رسیدن به پله آخر مذاکرات

سخنگوی دستگاه دیپلماسی: اگر آمریکا تضامین لازم را بدهد، فردای آن روز، روز توافق است.

کد خبر: ۶۰۸۳۴۳

۱۹ بهمن ۱۴۰۰

به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از دنیای‌اقتصاد، دور هشتم مذاکرات هسته‌ای امروز در شهر وین اتریش از سر گرفته می‌شود. با استناد به اخبار و تحلیل‌های منتشرشده به نظر می‌رسد که «اخذ تضمین» از سوی طرف‌های برجامی، مهم‌ترین گره باقی‌مانده مذاکرات باشد.

به گفته سخنگوی وزارت امور خارجه در همین حوزه توافقاتی نیز حاصل شده است. خطیب‌زاده در همین‌باره گفت: «اگر آمریکایی‌ها امروز اعلام کنند که تضامین لازم را ارائه می‌دهند، فردای آن روز، توافق قابل دسترس است.»

مذاکرات احیای برجام بعد از وقفه ای ۱۰روزه برای مشورت در پایتخت ها و اتخاذ تصمیمات سیاسی، از امروز سه شنبه ۱۹ بهمن از سرگرفته می‌شود؛ گفت‌وگوهایی که بنا بر شواهد و اخبار منتشر شده به‌نظر می‌رسد دور نهایی مذاکرات باشد.

در این‌خصوص میخائیل اولیانوف، نماینده دائم روسیه نزد سازمان‌های بین‌المللی در وین در یک پیام توییتری نوشت: «به نظر می‌رسد مذاکرات در مرحله نهایی است که نیازمند عزم و تلاش های پر انرژی از سوی تمام طرف ها برای رسیدن به نقطه مقصد شامل احیای کامل برجام ازجمله رفع تحریم‌ها است.‌»

همچنین با توجه به اظهارنظرهای صورت‌گرفته می‌توان گفت که مهم‌ترین «گره» باقی‌مانده در این گفت‌وگوها «اخذ تضمین» است.

در این رابطه سعید خطیب زاده، سخنگوی وزارت‌خارجه با اشاره به اینکه در حوزه «اخذ تضمین ها»، «توافق‌هایی» حاصل شده است، درخصوص این مساله که ممکن است این دور، دور آخر گفت‌وگوها باشد، تاکید کرد: «سرنوشت گفت‌وگوها به تصمیمات سیاسی واشنگتن بستگی دارد و اگر آمریکایی ها امروز اعلام کنند که تضامین لازم را ارائه و به تعهدات خود عمل می‌کنند، فردای آن روز توافق قابل‌دسترسی است.‌»

همزمان علی شمخانی، دبیر شورای‌عالی امنیت ملی در توییتی درباره مذاکرات وین نوشت: «دستور کار مذاکره کنندگان ایرانی برای ادامه دور هشتم گفت‌وگوها به دقت مشخص شده است.‌»

شمخانی افزود: «توافقی که طی آن تحریم‌های شکل دهنده فشار حداکثری رفع نشود، موجب شرطی‌شدن اقتصاد کشور شده و نمی‌تواند مبنای توافق خوب باشد.‌»

نزدیک شدن به توافق نهایی

از سوی دیگر حسین امیرعبداللهیان، وزیر‌خارجه کشورمان روز گذشته طی سخنانی گفت که هنوز در حوزه رفع تحریم‌ها بخشی از مطالبات ایران مورد‌توجه قرار نگرفته است.

حسین امیرعبداللهیان ظهر دوشنبه در نشست خبری مشترک با وزیر‌خارجه فنلاند با بیان اینکه در چند روز گذشته در جلسات فشرده در بخش‌های تخصصی بر روی آخرین متونی که در نتیجه مذاکرات ایران و ۱+۴و  «نان پیپیر»هایی که از طریق آقای مورا تبادل شده است، تمرکز کرده اند، گفت: «همکار ما آقای باقری و کارشناسان ارشد ما در روزهای آینده در روند مذاکرات وین بر روی سندی که قرار است مورد توافق قرار گرفته شود تمرکز می‌کنند و در آن سند طرف های مختلف بازگشت و پایبندی خود را به تعهداتشان در برجام اعلام می‌کنند.‌»

وی ابراز امیدواری کرد که در این مرحله بتوانیم به توافق نهایی نزدیک شویم.

