مادران بخوانند؛ آنچه باید درباره چهاردست و پا راه کودکتان بدانید

چهار دست و پا رفتن یک نقطه عطف در مراحل رشد کودکان است و برای آنها ارزشی بیشتر از حرکت کردن دارد. البته ممکن است برخی کودکان بدون چهار دست و پا رفتن شروع به راه رفتن کنند. اما به طور کلی مرحله چهار دست و پا حدوداً از سن شش ماهگی تا دوازده ماهگی اتفاق میافتد.

کد خبر: ۶۵۹۶۶۱

۱۹ مرداد ۱۴۰۱

چهار دست و پا رفتن کودک و آنچه والدین باید بدانند

به گزارش اقتصاد آنلاین، هنگام چهار دست و پا رفتن کودک باید برای یک حرکت رو به جلو وزن خود را با دست و زانو تحمل کند. البته کودکان به روش های مختلفی چهار دست و پا می‌روند. این کار برای کودکان جنبه ی سرگرمی دارد.

مرحله چهار دست و پا چیست و چه زمانی کودکان شروع به این کار می‌کنند؟

مرحله چهار دست و پا در کودک زمانی است که آنها وزن خود را روی دست ها و زانو های خود تحمل کنند سپس یک بازو و یک زانو مقابل را همزمان به جلو حرکت می‌دهند. کودکان معمولاً در نه ماهگی یا دیرتر شروع به چهار دست و پا رفتن می‌کنند اما برخی از آنها از شش یا هفت ماهگی این کار راشروع می‌کنند. گاهی اوقات کودک از چهار ماهگی پای خود را روی زمین می‌گذارد. در برخی موارد هم کودکان مستقیماً از مرحله نشستن به مرحله ایستادن و راه رفتن می‌رسند.

چرا مرحله چهار دست و پا برای کودکان مهم است؟

کودکان در مرحله چهار دست و پار تجربیات خوبی به دست می‌آورند که به پرورش سایر توانایی های آنها کمک می‌کند. اگر تا نه ماهگی کودک شما چهار دست و پا نمی‌رود بهتر است با پزشک اطفال یا فیزوتراپیست صحبت کنید.

چهار دست و پا اولین و  طولانی ترین دوره زمانی است که کودک از طریق دستانش وزن خود را تحمل می‌کند. این کار باعث ایجاد قدرت و ثبات در شانه های او می‌شود. این مسئله مهم است چون به کودکان اجازه می‌دهد تا برای پرورش مهارت دیگری آماده شود ازجمله:

تغذیه خود

رنگ آمیزی

بازی با اسباب بازی

دست خط آینده

لباس پوشیدن

چهار دست و پا اولین مرحله استقلال در زندگی کودک است که به پرورش و تقویت تعادل، سیستم حسی، شناخت، مهارت های حل مسئله و هماهنگی کمک می‌کند.

امکان جستجو مستقل را فراهم می‌کند

آگاهی بدن در محیط را فراهم میکند تا تشخیص دهد کجا هست و چگونه در محیط اطراف حرکت کند

نحوه حرکت کردن را به کودک می‌آموزد

زمینه ای برای حل مسائل اولیه را برای کودک فراهم می‌کند.

بین سمت راست و چپ بدن کودک هماهنگی ایجاد می‌کند.

درک عمیق تری به کودک می‌دهد

حرکت خطی چپ و راست چشمان کودک به او در فعالیت های مربوط به مدرسه کمک می‌کند.

حرکت کردن روی سطوح مختلف مانند فرش، چوب سفت، چمن و خاک ادراک حسی کودک را تقویت می‌کند.

فواید مرحله چهار دست و پا برای نوزادان

چهار دست و پار فتن در سال اول زندگی برای نوزادان فواید مثبت و قابل سنجش زیادی دارد. در این بخش ما به شش تاثیر مهم چهار دست و پا رفتن در رشد کودک اشاره می‌کنیم:

رشد فیزیکی

چهار دست و پا رفتن کودک در حال رشد:

مهارت های حرکتی فاحش

این حرکات فاحش را کودک با بازوها، پاها یا کل بدن انجام می‌دهد. این مهارت ها اهمیت بسیاری دارند چون قدرت بدنی کودک را افزایش می‌دهند تا بتواند راه برود، بدود و بپرد.

مهارت های حرکتی ظریف

این حرکات شامل تقویت عضلات کوچکتر بدن مانند دست ها و انگشتان است. این حرکات برای تقویت مهارت هایی مثل گرفتن اشیا، حرکت دادن دهان و جویدن، نوشتن یا خودکار یا مداد و حتی بستن دکمه های لباس مفید است.

تعادل

تعادل یک نیاز فیزیکی ضروری برای کودک است تا هم به کودک اعتماد به نفس می‌دهد و هم توانایی راه رفتن را در کودک ایجاد می‌کند.

