در نشست ایجاد فضای رقابتی مطرح شد

شورای رقابت یا شورای خودروسازان؟

کارشناسان تاکید کردند: باید برای رقابت‌پذیری کل کشور، صنایع و بنگاه‌ها دست به کار شده و دولت مهم‌ترین بازیگر آن باشد.

کد خبر: ۵۶۷۴۳

۲۷ مرداد ۱۳۹۳

سومین نشست «ایجاد فضای رقابتی برای اداره موثر‌تر بخش‌های مختلف فعالیت در کشور» با حضور مدیران دولتی در محل معاونت توسعه مدیریت و سرمایه انسانی رییس جمهور برگزار شد.

چرا رقابت ایجاد شود و مدیران چه کنند؟

در ابتدای این نشست سید مهدی میرحسینی _ رییس امور حقوق و دستمزد معاونت توسعه مدیریت و سرمایه انسانی رییس جمهور - با اشاره به سیاست‌ها و قوانین که بر ارائه خدمات نوین و موثر تاکید دارد، اظهار کرد: این در حالی است که سیاست‌های کلی ابلاغی از سوی رهبری، سیاست‌های اقتصاد مقاومتی، سند راهبردی اصلاح نظام راهبردی و قانون مدیریت خدمات کشوری از جمله سیاست‌هایی هستند که بر رقابت‌پذیری و گسترش آن در کشور تاکید دارد.

وی افزود: با کنار‌گذاشتن مفهوم کلاسیک و سنتی رقابت مفهوم مدرن آن به معنای ایجاد تحول همچنین انعطاف‌پذیری در سیاست‌های اجرایی است که ملزم به اجرای آن خواهیم بود.

میرحسینی ادامه داد: ممکن است جنبه رقابت بر قیمت پررنگ‌تر شده باشد، اما در سطح کلان و گسترده باید رقابت‌ به معنای انعطاف‌پذیری در سازمان‌ها برای تولید کالا و خدمات ارزان‌تر و سریع‌تر مورد توجه قرار گیرد.

وی همچنین از دو بخش مهم مورد توجه در بررسی رقابت‌ و رقابت‌پذیری در کشور سخن گفت و افزود: براین اساس باید به این سوال‌ها پاسخ داد که رقابت یک انتخاب است یا یک ضرورت؟ آیا می‌توان اقتصاد مقاومتی را بدون رقابت در نظر گرفت و آیا این‌که ارائه‌ی خدمات شایسته بدون رقابت ممکن است؟

میرحسینی ادامه داد: مساله مهم دیگر در سطح مدیران دولتی این است که این مدیران چگونه می‌توانند در فضای رقابتی نقش داشته باشند؟چگونه سازمان‌ها می‌توانند تصمیم‌گیری ضد رقابتی نگیرند؟ و این‌که از کدام تجربه برتر بین‌المللی می‌توان در گسترش رقابت در کشور استفاده کرد؟

در ایران نمی‌توان از رقابت سخن گفت

در ادامه این نشست حسین رحمان‌سرشت - کارشناس ارشد مدیریت - به سختی سخن گفتن در مورد رقابت در ایران اشاره کرد و گفت: این در حالی است که ما در ایران تحمل رقابت را نداریم و همواره سیاست‌ها به گونه‌ای بوده که به دنبال رقابت‌زدایی بوده‌ایم.

وی از موارد مورد توجه برای ایجاد رقابت را نحوه‌ی ورود به آن عنوان و افزود: شاید از مهم‌ترین عوامل برای رقابت‌پذیری ماهرانه صحبت‌کردن در مورد آن و ایجاب کردن مخاطب برای کنار گذاشتن رقابت‌زدایی است. بنابراین مکالمه در این مورد با افراد باید بسیار حساس و دقیق باشد.

استاد دانشگاه علامه طباطبایی با تاکید بر اهمیت رعایت اخلاق در رقابت ادامه داد: هنر این است که بتوانیم با همان امکانات و استاندارد‌هایی که یک نفر در اختیار دارد نفر دیگر بتواند ارزش بیشتری را ایجاد کند بدون این‌که دچار رفتارهای غیراخلاقی شود.

وی اضافه کرد: شاید بتوان مردم را به زور وادار به انجام کاری که نسبت به دیگران ارزش بیشتری دارد کرد، اما باید رفتارهای غیراخلاقی را نیز تحمل کرد.

رحمان‌سرشت همچنین با اشاره به ضرورت رقابت در جامعه گفت: اگر رقابت وجود نداشته باشد و همواره انحصار حاکم باشد آنگاه هیچ وقت رقیب خوبی ایجاد نمی‌شود. بنابراین بهتر است به جای رقیب‌زدایی، رقیب‌زایی کنیم.

