تورم جهانی و چشم انداز روشن کامودیتی ها

شاخص مدیران خرید صنعتی چین و ایالات‌ متحده آمریکا برای ماه پایانی سال ۲۰۲۱ در نرخی بیش از ۵۰واحد قرار گرفت که این اعداد از رونق نسبی صنعت در بزرگ‌ ترین اقتصادهای دنیا حکایت دارد؛ این موضوع حامی رشد تقاضا برای کالاهای پایه خواهد بود.

کد خبر: ۶۰۰۱۱۳

۲۶ دی ۱۴۰۰

به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از دنیای‌اقتصاد،  با وجود این، رکوردشکنی تورم در ایالات‌متحده آمریکا و احتمال تشدید سیاست های انقباضی از سوی فدرال‌رزرو تهدیدی جدی برای استمرار وضعیت رونق در بخش صنعت در ایالات‌متحده خواهد بود. به این ترتیب اغلب برآوردها از حفظ سطوح فعلی نرخ در سال‌جاری میلادی حکایت دارد؛ اما بروز رکود نیز در کمین بازارهای کالایی است که می تواند به تضعیف فعالیت صنعتی در دنیا منجر شود.

عقب نشینی PMI ایالات‌متحده در ماه دسامبر

شاخص مدیران خرید صنعتی چین و ایالات‌متحده آمریکا برای ماه پایانی سال 2021 منتشر شد. مطابق داده های منتشرشده، شاخص مدیران خرید ایالات‌متحده آمریکا در ماه دسامبر به 7/ 57واحد رسید. این در حالی بود که شاخص مدیران خرید صنعتی ایالات‌متحده برای ماه نوامبر 3/ 58واحد بود. با وجود این، قرار‌گرفتن شاخص مدیران خرید در رقمی بالای سطح 50واحد از وضعیت مطلوب رونق اقتصادی در بخش صنعت بزرگ‌ترین اقتصاد دنیا حکایت دارد.

در حالی که قرارگرفتن این شاخص در بالای سطح 50واحد مطلوب تلقی می‌شود، قرارگرفتن آن در کمتر از 50واحد بیانگر فرو رفتن اقتصاد به فاز انقباضی و بروز رکود در صنایع است. از ماه مارس 2020 تا ماه مه این سال شاخص PMI در ایالات‌متحده آمریکا به زیر 50واحد سقوط کرد که این سقوط ناشی از شیوع گسترده کرونا در این کشور و اعمال محدودیت‌های سختگیرانه قرنطینه ای بود. در ادامه با بازگشت شرایط به حالت طبیعی و کاهش محدودیت‌های قرنطینه ای مجدد این شاخص از ماه ژوئن به بیش از 50واحد صعود کرد. افزایش شاخص PMI به مفهوم افزایش تقاضا برای کالاهای صنعتی است و با توجه به رشد تقاضا زمینه اوج گیری قیمتی را فراهم می‌کند.

پس از آنکه شاخص یادشده در ماه ژوئن 2020 به رقمی بیش از 50واحد صعود کرد، به مسیر رشد خود ادامه داد؛ به نحوی که در نهایت تا جولای 2021 به رکورد تاریخی ثبت‌شده برای این شاخص یعنی 63واحد صعود کرد. این موضوع محرکی قوی در جهت حمایت قیمتی از نرخ کامودیتی ها بود؛ هر چند در این زمان شاخص مدیران خرید صنعتی چین افت محسوسی داشت و این سیگنال منفی اثرگذاری صعود شاخص مدیران خرید صنعتی ایلات متحده آمریکا بر بازارهای کالایی را تا حدی خنثی کرد.

در ادامه، این شاخص در ایالات‌متحده آمریکا به مسیر افت ارزش قدم گذاشت و تا ماه دسامبر 2021 به 7/ 57واحد عقب نشینی کرد که این رقم با رکورد تاریخی PMI ایالات‌متحده فاصله دارد؛ اما همچنان رقمی بالاست و می تواند از رشد قیمتی کامودیتی ها حمایت کند. با وجود این، استمرار رویه کاهش PMI صنعتی در ایالات‌متحده زنگ خطری جدی در خصوص احتمال کاهش رونق در بازارهای صنعتی این کشور است.

