنند.

اوراق قرضه معمولاً سرمایه‌گذاری مطمئن‌تری نسبت به سهام درنظرگرفته می‌شوند، زیرا دارندگان اوراق قرضه در صورت ورشکستگی شرکت، حق مطالبه‌ی بیشتری نسبت به دارایی‌های شرکت صادرکننده اوراق خواهند داشت. به‌عبارت‌دیگر، اگر قرار باشد شرکت دارایی‌های خود را بفروشد یا نقد کند، درآمد حاصل از آن پیش از سهامداران عادی به صاحبان اوراق قرضه خواهد رفت.

مقدمه‌ای مختصر درخصوص مشخصات اوراق قرضه

دارنده اوراق باید قبل از سرمایه‌گذاری در اوراق قرضه درک مناسبی از چند زمینه‌ی حیاتی این حوزه داشته باشد. اوراق قرضه برخلاف سهام از طریق بازگشت سود یا حق رأی حق مشارکت در مالکیت شرکت را به دارنده خود ارائه نمی‌دهند. آن‌ها درعوض تعهدات وام صادرکننده‌ی اوراق و احتمال بازپرداخت آن را نشان می‌دهند و قیمت آن‌ها از عوامل دیگری تاثیر می‌پذیرد.

نرخ بهره

نرخ کوپن نرخ بهره‌ای است که شرکت یا دولت به دارنده اوراق می‌پردازد. نرخ بهره می‌تواند ثابت یا شناور باشد. نرخ شناور ممکن است به معیاری مانند بازده اوراق قرضه 10 ساله خزانه‌داری مرتبط باشد.

برخی از اوراق قرضه به سرمایه‌گذاران سود پرداخت نمی‌کنند. این اوراق درعوض با قیمتی کمتر از قیمت اسمی خود یا با تخفیف قابل توجهی فروخته می‌شوند. به‌عنوان‌مثال، اوراق قرضه بدون بهره، بهره‌ای به دارندگان خود پرداخت نمی‌کنند اما با تخفیف زیادی نسبت به ارزش اسمی خود معامله می‌کند و سود آن‌ها در هنگام پرداخت ارزش اسمی کامل آن‌ها در زمان سررسید تحقق پیدا می‌کند. به‌عنوان‌مثال، اوراق قرضه 1000 دلاری تخفیف خورده ممکن است در بازار به قیمت 950 دلار فروخته شوند و پس از سررسید، سرمایه‌گذار ارزش اسمی 1000 دلاری آن‌ها را دریافت کند که 50 دلار سود برای وی به همراه خواهد داشت.

تاریخ سررسید

تاریخ سررسید زمانی است که شرکت باید اصل سرمایه -سرمایه‌گذاری اولیه- را به دارندگان اوراق قرضه بازپس دهد. بازپرداخت اصل سرمایه اکثر اوراق بهادار دولتی در سررسید آن‌ها انجام می‌شود. بااین‌حال، شرکت‌هایی که اوراق قرضه منتشر می‌کنند، چند گزینه برای نحوه بازپرداخت اصل سرمایه خود دارند.

رایج‌ترین نوع بازپرداخت، بازخرید سرمایه نامیده می‌شود. در این روش شرکت صادرکننده در تاریخ سررسید کل مبلغ را یکجا پرداخت می‌کند. گزینه دوم ذخیره بازخرید اوراق قرضه نامیده می‌شود. در این روش، شرکت صادرکننده هر ساله مبالغ مشخصی را بازپرداخت می‌کند تا زمان فرا رسیدن تاریخ سررسید اوراق قرضه کل مبلغ وام پس داده شود.

برخی از اوراق قرضه اوراق بهادار قابل بازخرید هستند. اوراق قرضه قابل بازخرید – که به‌عنوان اوراق قرضه قابل استرداد نیز شناخته می‌شوند-اوراقی هستند که صادرکننده می‌تواند آن‌ها را در تاریخی قبل از سررسید اعلام شده بازخرید کند. صادرکننده درصورت بازخوانی، اصل سرمایه سرمایه‌گذار را زودتر از موعد بازمی‌گرداند و به تمام پرداخت‌های آتی بهره‌ی اوراق قرضه پایان می‌دهد.

رتبه‌ی اعتباری

رتبه‌ی اعتباری صادرکننده اوراق و در نهایت رتبه اعتباری اوراق قرضه نرخ بهره‌ای را که سرمایه‌گذاران دریافت خواهند کرد تحت تأثیر قرار می‌دهد. مؤسسات رتبه‌بندی اعتباری، اعتبار اوراق قرضه دولتی و شرکتی را ارزیابی می‌کنند تا دیدی کلی از ریسک‌های سرمایه‌گذاری در آن اوراق خاص در مقایسه با سرمایه‌گذاری درمحصولات مشابه به سرمایه‌گذاران ارائه دهند.