وی با اشاره به رتبه 66 رقابت‌مندی ایران در دنیا گفت: نتوانسته‌ایم به درستی از تنوع و فراوانی منابع طبیعی که در ایران وجود دارد برای توسعه و رشد کشور استفاده کنیم. به عبارتی دیگر منابع موجود مانند نفت و گاز و پتروشیمی موجب شده تا از سایر بخش‌ها دست کشیده و رقابت را فراموش کنیم.

رحمان‌سرشت همچنین به عوامل مخرب رقابت در کشور اشاره کرد و یادآور شد: آلودگی محیط زیست و کمبود آب از موارد تاثیر‌گذار در این زمینه است که متاسفانه در کشور ما روند به گونه‌ای است که انگار کمر به نابودی محیط زیست و منابع آبی بسته‌اند.در عین حال که با وضعیت فعلی تولید ناخالص ملی اگر آن هم از این که هست منفی‌تر شود، باید رقابت را فراموش کرد.

وی توضیح داد: افزایش توان رقابتی در سطح ملی، عرضه کالا و خدمات، افزایش درآمد‌های ارزی، افزایش انگیزه، بالا‌بردن ظرفیت تولید، استفاده گسترده از منابع همچنین ایجاد اشتغال از مهم‌ترین ضروریاتی هستند که بر توسعه رقابت‌پذیری در کشور تاکید می‌کند.

دولت باید کنار بایستد

همچنین در این نشست جلال رسول‌اف - کارشناس ارشد مدیریت و مدیر عامل بانک آینده - با اشاره به مفهوم رقابت در علم اقتصاد بیان کرد: بر این اساس تلاش برای دستیابی به اهدافی چون سود فزاینده، افزایش سهم از بازار و مشتریان، بالا‌رفتن حجم فروش از طریق تغییردادن عناصر آمیخته بازار بر رقابت تاکید دارد.

وی همچنین پیش‌شرط رقابت را اینگونه عنوان کرد که باید به اندازه حوزه و رشته مربوطه کارآمد باشیم.

رسول‌اف با اشاره به رقابت کامل و ناقص به عنوان دو بخش مهم رقابت بیان کرد: در هیچ کجای دنیا و در هیچ نظامی رقابت کامل حکمفرما نیست که ما هم بخواهیم عین همان باشیم اما می‌توانیم از شرایط موجود دور شده و در موقعیت رقابتی مناسب‌تر و چندجانبه‌ای قرار گرفت.

مدیر عامل بانک آینده همچنین از نقش دولت در رقابت‌پذیری سخن گفت و افزود: دولت‌ها باید تسهیل‌کننده، قانون‌گذار و مشوق رقابت بوده و رقابت‌کنندگان را مورد حمایت قرار دهند. در عین حال که باید برنامه‌ریزی مناسب را به گونه‌ای که شرایط برای توسعه رقابت ایجاد شود فراهم کند.

وی در ادامه به مهم‌ترین چالش‌های فضای رقابتی ایران اشاره کرد و افزود: در حالی بخش خصوصی همزمان با خصوصی‌سازی در حال توسعه است که متاسفانه زمانی که این بخش از نظر توانایی چندان آماده نبود وارد این عرصه شد که نتایج مناسبی را نیز در بر نداشت.

رسول‌اف گفت: هنگامی که زمینه‌ی خصوصی‌سازی فراهم نباشد، نتیجه این است که برون‌سپاری‌ها به درستی انجام نمی‌شود.

وی با تاکید بر این‌که باید از پارادایم حمایت عبور و به پارادایم رقابت‌پذیر رسید، بیان کرد: اگر دولت کنار بایستد به نفع عوامل اقتصادی خواهد بود و باید روزی به این روند خود پایان بدهد.

وی همچنین به لزوم ایجاد بنگاه‌های اقتصادی اشاره کرد و افزود: در شرایط فعلی ما خلق بنگاه نداریم و این بنگاه‌ها در موقعیت رقابتی ایجاد نشده و نتوانستند نقش موثری در اقتصاد ایفا کنند. این در حالی است که در تمامی کشور‌های توسعه یافته بنگاه‌ها در جایگاه ویژ‌ه‌ای قرار دارند.

رسول‌اف ضمن تاکید بر اهمیت یادگیری برای رقابت‌پذیری کار تیمی را نیز مورد توجه قرار داد و گفت: اگر به این باور برسیم که می‌توان در ایران نیز کار تیمی کرد آنگاه می‌توان امیدوار بود که رقابت نیز ایجاد شود.