بازگشت چین از رکود

برخلاف شاخص PMI ایالات‌متحده آمریکا که ظرف سال 2021 در وضعیتی مطلوب نوسان داشت، شاخص مدیران خرید در چین روزهای پرنوسان تری داشت. این شاخص در ماه مه به 52واحد صعود کرد که بیشترین میزان این شاخص ظرف سال 2021 در این کشور بود. بررسی بازارهای کالایی نیز از اوج گیری قیمتی کالاهای صنعتی از جمله سنگ آهن، فولاد و سایر فلزات پایه در ماه مه 2021 حکایت داشت.

سنگ آهن در ماه مه 2021 به رکورد تاریخی قیمتی خود رسید؛ اما در ادامه، شاخص مدیران خرید صنعتی چین به مسیر تضعیف نرخ قدم گذاشت. در نهایت ظرف ماه نوامبر شاخص PMI صنعتی در چین به کمتر از 50واحد سقوط کرد که این داده به تضعیف نرخ بازارهای کالایی و به‌خصوص فلزات پایه در این ماه منعکس شد. مجددا در ماه پایانی سال 2021 شاخص مدیران خرید در چین به بیش از 50واحد صعود کرد. مطابق داده های منتشرشده، PMI صنعتی چین در ماه دسامبر به 9/ 50واحد رسید که فاصله چندانی تا مرز 50واحد ندارد؛ اما سیگنالی مثبت برای بازارهای کالایی ارزیابی می‌شود.

خواب تورم برای کامودیتی ها

در شرایطی که شاخص مدیران خرید بزرگ‌ترین اقتصادهای دنیا یعنی ایالات‌متحده آمریکا و چین برای ماه دسامبر از رونق صنعتی حکایت دارد، آمارهای تورمی می تواند اثرگذاری به مراتب بیشتری در جهت دهی به بازارها داشته باشد.  داده های تورمی ایالات‌متحده آمریکا برای ماه دسامبر هفته گذشته منتشر شد. مطابق آمار منتشرشده تورم ماه دسامبر جهش سالانه 7درصدی داشت که این رقم رکورد تورم ماهانه بزرگ‌ترین اقتصاد دنیا پس از سال 1982 بود.

در عین حال در این زمان انتظارات تورمی منتشر شد. بر اساس آخرین نظرسنجی دانشگاه میشیگان، مصرف‌کنندگان آمریکایی انتظار دارند فشارهای تورمی تا سال 2022 همچنان بالا بماند. در این گزارش آمده است که انتظارات تورمی یکساله به 9/ 4‌درصد افزایش یافته است. در همین حال، انتظارات تورمی 5 تا 10ساله از 9/ 2‌درصد به 1/ 3‌درصد افزایش یافت. در حالی تورم ماهانه در ایالات‌متحده آمریکا همچنان ظرف ماه دسامبر افزایشی بود که فدرال‌رزرو سیاست های انقباضی را با کاهش حجم خرید دارایی ظرف دو ماه پایانی سال 2021 شروع کرد.

سیاست های انبساطی فدرال‌رزرو به منظور کاهش تبعات اقتصادی شیوع ویروس کرونا در سال 2020 اعمال شد و با توجه به نقدینگی تزریق‌شده به اقتصاد زمینه افزایش تورم جهانی را فراهم کرد. در عین حال، رشد تقاضا با کنترل نسبی کرونا و به خصوص پس از واکسیناسیون عمومی از اوج گیری تقاضا و در نتیجه تورم ظرف سال 2021 حمایت کرد.

در حالی که تورم در ایالات‌متحده تحت تاثیر سیاست های انبساطی فدرال‌رزرو رو به افزایش گذاشت، منتقدان بسیاری خواهان توقف این محرک ها برای جلوگیری از تبعات تورمی آن بر اقتصاد بودند. در این شرایط فدرال‌رزرو بر این باور بود که تورم به‌سرعت قابل کنترل است و باید این سیاست‌ها تا کاهش معضل بیکاری ادامه پیدا کنند. در نهایت، با کاهش آمار بیکاری در این کشور و جهش قابل‌توجه نرخ تورم، فدرال‌رزرو از استمرار سیاست انبساطی عقب نشینی کرد و ظرف دو ماه پایانی سال از میزان خرید اوراق قرضه کاسته شد. برخلاف انتظار، شروع سیاست انقباضی نتوانست در مقابل صعود نرخ تورم بایستد.

