رستم قاسمی در گفت‌وگوی زنده با اقتصادآنلاین؛

اگر امنیت کشور در خطر باشد، فیلترینگ لازم است / کسی مخالف توافق همه‌جانبه با آمریکا نیست

گفت‌وگوی اقتصادآنلاین با رستم قاسمی، نامزد انتخابات ریاست جمهوری۱۴۰۰ "با هدف نقد و بررسی برنامه‌های اقتصادی انتخاباتی" وی برگزار شد.

کد خبر: ۵۲۲۷۵۱

۰۳ ارديبهشت ۱۴۰۰

به گزارش اقتصادآنلاین، در حالی به انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۴۰۰ نزدیک می‌شویم که اقتصاد ایران شرایط خطیری را پشت سر می‌گذارد. آمارهای رسمی حاکی از این است که متغیرهای اقتصاد کلان کشور همچون رشد اقتصادی، تورم، نرخ بیکاری، کسری بودجه، سرمایه‌گذاری و ... شرایط نامطلوبی را طی یک دهه گذشته تجربه کرده‌است. از همین رو پایگاه خبری اقتصادآنلاین در نظر دارد در آستانه انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰ و با هدف نقد و بررسی برنامه‌های اقتصادی نامزدهای انتخاباتی، سلسله گفت‌وگوهایی اقتصادی را با این نامزدها برگزار کند.

مهمان دومین قسمت از این برنامه در روز جمعه ۳ اردیبهشت ماه، رستم قاسمی وزیر سابق نفت است.

مشروح گفت و گوی اقتصادآنلاین با رستم قاسمی به شرح زیر است؛

لزوم اصلاح بودجه‌نویسی / بودجه ما مبتنی بر عملکرد نیست

رستم قاسمی، نامزد انتخابات ریاست جمهوری ١۴٠٠ گفت: بودجه١۴٠٠ بودجه‌ای با کسری بسیار زیاد است که با نگاه برداشته شدن تحریم‌ها نوشته شده است. بودجه نویسی در سال‌های گذشته هم با این مشکلات مواجه بوده و نتیجه ادامه این روند اتفاقات سال گذشته است. هر سال از بودجه سال قبل استفاده می‌کنیم و یک عدد به آن اضافه می‌کنیم که این یک اشکال اساسی و بنیادی است، ما برنامه و سند چشم انداز داریم اما بودجه نویسی مبتنی بر افزایش سالانه اعداد نسبت به سال قبل است.

وی ادامه داد: با این شرایط نمی‌توان عملکرد بودجه را تشخیص داد. نیازمند یک اصلاح جدی در بودجه نویسی کشور هستیم. بودجه نویسی ما شاخص دقیقی ندارد و مبتنی بر عملکرد نیست خیلی نمی‌توانیم بگوییم کدام دولت عملکرد خوبی داشته و کدام خیر.

دلیل تورم سیستم بانکی است

قاسمی افزود: کسری بودجه یکی از عوامل تورم است؛ سیستم بانکی دومین دلیل تورم در کشور ماست که در سالیان زیاد نتوانسته‌ایم از این غده سرطانی عبور کنیم. سال١۴٠٠ با توجه به بودجه نوشته‌شده و کسری بودجه‌ای که پیش بینی می‌شود سال سختی خواهد بود، باید بودجه را واقعی بنویسیم.

وزیر سابق نفت ادامه داد: نظام بانکی نباید این اندازه خلق پول داشته باشد تا بتوانیم تورم ثابتی داشته باشیم. اصل این است که پایه درست  بنا گذاشته شود. باید ستون‌هایی در اقتصاد کشور بنا کنیم که نلرزد.

قاسمی گفت: حل مشکلات معیشتی مردم راهکارهای دیگری هم دارد که بر بنیان‌گذاری تورم کشور لطمه وارد نشود.

اقتصاد ایران باید با سوریه و عراق به هم تنیده شود

وی ادامه داد: ما در منطقه هزینه‌هایی کردیم که بخشی از آن به علت امنیت ملی کشور بود. آمریکا هفت هزار میلیارد دلار در منطقه هزینه کرد، اما ترامپ به هزینه ١۶میلیارد دلاری ایران در منطقه اشاره کرده است. ما باید کار خود را انجام می‌دادیم تا جلوی ناامنی منطقه را بگیریم و اگر داعش به کشور وارد می‌شد باید سال‌ها میلیاردها دلار هزینه امنیت می‌دادیم.

