سه شرکت در تیررس تحریم؛

تحریم های جدید تاثیری بر سودسازی پتروشیمی ها خواهد داشت؟

۲۶ خردادماه، وزارت خزانه‌‌داری آمریکا، تحریم‌‌های جدیدی علیه دو شخص حقیقی و ۹ شخص حقوقی مرتبط با ایران وضع کرد. در این میان نام سه شرکت پتروشیمی نیز دیده می شود؛ اما آیا تحریم های جدید تاثیری بر روند فعالیت این شرکت ها خواهد داشت؟

کد خبر: ۶۴۵۵۹۸

۲۹ خرداد ۱۴۰۱

اقتصادآنلاین – سارا محسنی؛ بنابر اعلام دفتر کنترل دارایی های وزارت خزانه‌داری آمریکا، این کشور دو شخص حقیقی و ۹ شخص حقوقی مرتبط با ایران را تحریم کرده است. سه پتروشیمی مارون با نماد بورسی «مارون»، پتروشیمی فن‌آوران «شفن» و پتروشیمی خارک «شخارک»، از جمله شرکت‌‌های نفتی هستند که از سوی آمریکا تحریم شده‌‌اند. ادعای وزارت خزانه‌داری آمریکا این است که شرکت‌های مذکور، نقش موثری در فروش محصولات پتروشیمی ایران در خارج از این کشور داشته‌اند.

اعمال تحریم‌ها بر صنعت پتروشیمی ایران، اولین بار در سال ۱۳۹۸ و با تحریم صادرات محصولات شیمیایی از سوی شورای امنیت سازمان ملل آغاز و در دوره‌های متفاوت، تشدید شد. اما تاثیر این تحریم‌ها بر صنعت پتروشیمی کشور چیست و سهام این شرکت‌ها در بورس را در چه شرایطی قرار می‌دهد؟

در ابتدا باید گفت که در معاملات روز گذشته، شاخص گروه شیمیایی با افت دو هزار و ۲۰۰ واحدی (معادل ۱.۸درصد)، به ۱۲۱هزار و ۶۰۸ واحد رسید و در نیمه اول معاملات نیز، فشار فروش در این گروه وجود داشت.

پتروشیمی مارون

شرکت پتروشیمی مارون با بازیافت اتان از گاز طبیعی، آن را برای تولید محصولات شیمیایی و پلیمری به کار می‌برد. این شرکت با توانایی تولید سالانه یک میلیون و ۱۰۰هزار اتیلن، ۲۰۰هزار تن پروپیلن، ۳۰۰هزار تن پلی‌اتیلن سنگین، ۳۰۰هزار تن پلی‌پروپیلن و بیش از ۴۴۳هزار تن انواع گلایکول، یکی از بزرگ‌ترین شرکت‌های پتروشیمی ایران است.

این شرکت در مهرماه ۱۳۹۰ در فرابورس ایران پذیرفته شد و از ابتدای سال ۱۴۰۰ تاکنون، با رشد ۱۸درصدی سهام همراه بوده است.

پتروشیمی خارک

شرکت پتروشیمی ‌خارک به صورت شرکت سهامی‌ خاص و وابسته به شرکت ملی صـنایع پتروشـیمی، ‌در سال ۱۳۴۶ تاسیس، در شهریورماه ۱۳۷۵ به شرکت سهامی ‌عام تبدیل و در دی ماه ۱۳۷۷ در بورس اوراق بهادار تهران پذیرفته شد. ایتن شرکت در زمینه تولید و فروش محصولات پتروشیمی با ظرفیت اسمی تولید ۶۶۰هزار تن متانول، ۱۲۰هزار تن بوتان، ۱۱۵هزار تن پروپان، ۷۰هزار تن پنتان و ۱۷۰هزار تن گوگرد فعالیت دارد. سهام این شرکت از ابتدای سال ۱۴۰۰ تاکنون، با دو درصد افت همراه بوده است.

پتروشیمی فن‌آوران

شرکت پتروشیمی فن‌آوران، در بهمن‌ ماه ۱۳۸۶ در بورس اوراق بهادار تهران پذیرفته شد. این شرکت، واحد تجاری فرعی شرکت سرمایه‌گذاری نفت و گاز و پتروشیمی تامین «تاپیکو» است. این شرکت، ظرفیت اسمی تولید یک میلیون تن متانول، ۱۵۰هزار اسید استیک، ۱۴۰هزار منواکسید کربن، ۵۰هزار دی اکتیل فتالات و ۱۰هزار انیدریدفتالیک را دارد. سهام این شرکت از ابتدای سال ۱۴۰۰ تاکنون، ۲۷درصد رشد را به ثبت رسانده است.

شرکت‌های پتروشیمی از ابتدای سال، ۳ میلیارد و ۲۷۰ میلیون دلار در سامانه نیما عرضه داشته‌اند و پیش‌بینی می‌شود امسال درمجموع حداقل ۱۵ میلیارد دلار ارز توسط پتروشیمی‌ها به کشور وارد شود.

بیستم اردیبهشت ماه سال جاری نیز، حسن عباس‌زاده، مدیر برنامه‌ریزی و توسعه شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران، با اشاره به مهم‌ترین برنامه‌های صنعت پتروشیمی در برنامه هفتم و هشتم توسعه، از رسیدن درآمد کل صنعت پتروشیمی از ۲۳ میلیارد دلار به ۲۷ میلیارد دلار خبر داد.

با این حال، باید این نکته را مدنظر قرار داد که تحریم‌های جدید تنها این سه شرکت پتروشیمی را تحت تاثیر قرار نمی‌دهد، بلکه شرکت‌هایی را که خریدار و حمل‌کننده محصولات آنها  هستند نیز، هدف می‌گیرد. درواقع، کل زنجیره پتروشیمی، به نوعی تحت تاثیر این تحریم‌ها خواهد بود.

اما به گفته بسیاری از کارشناسان حوزه انرژی، صنعت پتروشیمی پیش از این موضوع نیز، تحریم بوده است و اعمال تحریم های جدید، اثر چندانی بر سودآوری این شرکت‌ها نخواهد داشت. به زعم کارشناسان، این امکان وجود دارد که وضع این تحریم‌ها، جو روانی بازار سرمایه را در کوتاه مدت، منفی کند. اما در بلند مدت، اثری بر وضعیت بنیادی و سودسازی شرکت‌های پتروشیمی ندارد. از سوی دیگر، پس از خروج آمریکا از برجام و تحریم صنعت پتروشیمی ایران، مشکلاتی برای این صنعت ایجاد شد. اما صادرات محصولات پتروشیمی در سال‌های اخیر ادامه داشته است و اگر مذاکرات برجامی کنونی نیز به نتیجه برسد، اثر تحریم‌ها کاهش می‌یابد.

لازم به ذکر است که رشد سالانه سود عملیاتی سه شرکت مورد بررسی (مارون، خارک و فن‌آوران)، روند نزولی داشته است. به نحوی که افزایش سود سال ۱۳۹۷ نسبت به ۱۳۹۶ در شرکت پتروشیمی فن‌آوران، ۳۰۰درصد بوده که در سه سال بعد، میانگینی کمتر از ۱۵۰درصد داشته است.