در این شرایط فدرال‌رزرو معتقد است، ضربه کرونا به زنجیره تامین محصولات باعث می‌شود بازگشت تورم به وضعیت طبیعی دشوار شود. شیوع کرونا علاوه بر نشانه گرفتن سلامت عمومی، زنجیره تولید و تامین محصولات در دنیا را نیز نشانه گرفت و از این منظر زمینه صعود قیمتی در بازارهای کالایی را فراهم کرد. در این شرایط انتظار می‌رود فدرال‌رزرو چاره ای جز اعمال سیاست های انقباضی سختگیرانه تر همچون افزایش چندمرحله ای نرخ بهره نداشته باشد. ظرف هفته های پایانی سال 2021 فدرال‌رزرو تصمیم گرفت نرخ بهره را در سال‌جاری میلادی سه‌مرتبه افزایش دهد؛ هرچند همچنان برخی معتقدند رشد سه‌مرتبه ای نیز برای کنترل تورم افسارگسیخته کافی نخواهد بود.

اقتصاددان ارشد آمریکایی در کپیتال‌اکونومیکس، گفت: افزایش فشار تورم می تواند به ضعیف تر شدن فعالیت های اقتصادی در طول سال منجر شود.اندرو هانتر، ادامه داد: افزایش قیمت‌ها، قدرت خرید را نشانه گرفته و بعید است این سیگنال به‌زودی به پایان برسد. وی برآورد می‌کند داده های خرده فروشی در ایالات‌متحده کاهشی شود که این موضوع سیگنالی منفی برای اقتصاد خواهد بود.مجموع داده های اقتصادی از بروز رکود تورمی در بازارها حکایت دارد. در عین حال که تورم به‌سادگی قابل حل نیست، افزایش قیمت‌ها از قدرت خرید عموم افراد جامعه خواهد کاست و این موضوع به بروز رکود در بخش اقتصاد منجر می‌شود.

ادامه سوپرچرخه کالایی در 2022

در ماه های پایانی سال 2020 بود که بروز سوپرچرخه کالایی از سوی برخی موسسات معتبر بین‌المللی مطرح شد. گلدمن ساکس در اکتبر 2020 از شروع احتمالی ابرچرخه کالایی خبر داد و برآورد کرد که این ابرچرخه حدود یک‌دهه طول بکشد. نام‌گذاری سوپرچرخه بر روی جهش قیمت کامودیتی ها ظرف سال 2021 موافقان و مخالفان متعددی داشت. در این شرایط برآورد حفظ سطوح قیمتی بالا برای کامودیتی ها در سال‌جاری میلادی فرضیه بروز سوپرچرخه کالایی را تایید می‌کند.

کوری، استراتژیست بخش کالایی گلدمن ‌ساکس، در خصوص روند بازارهای کالایی در سال 2022 گفت: ابرچرخه بازارهای کالایی به پایان نرسیده و این احتمال وجود دارد که ابرچرخه ایجادشده در بازار کامودیتی ها تا یک‌دهه اثرگذاری خود را بر بازار حفظ کند. وی ادامه داد: سال جدید با پس زمینه ای آغاز شده که جابه جایی های بی سابقه ای در بخش انرژی، فلزات و کشاورزی اتفاق می افتد و مقادیر قابل‌توجهی پول در بخش بازار کامودیتی ها وجود دارد. این در حالی است که موقعیت سرمایه‌گذاری در بخش کامودیتی ها محدود است.

وی در ادامه به تصمیم فدرال‌رزرو برای شروع افزایش نرخ بهره در ایالات‌متحده آمریکا اشاره و اظهار کرد: اجرایی شدن این تصمیم باعث می‌شود موقعیت کامودیتی ها به عنوان دارایی مناسب برای سرمایه‌گذاری تقویت شود. به این ترتیب گلدمن‌ساکس برآورد می‌کند که عملکرد بازارهای کالایی در سال 2022 بهتر از سایر دارایی ها باشد.