آیا پایان عصر انرژی‌های فسیلی فرا رسیده است؟

تحولات بنیادین صنایع انرژی جهان در دوران کرونا

کرونا در دوسال گذشته روند تولید و مصرف انرژی در جهان را به طور بسیار قابل توجهی تغییر داده است. کشورهای توسعه‌یافته با شتاب بسیار بیشتری به سمت تولید انرژی‌های تجدیدپذیر حرکت کرده‌اند و در مقابل قیمت و مصرف انرژی‌های فسیلی نیز کاهش قابل توجهی داشته است.

کد خبر: ۵۴۸۶۸۰

۰۵ مرداد ۱۴۰۰

به گزارش اقتصادآنلاین، سازمان انرژی‌های تجدیدپذیر و بهره‌وری انرژی برق در گزارش روند توسعه و تحول مکانیسم‌های تولید انرژی در جهان عصر پاندمی را بررسی و اعلام کرده که در سال گذشته میلادی به دلیل تعطیلی‌ها و محدودیت‌های ناشی از بحران کرونا تقاضای جهانی انرژی ۶ درصد کاهش پیدا کرده و به همین دلیل نیز انتشار کربن در سراسر دنیا نزدیک به هشت درصد کاهش داشته است.

البته آژانس بین المللی انرژی IEA  از اوج گیری دوباره مصرف و افزایش دوباره تولید کربن پس از پایان کرونا ابراز نگرانی و با یادآوری موقعیت مشابه در سال ۲۰۰۸ میلادی، تاکید کرده: باید از اشتباهات گذشته درس بگیریم، اگر چه در سال ۲۰۰۸ انتشار گازهای گلخانه‌ای به دلیل بحران مالی جهانی کاهش یافت، اما خیلی زود و به صورت ناگهانی دوباره افزایش یافت. جلوگیری از تکرار این اشتباه امری ضروری است.

کاهش قیمت حامل‌های انرژی

یک بشکه نفت خام برنت در روز دوم اردیبهشت ماه ۱۳۹۹ با بهای کمی بیش از ۹ دلار در هر بشکه معامله شد که در قیاس با قیمت آن در بالاترین سطح سال جاری میلادی یعنی ۷۰ دلار و ۲۵ سنت دلار در هر بشکه نشان دهنده افت قیمت ۸۷ درصدی است. در همین دوران برای اولین بار در طول تاریخ، قیمت نفت خام در آمریکا منفی شد.

گاز و ال ان جی که قیمتشان متاثر از نوسانات قیمت نفت است نیز با کاهش شدید قیمت مواجه شدند طوری که قیمت گاز طبیعی در روز ۵ تیر ماه ۱۳۹۹ به یک دلار و ۴۷ سنت رسید که پایین ترین رقم قیمتی از سال ۱۹۹۵ میلادی است.

تحولات تولید

با توجه به بحران مذکور، اپراتورهای شبکه سراسری برق کشورها به دنبال ارزانترین و پاک ترین منبع تأمین برای این تقاضای پایین بودند. بنابراین سهم انرژی های تجدید پذیر به طور قابل ملاحظه ای نسبت به برق حرارتی افزایش یافت. این پدیده زمانی اتفاق افتاد که قیمت سوخت های فسیلی از نظر تاریخی بسیار کاهش یافته است. به نظر می رسد طی این چند ماه تولید برق از سوخت های فسیلی به نقطه شکست رسیده است و به عبارت دیگر بیماری کویید- ۱۹، پایان استفاده از سوخت های فسیلی را در تولید برق تسریع کرده است. چرا که ترکیب تولید برق در اکثر مناطق جهان به سمت انرژی های تجدید پذیر تغییر یافته است.

در آوریل ۲۰۲۰، کشورهای اتریش و سوئد از تعطیل شدن آخرین کارخانه‌های زغال سنگ باقی مانده خود خبر دادند و در ۲۹ آوریل، اپراتور شبکه برق انگلستان اعلام کرد که این کشور حدود ۱۸ روز بدون استفاده از زغال سنگ، برق تولید کرده است. این موضوع از زمان انقلاب صنعتی بی سابقه بوده است.

بسیاری از شبکه های برق، شاهد افزایش سهم انرژی های تجدید پذیر (عمدتا بادی و خورشیدی) به میزان قابل توجهی هستند. میزانی که برای یک دهه آینده مورد انتظار بوده است. به عنوان مثال در کمتر از ۱۰ هفته از زمان شروع قرنطینه، مصرف انرژی تجدیدپذیر در آمریکا تقریبا تا سطح ۴۰ درصد ودر هند تا سطح ۴۵ درصد افزایش یافت. ایتالیا، آلمان و اسپانیا نیز رکورد های جدیدی را برای ادغام متغیر انرژی های تجدیدپذیر در شبکه تعیین کردند.

اختلال در تولید انرژی پاک

همچنین با اعمال قرنطینه و محدودیت های مربوط به بیماری کووید- ۱۹ در چین، که خاستگاه بسیاری از بزرگترین تولید کنندگان پنل خورشیدی، باطری و توربین های بادی در جهان است، زنجیره های تأمین تجهیزات پروژه های ساخت و ساز انرژی های تجدید پذیر در کل جهان با اخلال روبرو شد و تأخیر در تحویل تجهیزات و قطعات، هزینه پروژه های تجدیدپذیر را افزایش داد.

اختلال در زنجیره تامین خورشیدی برای کشوری مانند هند که برای ۸۰ درصد از ماژول‌های خورشیدی به چین متکی است گران تمام شده و سه گیگاوات پروژه خورشیدی در سراسر هند ممکن است با تاخیر و هزینه های بالاتر روبه‌رو شوند.

​