هماهنگی دست و چشم

استفاده از چشم ها برای هدایت توجه و از دست ها برای اجرای یک کار لازم است. هماهنگی بین دست و چشم برای نوشتن و حتی ضربه زدن به توپ ضروری است.

درک فضا

چهار دست و پا به کودک این فرصت را میدهد تا معنای فضا را درک کند. چهاردست و پا به کودک درک فیزیکی و جهت گیری در فضای فیزیکی اطراف را ارائه می‌دهد. ارتباط و موقیعت کودک در فضا، به عنوان مثال وقتی کودک در فضای اتاق در چهار دست و پا رفتن در میان چیزهای مختلف است به مرور زمان یاد می‌گیرد که برای رسیدن به مقصد چگونه در یک مسیر مناسب تر حرکت کند. این درک در طول زندگی برای مراقبت از خود، جهت یابی و حل مشکل اهمیت زیادی دارد.

دید دو چشمی

مهارت های بصری کودک با تشخیص اینکه جغجغه مورد علاقه اش نزدیک است یا دور به سرعت رشد میکند. به این توانایی دید دو چشمی می‌گویند. این توانایی شامل آموزش چشم های نوزاد هنگام چهار دست و پا رفتن است یا رسیدن به آن جغجغه است که باید ابتدا به دورست دست ها نگاه کند و سپس به دست هایش برگردد. ما از دید دو چشمی برای محاصبه فواصل و درک چیزهایی که میبینیم استفاده می‌کنیم. این مهارت به ما کمک میکند که توپ را بگیریم، رانندگی کنیم و چیزهایی را از روی تخته سیاه کپی کنیم.

هماهنگی

چهار دست و پا باعث ایجاد هماهنگی بین قسمت چپ و راست مغز می‌شود چون مغز باید شنوایی، بینایی و حرکت را همزمان پردازش کند. بنابراین هر چقدر کودک بیشتر تمرین چهار دست و پا داشته باشد همه این مهارت های ضروری بیشتر رشد می‌کنند و هماهنگ میشود. همه این مهارت ها باید کنار هم کار کنند تا کودک توانایی تحرک بیشتری داشته باشد. حتی زمانی که کودک شما روی زمین چهار دست و پا می‌رود از  بینایی و شنوایی برای تشخیص مقصد مورد نظر استفاده میکند.

اعتماد به نفس

چهار دست و پا رفتن  به کودک اعتماد به نفس میدهد او می‌تواند برخی از اولین تصمیمات خود را بگیرد. کودکان دائما کارهای فیزیکی جدید انجام می‌دهند و هر موفقیت و شکست آنها را با توانایی ها و محدودیت هایشان آشنا میکند. کشف دنیای اطراف در این مرحله برای کودکان بسیار هیجان انگیز است. کودکان با چهار دست و پا رفتن با تجربه تر می‌شوند و می‌توانند تشخیص دهند که چه زمانی باید سرعت خود را کاهش دهند تا آسیب نبینند و موانع موجود را در مسیرشان بررسی کنند.

قدرت بدنی

کودک با افزایش رشد، استقلال هیجان انگیزی را روی چهار دست و پا کشف میکند. قدرت بدنی کودک به شکل قابل توجهی افزایش می‌یابد و او می‌تواند به مرور زمان راه برود. وقتی که کودک توانایی بالا رفتن از مبل و ایستادن را پیدا میکند انحنای طبیعی ستون فقرات او شروع به رشد میکند و عضلات کمر و ساق پایش تقویت می‌شوند. هر چه کودک بیشتر چهار دست و پا برود تمرین و آمادگی بیشتری برای راه رفتن روی پای خود خواهد داشت.

آیا کودکانی که مرحله چهار دست و پا را تجربه نمی‌کنند دچار مشکل می‌شوند؟

خیر. برخی ازنوزادانی که مرحله چهار دست و پا را تجربه نمی‌کنند دچار هیچ مشکلی نمی‌شوند. اما در چندین دانش آموزی که دائما علائم حرکتی ناقصی دارند بر اساس اظهارات والدینشان مشخص شد که آنها برخی نقاط مهم رشد مانند چها دست و پا را تجربه نکرده اند. این مسئله بر توانایی یادگیری این دانش آموزان در کلاس تاثیر گذار است.

اگر کودک شما قبل از چهار دست و پا شروع به راه رفتن میکند تا جایی که می‌توانید کودک را تشویق کنید تا چهار دست و پا برود حتی اگر لازم است خودتان این حرکات را انجام دهید تا او هم کار شما را تقلید کند.

راه هایی برای کمک به چهار دست و پار رفتن کودک

اکنون شما اهمیت مرحله چهار دست و پا رفتن در کودکان را می‌دانید احتمالا به این فکر می‌کنید که چگونه می‌توانید به کودک کمک کنید تا قبل از راه رفتن حتما مرحله چهار دست و پا رفتن را تجربه کند.