سازمان‌های رتبه‌بندی اعتباری معمولاً برای نشان‌ دادن رتبه‌ی اعتباری این اوراق از درجه‌بندی با حروف استفاده می‌کنند. به‌عنوان‌مثال، مقیاس رتبه‌بندی اعتباری موسسه استاندارد ‌اند پورز از عالی با رتبه‌ی AAA تا C و D برای اوراق بهادار پرریسک‌تر، متغیر است. ابزارهای بدهی با رتبه زیر BB به‌عنوان اوراق سفته‌بازی یا بی‌اعتبار در نظر گرفته می‌شوند، به این معنی که صادرکننده‌ی این اوراق به ‌احتمال زیاد در قبال وام‌ها نکول می‌کند.

دارندگان اوراق قرضه درآمد کسب می‌کنند

دارندگان اوراق قرضه از دو طریق اصلی درآمد کسب می‌کنند. اولاً، اکثر اوراق قرضه سود معمولی -نرخ کوپن-  به دارندگان اوراق پرداخت می‌کنند که این سود معمولا به صورت شش ماهه پرداخت می‌شود. بااین‌حال، بسته به ساختار اوراق قرضه ممکن است این بهره به صورت سالانه، سه‌ماهه یا حتی ماهانه پرداخت شود. به‌عنوان‌مثال، اگر اوراق قرضه نرخ بهره یا نرخ کوپن 4% و ارزش اسمی1000 دلار داشته باشد، تا زمان سررسید 40 دلار در سال یا 20 دلار هر شش‌ماه یک بار به سرمایه‌گذار پرداخت می‌کند. دارنده اوراق، اصل سرمایه‌ی خود را در سررسید اوراق بازپس می‌گیرد (1000دلار در 0.04 =2/40= 20دلار).

راه دوم کسب درآمد دارندگان اوراق قرضه از نگهداری این اوراق فروش آن‌ها در بازار ثانویه است. اگر دارنده اوراق قرضه این اوراق را قبل از تاریخ سررسید بفروشد، ممکن است از فروش این اوراق سودی کسب کند. ارزش اوراق قرضه نیز مانند سایر اوراق بهادار ممکن است افزایش پیدا کند اما عوامل متعددی در افزایش ارزش اوراق بهادار نقش دارند.

به‌عنوان‌مثال، فرض کنید سرمایه‌گذاری برای اوراق‌قرضه‌ای به ارزش اسمی 1000 دلار 1000 دلار پرداخت کرده است. اگر این فرد اوراق قرضه را قبل از سررسید خود در بازار ثانویه بفروشد و ارزش بازاری این اوراق احتمالا به 1050 دلار رسیده باشد در نتیجه از فروش این اوراق 50 دلار به دست خواهد آورد. البته، اگر ارزش اوراق قرضه نسبت به قیمت خرید اصلی کاهش یافته باشند، ممکن است دارنده اوراق ضررکند.

دارندگان اوراق قرضه و مالیات

علاوه بر مزیت مثبت درآمد غیرفعال منظم و بازگشت سرمایه در زمان سررسید، یکی از مزیت‌های بزرگ دیگر تملک اوراق قرضه این است که درآمد حاصل از برخی اوراق ممکن است معاف از مالیات ‌بر درآمد باشد. اوراق قرضه شهرداری یعنی آن دسته از اوراق قرضه که دولت‌های محلی یا ایالتی صادر می‌کنند، اغلب به دارندگان سود حاصل از بهره پرداخت می‌کنند که مشمول مالیات نیست. بااین‌حال، برای خرید اوراق قرضه سه ‌گانه معاف از مالیات که از مالیات‌های ایالتی، محلی و فدرال معاف باشد، معمولاً باید محل زندگی شما در منطقه‌ی شهری صدور آن اوراق قرضه قرار داشته باشد.

پاداش دارندگان اوراق قرضه

پاداش‌های دارندگان اوراق قرضه تملک ابزار سرمایه‌گذاری نسبتاً مطمئن را شامل می‌شود. آن‌ها به طور منظم از محل سود اوراق قرضه درآمدی کسب می‌کنند و اصل سرمایه‌گذاری خود را نیز در زمان سررسید دریافت می‌کنند. همچنین در برخی موارد سود این اوراق مشمول مالیات نمی‌شود. بااین‌حال، تملک اوراق قرضه علاوه‌بر مزایای خود خطرات خاص خود را نیز به همراه دارد.

