اقتصادآنلاین گزارش می‌دهد؛

راه جدید خانه دار شدن از بورس می گذرد؟ / پیوند بازار سرمایه و مسکن

قیمت مسکن در سال‌های اخیر، رشد بی‌سابقه‌ای داشته که به تبع این موضوع، بسیاری از افراد دیگر قادر به خرید ملک نیستند. طرح فروش متری مسکن و صندوق املاک و مستغلات، دو راهکار اصلی بورس کالای ایران برای خرید تدریجی مسکن و حفظ قدرت خرید مردم است.

کد خبر: ۵۸۷۴۴۳

۱۵ آذر ۱۴۰۰

به گزارش اقتصادآنلاین؛ یکی از معضلاتی که بسیاری از مردم با آن دست و پنجه نرم می‌کنند، موضوع خرید مسکن است. در حالی که بازار مسکن در سال‌های اخیر روندی صعودی و تورمی داشته، خانه‌دار شدن برای طیف زیادی از مردم تبدیل به آرزو شده است. مدل‌ها و راهکارهای مختلفی برای حل این موضوع ارائه شده است که راه‌اندازی صندوق املاک و مستغلات و خرید متری مسکن، از جمله راهکارهای بازار سرمایه برای مواجه با این معضل هستند.

طرح فروش متری مسکن چیست؟

طرح فروش متری مسکن، در قالب انتشار اوراق سلف موازی استاندارد اجرایی خواهد شد. به منظور انتشار اورق سلف مسکن، شخص حقیقی یا حقوقی سازنده مسکن که سابقه فعالیت قابل اتکایی نیز در این حوزه دارد، مجوزهای اولیه ساخت را اخذ می‌کند.

پس از احراز صلاحیت در زمان دلخواهی پیش از اتمام ساخت، بخشی از واحدهای ساختمانی را که قصد دارد از این مسیر به فروش برساند، انتخاب می‌کند و متناسب با ارزش حدودی واحدهای منتخب، ضمانت‌هایی نزد شرکت سپرده‌گذاری مرکزی تودیع خواهد کرد.

پس از آن با توجه به متراژ کل واحدهای منتخب، تعداد اوراق قابل انتشار تعیین می‌شود و پیش از عرضه اولیه اوراق سلف استاندارد مسکن، جزییات مربوط به مکان، سازه، تاسیسات، تجهیزات و سایر موارد تاثیرگذار در قیمت واحدهای ساختمانی به صورت رسمی و برای اطلاع عموم منتشر خواهد شد.

طراحی این اوراق به نحوی است که در مرحله عرضه اولیه، مشخصات کلیه اوراق، استاندارد و یکسان است و تفاوتی میان اوراق عرضه‌شده در هر مرحله از عرضه نیست.

این اوراق معرف یک متر مربع از یک واحد ساختمانی مبنا هستند و برای سایر واحدها و یا طبقات ساختمان بر اساس واحد مبنا، ضرایب تعدیل کننده‌ای درنظر گرفته شده است.

متقاضیان پیش خرید واحدهای ساختمانی می‌توانند با مشارکت در مرحله عرضه اولیه، اقدام به خرید اوراق نمایند. افراد می‌توانند تعداد اوراقی کمتر از تعداد اوراق منطبق با یک واحد ساختمانی را نیز خریداری کنند و امکان خرید متری مسکن برای متقاضیان دارای پس‌اندازهای اندک نیز فراهم است.

طی دوره زمانی تا پیش از اتمام ساخت واحدها و آماده تحویل شدن آنها، امکان معاملات ثانویه نیز برای این اوراق فراهم است و سرمایه‌گذاران در صورت لزوم می‌توانند اوراق خود را به دیگران واگذار نمایند.

با نزدیک شدن به سررسید و اعلام انجام پروژه از سوی سازنده، مرحله تخصیص و تحویل واحدها آغاز خواهد شد. در این مرحله افرادی که توانسته‌اند به میزان واحد ساختمانی دلخواه خود اوراق خریداری نمایند، اقدام به انتخاب واحد مورد نظر نموده و واحدها به آنها اختصاص خواهد یافت.

صندوق املاک و مستغلات چیست؟

در صندوق‌های املاک و مستغلات، املاکی که دارای پایان کار بوده یا املاکی که دارای اسناد معتبر هستند، به مالکیت صندوق درآورده می‌شوند و با گزارش‌های کارشناسی رسمی و دادگستری که انجام می‌گیرد، املاک قیمت‌گذاری شده و یونیت‌های صندوق‌ها به مردم فروخته می‌شود و سود حاصل از این سرمایه‌گذاری در قالب واحدهای سرمایه‌گذاری، نصیب سهامداران می‌شود.

تفاوت صندوق املاک و مستغلات و طرح فروش متری مسکن چیست؟

در طرح فروش متری مسکن که بر پایه انتشار اوراق سلف موازی استاندار مسکن بوده، تنها خرید ملکی که قرار بر ساخت آن است، موضوعیت دارد. اما در صندوق املاک و مستغلات، ملک موجود بوده و در حال استفاده و کاربری است. زیرا افرادی وجود دارند که امکان خرید ملک و اجاره‌دهی ندارند. بنابراین یونیت‌های این صندوق‌ها را با سرمایه‌های کم خریداری می‌کنند و به اندازه سرمایه خود در کسب و کار خرید ملک و اجاره‌دهی شریک می‌شوند.

مزایای طرح فروش متری مسکن

با افزایش قیمت مسکن در سال‌های اخیر، فاصله قدرت خرید و پس‌انداز افراد با مبلغ یک ملک، افزایش یافته است. بنابراین سیاست‌گذاران و نهادهای مربوط باید با اتخاذ طرح‌ها و راهکارهایی، قدرت خرید مردم را برای خانه‌دار شدن افزایش دهند.

خرید متری مسکن، یکی از این راهکار‌ها است که از طریق بورس کالای ایران قابلیت پیگیری دارد و می‌تواند به اشخاصی که قصد سرمایه‌گذاری در بازار مسکن را دارند، اما سرمایه کافی ندارند، کمک کند. از سوی دیگر، این طرح به وسیله تامین مالی برای پروژه‌های بزرگ مسکن و ایجاد فرصت مناسب برای انبوه‌سازان به سمت عرضه نیز کمک می‌کند.

می‌توان به این نکته اشاره کرد که عرضه متری مسکن در بورس کالای ایران، بر حاکم شدن عرضه و تقاضای واقعی، کاهش حباب قیمتی بازار ملک اثرگذار است که در نتیجه این امر، سرمایه‌گذاران با قیمت مناسبی به مسکن دسترسی پیدا خواهند کرد‌. همچنین مکانیزم بورس کالای ایران و اجرای طرح پیش فروش متری مسکن در آن، اثرگذاری نوسانات قیمتی در بازار املاک را کاهش می‌دهد.

یکی دیگر از فوایدی که بسیاری از کارشناسان و مسئولان مربوطه به آن اشاره کرده‌اند، جلوگیری از رانت، کاهش دلالی و ایجاد شفافیت در بازار مسکن، با استفاده از سازوکار بورس کالا است.