تامی تایم ( زمان قرار گرفتن نوزاد روی شکم)

زمانی که کودک می‌تواند روی شکم خود قرار بگیرد یک فرصت مناسب برای این کار است. تامی تایم به کودک این امکان را می‌دهد تا به سمت جلو و عقب تکان بخورد، این وضعیت به او کمک میکند تا احساس بهتری نسبت به چهار دست و پا رفتن داشته باشد. همچنین به آنها فرصت میدهد بدنشان را بکشند، با اسباب بازی ها بازی کنند و محیط اطراف خود را کشف کنند. مهمتر از همه تامی تایم به کودک این فرصت را میدهد تا سر خود را بالا و پایین بیاورد، این حرکت باعث قوی شدن عضلات سر و گردن کودک می‌شود. حرکت بیش از حد به عقب میتواند جمجمه کودک را صاف کند و سر او ظاهر ناهنجاری پیدا کند. یک مکان مناسب روی زمین برای کودک انتخاب کنید که اشیا تیز و خطرناک پیدا نشود و یک پتوی نرم زیر کودک قرار دهید. اگر کودک شما علاقه ای به قرار گرفتن روی شکم ندارد سعی کنید خودتان هم او را همراهی کنید تا سرگرم شود. با کودک صحبت کنید  یا یک آینه جلوی صورت او قرار دهید تا از تماشای چهره ی خود در آینه لذت ببرد. صدای اسباب بازی ها توجه کودک را جلب میکند یا اینکه اسباب بازی مورد علاقه اش را دورتر از او قرار دهید این کارکنجکاوی اش را برای چهار دست و پار رفتن به سمت اسباب بازی برمی انگیزد.

اسباب بازی

اسباب بازی برای کودکان جذاب است و می‌تواند کودک را به چهار دست و پا تشویق کند. برای مثال حرکت توپ روی زمین کودک را تشویق میکند که دنبال توپ حرکت کند.

ایجاد مانع در مسیر

سعی کنید با استفاده از بالش ها و کوسن های نرم در مسیر مانع ایجاد کنید تا کودک از آن بالا برود. همچنین می‌توانید کودک را در این مسیر همراهی کنید تا اعتماد به نفس بیشتری در چهار دست و پا رفتن داشته باشد.

چگونه در مرحله چهار دست و پا از کودک محافظت کنیم

هنگامی که کودک شروع به چهار دست و پا میکند خیلی زود میتواند سریع حرکت کند. بهتر است برای حفظ ایمنی کودک این نکات را رعایت کنید:

پوشیدن لباس های مناسب برای کودک

پوشاندن زانو های کودک با شلوارهای کشدار می‌تواند در حفظ سرعت به او کمک کند و از درد و خراش هنگام حرکت روی فرش جلوگیری کند.

برداشتن وسایل خطرناک

وسایل خطرناک را از مسیر حرکت کودک دورکنید. منزل شما باید برای نوزادی که تازه شروع به چهار دست و پا رفتن میکند کاملا ایمن باشد.

به کودک کمک کنید تا نحوه تسط بر پله های را بیاموزد

بچه ها باید بالا و پایین رفتن از پله ها را یاد بگیرند. شما باید تا زمانی که این کار را یاد می‌گیرد در کنار او باشید. گاهی اوقات به کودک اجازه دهید تا تمام پله ها را به سمت بالا چهار دست و پا برود و شما هم پست سر کودک او را دنبال کنید. صبور باشید ممکن است ماه ها طول بکشد تا کودک به این کار تسلط پیدا کند. نظارت بر این همه بالا و پایین رفتن خسته کننده به نظر می‌رسد اما برای حفظ سلامت کودک واقعا مهم است.

به کودک بیاموزید که از مبلمان بالا نرود

اگر او از جایی که نباید بالا می رود (مثلاً روی یک قفسه کتاب یا میز ) به آرامی او را بردارید و به او یادآوری کنید (بارها و بارها و بارها) که نباید از مبلمان بالا برود. کودک را به مکان امنی هدایت کنید (مثل همان چند پله که در معرض دید هستند یا چند بالش که روی زمین قرار داده اید) و دوباره تکرار کنید که بالا رفتن از این‌ها اشکالی ندارد. کودک شما قطعا متوجه این مسئله میشود اما تا قبل از آن مطمئن شوید که وسایل سنگین خطری برای کودک ایجاد نمی‌کنند.

چهار دست و پا برای کودک یک مرحله هیجان انگیز است و ممکن است کودک در این مرحله به خاطر هیجان کشف مهارت های جدید دچار اختلال در خوابیدن شود. ذهن کوچک او پر از احساسات و تجربیات کالا جدید است و ممکن است برای کودک مشکل ایجاد کند. این وضعیت کاملا طبیعی است. سعی کنید کودک در طول روز استراحت کافی داشته باشد.