مزایا

دارندگان اوراق قرضه می‌توانند درآمد ثابتی را از محل بهره اوراق قرضه به دست آورند.

دارندگان اوراق قرضه از مزایای سرمایه‌گذاری ایمن و بدون ریسک در خزانه‌داری ایالات متحده برخوردارند.

درصورت ورشکستگی شرکت، دارندگان اوراق قرضه قبل از دارندگان سهام عادی حق مطالبه‌ی سرمایه‌ی خود را خواهند داشت.

برخی از اوراق قرضه شهرداری سود معاف از مالیات را پرداخت می‌کنند.

معایب

هنگامی که نرخ‌های بهره بازار روند افزایشی دارد، دارندگان اوراق قرضه با ریسک نرخ بهره مواجه می‌شوند

اوراق قرضه شرکتی بسته به ثبات مالی شرکت صادرکننده ممکن است با ریسک اعتباری و ریسک نکول مواجه شوند.

اگر سرعت رشد تورم از نرخ بهره اوراق بهادار بیشتر شود، ممکن است دارندگان اوراق با ریسک تورمی مواجه شوند.

زمانی که نرخ بهره بازار از نرخ بهره اوراق قرضه پیشی بگیرد، ممکن است ارزش اسمی اوراق در بازار ثانویه کاهش یابد

ریسک دارندگان اوراق قرضه

نرخ بهره پرداخت شده برای اوراق قرضه ممکن است با تورم همخوانی نداشته باشد. ریسک تورمی معیاری برای افزایش قیمت در سرتاسر اقتصاد است. اگر قیمت ها 3% افزایش یابد و نرخ بهره اوراق قرضه 2%  باشد، دارنده اوراق با در نظر گرفتن همه عوامل زیان خالصی را متحمل خواهد شد. به عبارت دیگر، دارندگان اوراق با ریسک تورمی مواجه هستند.

دارندگان اوراق قرضه همچنین باید با احتمال ریسک نرخ بهره مقابله کنند. ریسک نرخ بهره زمانی رخ می دهد که نرخ بهره روند صعودی داشته باشد. اکثر اوراق قرضه نرخ بهره‌ی ثابتی دارند و با افزایش نرخ های بازار ممکن است بهره‌ی کمتری نسبت به بازار را به دارندگان خود پرداخت کنند. در نتیجه، در شرایطی که نرخ‌های بهره‌ی بازار روند صعودی داشته باشند دارنده اوراق ممکن است بازدهی کمتری در مقایسه با بازار از سرمایه‌گذاری خود کسب کنند.

تملک اوراق قرضه عموماً سرمایه‌گذاری کم ریسکی تلقی می شود زیرا اوراق قرضه سود ثابتی به دارندگان خود پرداخت می‌کنند و بازگشت اصل سرمایه را در سررسید تضمین می کنند. با این حال، ایمنی اوراق قرضه به طور کامل به ایمنی صادرکننده‌ی آن‌ها وابسته است. اوراق قرضه دارای ریسک اعتباری و ریسک نکول هستند زیرا اعتبار آن‌ها به قابلیت مالی صادرکننده وابسته است. اگر شرکتی از نظر مالی با مشکل مواجه شود، سرمایه گذاران در معرض خطر نکول اوراق قرضه قرار می‌گیرند. به عبارت دیگر، در صورت اعلام ورشکستگی شرکت اصلی، دارنده اوراق قرضه ممکن است 100 درصد سرمایه‌گذاری اصلی خود را از دست بدهد.

به عنوان مثال، نگهداری اوراق قرضه شرکتی معمولاً بازدهی بالاتری نسبت به اوراق قرضه دولتی دارد، اما با ریسک بالاتری نیز همراه است. این تفاوت بازدهی از این واقعیت ناشی می‌شود که احتمال ورشکستگی دولت یا شهرداری کم‌تر از شرکت‌ها است و احتمال از دست رفتن سرمایه‌ی دارندگان این اوراق کمتر از اوراق دیگر است. البته، اوراق قرضه‌ای که کشورهای خارجی با اقتصاد یا دولت‌های متزلزل‌تر در طول بحران‌های اقتصادی خود صادر می‌کنند همچنان ممکن است خطر نکول بسیار بیشتری نسبت به اوراق قرضه‌ی دولت‌ها و شرکت‌های با ثبات‌تر داشته باشند.