به گفته وزیر‌خارجه اینکه درروزهای آینده بتوانیم در جریان مذاکرات به یک توافق خوب برسیم، بستگی به نیت و اتکا و رفتار سه کشور اروپایی و آمریکا دارد و اینکه آیا آنها به معنای واقعی با حسن‌نیت و جدیت به‌دنبال رسیدن به یک توافق خوب هستند یا نه.

این دیپلمات عالی‌رتبه کشورمان ادامه داد: «ما با حسن‌نیت و خوش‌بینی و با جدیت به تلاش هایمان برای رسیدن به یک توافق خوب و جدی ادامه می‌دهیم.‌»

توافق در حوزه اخذ تضمین

سعید خطیب زاده، سخنگوی دستگاه سیاست خارجی صبح روز دوشنبه در نشست هفتگی خود با خبرنگاران درباره صحبت های اخیر وزیر‌خارجه درباره پیشرفت در حوزه «اخذ تضمین ها» گفت: « در حوزه اخذ تضمین ها در مورد ابعاد مختلف آن با ارائه راهکارهای خلاقانه و با ابتکاراتی که صورت‌گرفته بحث و رایزنی شده و توافق‌هایی حاصل شده است؛ ولی نباید فراموش کنیم که در مورد هیچ چیزی توافق نمی‌شود مگر اینکه در مورد همه‌چیز توافق انجام شود.‌»

سخنگوی دستگاه دیپلماسی با بیان اینکه ما در حوزه های مختلف مذاکراتی، پیشرفت های قابل‌توجهی داشتیم، ادامه داد: «در حوزه تضمین ها نیز ایده ها مطرح و مکتوب شده است؛ چارچوب توافق و چشم انداز متنی توافق روشن است و اینکه آمریکایی ها با چه پاسخ هایی به سوالات مطرح‌شده به وین بیایند روشن می کند که ما چه زمانی به توافق می رسیم.‌»

خطیب زاده با اشاره به اینکه انتظار ما این است که هیات ها از جمله آمریکایی ها با دستورالعمل روشن برای عمل به تعهداتشان در راستای برجام و رفع تحریم‌ها به وین برگردند، تاکید کرد: «موضوعات قابل‌توجهی در دستور کار است که جز با تصمیمات سیاسی واشنگتن احتمالا گشایشی در آن متصور نیست.‌» وی ادامه داد: «طبیعی است ایران انتظار دارد که تصمیمات لازم و ضروری از سوی طرف های مقابل به‌ویژه واشنگتن در موضوع رفع‌تحریم‌ها و انتفاع ایران از برجام اتخاذ شده باشد.‌»

دور آخر مذاکرات؟!

خطیب زاده همچنین در پاسخ به این سوال که طرف های غربی مطرح کرده اند که احتمالا این دور از مذاکرات دور آخر است و آیا ایران نیز تصور بر این دارد که این دور ازمذاکرات دور نهایی و دور آخر خواهد بود، گفت: «اگر طرف های مقابل می‌گویند که این دور از مذاکرات، دور آخر است روشن است که باید با پاسخ های درست در راستای اجرای تعهداتشان به وین بازگردند.‌»

وی افزود: «اگر طرف های مقابل به‌ویژه آمریکایی ها که در وین حضور پیدا می‌کنند، اعلام کنند که تضامین لازم را ارائه و به تعهدات خود عمل می‌کنند، فردای آن روز توافق قابل‌دسترسی است، ولی اگر این‌گونه اظهارات برای بازی‌های رسانه ای و اطلاعاتی در فضای عمومی باشد ایران به این ضرب الاجل های ساختگی فکر و توجه نمی‌کند.‌»

به گفته خطیب زاده، زمان رسیدن به توافق را دو چیز مشخص می کند؛ پاسخ آمریکا به سوالات مطرح‌شده و انجام تعهدات از سوی این کشور و همچنین سرعت طرف های مقابل در میز مذاکرات برای آنچه که باید به‌سرعت انجام دهند.