مدیر عامل بانک آینده در بخشی دیگر از سخنان خود به حمایت از بانک‌ها پرداخت و عنوان کرد: همواره شاهد آنیم که هر کس هر موقع که دلش می‌خواهد به تندی بانک‌ها را مورد انتقاد قرار داده و تخریب می‌کند، اما هیچ زمانی پیش نیامده که بیایند پیشنهاد بدهند و تا پایان اصلاحات در کنار مدیران باقی بماند.

دولت بازیگر فضای رقابتی باشد

به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از ایسنا، هاشم آقازاده - کارشناس ارشد مدیریت - با اشاره به این‌که تجربه کشور‌های موفق در رقابت‌پذیری نشان می‌دهد که دولت‌هایی خدمتگزار دارند،‌ گفت:براین اساس مردم در مقابل تک‌تک ارقامی که می‌پردازند از دولت برای هزینه‌کرد آن جواب می‌خواهند و دولت‌ها نیز پاسخگو هستند، اما در کشور ما اینگونه نیست و همواره مدیران از جواب دادن به مردم طفره می‌روند.

وی با تاکید بر این‌که باید باورها نسبت به واقعیت‌های رقابت‌پذیری در اقتصاد تغییر کند، بیان کرد: بنابراین پذیرش رقابت به خصوص در دولت اولین گام است، چرا که دولت‌هایی مانند ایران هنوز قبول نکرده‌اند که باید تصدی‌ها را واگذار کرده و از حجم خود بکاهد.

آقازاده در ادامه به لزوم توجه به بنگاه‌ها به عنوان مهم‌ترین بخش در رقابت‌پذیری اشاره کرد و افزود: با توجه به دو بخش عرضه‌کننده و متقاضی اگر عرضه محدود و تقاضا بالا باشد آنگاه کیفیت و رقابت چندانی در بین عرضه‌کنندگان وجود ندارد، چرا که هرچه تولید می‌کنند برای آن مشتری نیز است. بنابراین وقتی که متقاضی نسبت به عرضه‌ بیشتر باشد آنگاه تلاش می‌کنند تا کالای با کیفیت و با قیمت مناسب‌تری را در یک فضای رقابتی ایجاد و در اختیار مشتریان قرار دهند.

این استاد دانشگاه تهران تاکید کرد: اگر قرار است طبق سیاست‌های کلی نظام و برنامه‌های توسعه در سطح منطقه جزو قدرتمند‌ترین کشور‌ها قرار گیریم، باید بنگاه‌ها به‌طور جدی وارد فضایی رقابتی شوند و دولت نیز از آنها حمایت‌های لازم را انجام دهد.

وی خاطر نشان کرد: برای حفظ رقابت در سطح بنگاه‌ها باید رقابت بین آنها برای تامین منابع با شرایط مناسب، دستیابی به مراکز قدرت و کسب امتیاز، دستیابی به اهداف اقتصادی و غیراقتصادی در بازار و ساماندهی بی‌قاعده بنگاه‌ها مورد توجه باشد.

آقازاده با تاکید بر این‌که دولت باید یکی از بازیگران‌ اصلی رقابت‌پذیری و توسعه توان رقابتی در بین بنگاه‌ها باشد، گفت: براین اساس رقابت‌پذیری کشور، صنایع و بنگاه‌ها باید به‌طور همه جانبه‌ای مورد توجه قرار گرفته در عین حال دولت مهم‌ترین نقش را ایفا کند.

این کارشناس مهم‌ترین بخش در رقابت‌پذیری را مزیت رقابت‌پذیری پایدار عنوان کرد و گفت: رقابت‌پذیری در گروی بستری رقابتی با قالب ایجاد و پایدارسازی مزیت و رقابت است.

وی در ادامه از سازمان‌ها و دستگاه‌هایی که برای دستیابی به فضای رقابتی بنا بر تاکید برنامه‌ها و سند چشم‌انداز ایجاد شده‌اند، انتقاد کرد و گفت: با وجود ایجاد تمامی این سازمان‌ها هیچ کدام نتوانستند به درستی در ایجاد رقابت موفق باشند که نمونه بارز آن شورای رقابت است.

وی افزود: همان‌طوری که این روزها شاهد آن هستیم که شورای رقابت با وجود وظیفه اصلی آن که رفع انحصار و ایجاد رقابت در کشور است، به شورایی برای قیمت‌گذاری خودرو تبدیل شده و انگار شورای خودرو شده است.

این استاد دانشگاه یادآور شد: اقدامات دولت، سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی، بسته خروج از رکود و سایر برنامه‌ها می‌تواند برای ایجاد رقابت‌پذیری لازم باشد اما کافی نیست و باید سایر جوانب نیز به‌طور جدی مورد بررسی قرار گیرد.