سرمایه گذاران اوراق قرضه باید نسبت ریسک به پاداش تملک اوراق را در نظر بگیرند. ریسک باعث نوسان قیمت اوراق در بازار ثانویه و فاصله گرفتن آن‌ها از ارزش اسمی اوراق می‌شود. زمانی که اوراق قرضه از سوی شرکت‌های جدید با سابقه‌ی درآمد پایین یا از سوی دولت‌های خارجی با آینده‌ی نامشخص صادر می‌شوند ممکن است خریداران بالقوه اوراق قرضه مایل به پرداخت 1000 دلار برای اوراق قرضه‌ای با ارزش اسمی 1000 دلار نباشند.

در نتیجه، اوراق 1000 دلاری ممکن است فقط به قیمت 800 دلار یا با تخفیف فروخته شود. با این حال، سرمایه‌گذاری که اوراق قرضه را خریداری می‌کند، این ریسک را می‌پذیرد که صادرکننده‌ی این اوراق قبل از تاریخ سررسید سرمایه‌گذاری ورشکسته نخواهد شد یا نکول نخواهد کرد. در مقابل، دارنده‌ی این اوراق احتمال کسب سود 20 درصدی در زمان سررسید این اوراق را به دست می‌آورد.

نمونه های واقعی سرمایه گذاری به عنوان دارنده اوراق قرضه

دارندگان بالقوه اوراق قرضه می توانند در اوراق قرضه دولتی یا اوراق قرضه شرکتی سرمایه گذاری کنند. در زیر نمونه ای از هر کدام از این اوراق با مزایا و خطرات مربوطه‌ی آن‌ها ارائه شده است.

اوراق قرضه دولتی

اوراق قرضه خزانه داری ایالات متحده (T-bond) توسط دولت ایالات متحده و برای جمع آوری سرمایه‌ی لازم برای تأمین مالی پروژه ها یا عملیات روزانه منتشر می شوند. وزارت خزانه داری ایالات متحده اوراق قرضه را از طریق برگزاری مزایده در زمان های مختلف در طول سال منتشر می کند در حالی که اوراق قرضه موجود نیز در بازار ثانویه معامله می شوند. اوراق قرضه خزانه‌داری که با اطمینان و اعتبار کامل دولت ایالات متحده حمایت می شوند، بدون ریسک به حساب می‌آیند و سرمایه گذاری مورد علاقه‌ی سرمایه گذاران محافظه کار هستند. با این حال، ویژگی بدون ریسک نیز معایب خاص خود را دارد زیرا اوراق قرضه خزانه‌داری معمولاً نرخ بهره کمتری نسبت به اوراق قرضه شرکتی به دارندگان خود می‌پردازند.

اوراق قرضه خزانه داری اوراق قرضه بلندمدت هستند – با سررسید بین 10 تا 30 سال – بهره‌ی خود را هر شش ماه یک بار پرداخت می‌کنند و ارزش اسمی 1000 دلار دارند. بازده اوراق 30 ساله خزانه داری در 31 مارس 2019 در رقم 2.817٪ بسته شد، بنابراین دارنده این اوراق سالانه 2.817٪ سود دریافت می کند.  دارندگان این اوراق در تاریخ سررسید یعنی 30 سال بعد اصل سرمایه گذاری کامل خود را پس می گیرند. اوراق قرضه خزانه‌داری را می‌توان قبل از سررسید در بازار ثانویه به فروش رساند.

اوراق قرضه شرکتی

شرکت Bed Bath & Beyond Inc. (BBBY)   از 05 آوریل 2019 به بعد اوراق قرضه خود را با تخفیف به فروش می‌رساند. اوراق قرضه با بهره ثابت-BBBY4144685-  نرخ بهره 4.915  دارند و سررسید آن‌ها آگوست 2034 است. در تاریخ 05 آوریل 2019، قیمت این اوراق قرضه 227 دلار بود در حالی که این شرکت این زمان صدور اصلی به قیمت 100 دلار عرضه می‌کند. ارزش اوراق قرضه‌ی این شرکت به دلیل مشکلات مالی چند ساله‌ی آن کاهش یافته است.

گاهی اوقات، بازده اوراق قرضه BBBY تا 7% افزایش یافته است که ریسک اعتباری مرتبط با این اوراق را نشان می‌دهد. در مقایسه بازدهی اوراق 10 ساله خزانه داری در حدود 2.45٪ است.  اوراق قرضهBBBY  با نرخ بهره سخاوتمندانه و تخفیف زیاد عرضه می‌شوند نمی‌توانند ریسک اعتباری ناشی از آن را جبران کنند. در صورت اعلام ورشکستگی شرکت، دارندگان اوراق قرضه ممکن است با از دست دادن کل اصل سرمایه‌ی خود مواجه شوند.