نظر سخنگو درباره تمدید معافیت های تحریمی

سخنگوی وزارت‌خارجه در پاسخ به سوال دیگری در مورد تصمیم اخیر رئیس جمهور آمریکا در مورد تمدید برخی از معافیت های تحریمی در ارتباط با فعالیت‌های هسته ای ایران گفت: «این ها اسقاطیه هایی است که دولت ترامپ در ادامه اقدامات ضدبرجامی خود و نقض تعهدات این کشور ملغی کرده بود. این اسقاطیه ها مرتبط با تعهدات هسته ای است و آنچه که امروز انجام‌شده بخش بسیار کوچکی در حوزه خاص طرف آمریکایی بوده است.

تصمیم‌های سخت ایران

به گفته سخنگو، ایران و طرف های برجامی تصمیمات سخت خود را همان زمانی گرفتند که در برجام ماندند و اجازه دادند که این توافق زنده بماند. وی افزود: «هیات مذاکراتی ایران با ظرفیت ملی، تمامی اجازه های لازم و توان خود از روز اول به وین رفته است و امیدواریم که این تصمیمات از سوی طرف مقابل اتخاذ شود.‌»

لزوم تضمین آمریکا

در ادامه سخنگوی وزارت‌خارجه در پاسخ به این سوال که مقامات آمریکایی اعلام کرده اند که در حوزه تضمین ها، نمی‌توانند این تضمین را بدهند که دولت بعدی آمریکا از برجام خارج نشود، توضیح داد: «همین موضوع بهترین دلیل است که ایران و۱+۴ به‌درستی اصرار داشته باشند که آمریکا باید تضمین های لازم را برای اجرای تعهداتش در آینده بدهد.

ما نمی‌توانیم شاهد این باشیم که بار دیگر آمریکا با عدم‌انجام تعهداتش نظام بین‌المللی را به تمسخر بگیرد، از مکانیزم های داخل برجام به ضرر برجام استفاده کند و شرکت‌هایی که می‌خواهند با ایران همکاری و تجارت داشته باشند مورد تهدید آمریکا قرار بگیرند.‌»

خطیب‌زاده همچنین در این نشست در پاسخ به سوال دیگری در مورد مذاکره مستقیم با آمریکا گفت: « هیات مذاکره‌کننده ایران برای لغو تحریم‌های غیرقانونی و فراسرزمینی آمریکا در وین حاضر بوده است و به مذاکرات ادامه می‌دهد؛ خطوط قرمز و چارچوب ما کاملا روشن است و از آن چارچوب خارج نمی شویم.‌»

توصیه به اروپا

این دیپلمات ارشد کشورمان همچنین با بیان اینکه اروپایی ها نیز در حوزه برجام بی عملی های مفصل و مکرری داشته اند، گفت: «تنها راه این است که به تعهدات خود عمل کنند و از بی‌عملی مطلق عبور کنند و برای یک‌بار نشان دهند که از اراده و توان لازم برای انجام تعهداتشان برخوردار هستند و کنشگران قابل‌اتکایی در نظام بین‌الملل هستند.‌»

حصول توافق در وین به ایران بستگی دارد!

این در حالی است که اولاف شولتز، صدراعظم آلمان روز گذشته در سخنانی بدون اشاره به انفعال و کم کاری طرف‌های اروپایی در مذاکرات وین، تلاش کرد توپ را به زمین ایران بیندازد و گفت: «حصول توافق در وین به ایران بستگی دارد.‌»

صدراعظم آلمان در گفت‌وگوی اختصاصی با روزنامه واشنگتن‌پست در پاسخ به سوالی مبنی‌بر اینکه «چقدر تا حصول توافق در وین فاصله وجود دارد؟» مدعی شد: «به ایران بستگی دارد. ما به آنها پیامی شفاف مبنی‌بر این داده‌ایم که اکنون زمان تصمیم‌گیری و پیشرفت است و نه طولانی‌کردن این روند. ما توانایی ایران را در داشتن بمب اتم که قابلیت استفاده داشته باشد، نمی پذیریم. این، یک لحظه تعیین کننده است و امیدواریم که آنها از این فرصت استفاده کنند.‌»

مورا: به روحیه سازش نیاز است

همچنین انریکه مورا، معاون مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا با اعلام زمان از سرگیری مذاکرات وین از امروز سه شنبه تاکید کرد، برای بازگشت به اجرای کامل برجام به روحیه سازش نیاز است.

مورا در حساب کاربری خود در توییتر نوشت: «ما به روحیه سازش نیاز داریم تا ما را به اجرای کامل (برجام) بازگرداند. باتوجه به روندهای نامطلوب مختلفی که برجام را تضعیف می کند، لازم است که این مذاکرات به‌سرعت به نتیجه برسد.‌»

پیش از این جوزپ بورل مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا نیز در یک توییت تاکید کرد: «برای پایان سریع مذاکرات و بازگشت به اجرای کامل برجام به تلاش هایی مبتنی بر حسن‌نیت و روحیه سازش از سوی تمام طرف ها نیاز داریم.‌»

جزئیات از سرگیری مذاکرات در وین

همزمان روز گذشته اتحادیه اروپا در بیانیه ای جزئیات از سرگیری جلسات دور هشتم مذاکرات وین را اعلام کرد.

وبگاه سرویس سیاست خارجی اتحادیه اروپا با انتشار بیانیه ای درباره از سرگیری جلسات دور هشتم مذاکرات وین نوشت: «پس از وقفه ای کوتاه، دور هشتم مذاکرات در چارچوب برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) سه شنبه، هشتم فوریه از سر گرفته می‌شود.‌»

در ادامه این بیانیه آمده است: «مشارکت کنندگان مذاکرات پس از مشورت با دولت هایشان در پایتخت ها به مذاکرات درباره چشم انداز بازگشت احتمالی آمریکا به برجام و چگونگی اطمینان یافتن از اجرایی‌شدن کامل و موثر توافق توسط تمامی طرفین، ادامه خواهند داد.‌»

مالی: باید برجام را احیا کنیم

در عین حال رابرت مالی، نماینده ویژه آمریکا در امور ایران و رئیس هیات مذاکره کننده آمریکا در مذاکرات وین در گفت وگویی با شبکه ام اس ان بی سی ضمن اعلام خبر بازگشت تیم آمریکایی به وین، تاکید کرد که رئیس‌جمهور بایدن هنوز از ما می‌خواهد در وین مذاکره کنیم.

به گزارش رویترز، مالی افزود: «ما هفته بعد بازمی گردیم. این نماد یا نشانه ای از باور ما بر این است که [این توافق] یک جسد بی جان نیست و ما باید آن را احیا کنیم چون به نفعمان است.‌»

تلاش های ضدبرجامی تل آویو

در حالی‌ که نفتالی بنت، نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی روز یکشنبه طی یک تماس تلفنی با جو بایدن، رئیس جمهور آمریکا در ارتباط با موضوع ایران گفت وگو کردند، ایال هولاتا، مشاور امنیت داخلی رژیم صهیونیستی نیز همان روز، در جلسه کابینه درخصوص ایران و توافق هسته ای اظهاراتی را مطرح کرد.

به گزارش «اکسیوس» هولاتا در این جلسه مدعی شد که تل آویو مخالف هر توافقی با ایران نیست اما از پارامترهای توافقی نگران است که مانند پارامترهایی باشد که در حال‌حاضر ظاهرا در برجام وجود دارد.