قاسمی افزود: ٢۴درصد نیاز وارداتی عراق را ما صادر کردیم. یعنی نصف صادرات غیرنفتی واقعی ما به کل دنیا، به کشور عراق صادر شده است. می‌توانیم صادرات خوبی به عراق و سوریه داشته باشیم. اگر اقتصاد ما با سوریه و عراق به هم تنیده شود، قطعا منافع حدی از اقتصاد محور مقاومت خواهیم برد.

وزیر سابق نفت گفت: اقتصاد ما یک اقتصاد بیمار است، به دست آوردن بازار سخت و حفظ آن سخت‌تر است.

تا وقتی چرخه دلار بلااستفاده باشد، FATF بی معناست

قاسمی ادامه داد: ایران بخش قابل توجهی از موضوعات FATF را پذیرفته و با آن مشکلی نداریم. استفاده از چرخش دلار برای ما ممنوع است و نمی‌توانیم پول صادرات را منتقل کنیم و در این شرایط مفهوم FATF برای رفاه ما چیست؟ تا وقتی نتوانیم از چرخه دلار استفاده کنیم FATF بی‌معناست.

آمریکا به برجام بازمی‌گردد

وی افزود: آمریکایی‌ها در سال‌های متمادی ثابت کردند که غیرقابل اعتماد هستند؛ به هرحال برجام خوب یا بد امضا شد ولی آمریکا بدون کوچکترین تعهدی از آن خارج شد.

قاسمی گفت: بازگشت به برجام، نباید شرط داشته باشد و باید صبر کرد تا آمریکایی‌ها بازگردند. کسی که خارج شده خود باید برگردد. بازگشت برجام نیاز به مذاکره ندارد و آمریکا به برجام بازخواهد گشت.

چند نرخی بودن ارز رانت آفرین است

قاسمی اضافه کرد: اساسا همیشه چند نرخی بودن ارز موجب مشکلات عدیده‌ای خصوصا در رانت می‌شود که قابل کنترل نیست. ارز۴٢٠٠ تومانی رانت زیادی ایجاد کرد و فاصله زیادی با بازار آزاد داشت.

وزیر سابق نفت تاکید کرد: باید به روش‌های هوشمندانه قشر آسیب‌پذیر را مصون کرد.  عدد و رقم‌هایی که ما یارانه پنهان می‌دهیم، بسیار وحشتناک است. در دنیا این عدد تعیین تکلیف و جراحی شد.

هدفمندی یارانه بنزین عادلانه نیست

قاسمی افزود: هدفمندی یارانه‌ها باید یکبار هوشمندانه اتفاق بیافتد. هدفمندی یارانه بنزین عادلانه نیست و باید عادلانه شود.آیا کسی که خودرو ندارد، نباید سهمی از منابع ملی داشته باشد؟

وی گفت: همه ایرانی‌ها شهروندان ایران هستند و باید از منابع ملی عادلانه استفاده کنند. این حق مردم ما و زیرساخت‌های آن هم فراهم شدنی است.

از بورس استفاده نکردیم / سالانه باید یک میلیون مسکن ساخته شود

قاسمی گفت: دهه٩٠ یک دهه گمشده در اقتصاد ایران است و اگر ما از ١۴٠٠ به بعد نتوانیم رشد قابل توجهی داشته باشیم، به قافله نخواهیم رسید. رشد اقتصادی جز با رونق اتفاق نمی‌افتد و ایران باید یک کارگاه بزرگ رونق شود.

وی ادامه داد: در حوزه مسکن ما ٣ونیم میلیون مسکن نسبت به جمعیت کسری داریم. وقتی مسکن مهر شروع شد ما ۴میلیون مسکن کم داشتیم. امروزه حداقل سالی یک میلیون مسکن نیاز داریم. متاسفانه بازار را تعطیل کرده‌ایم و با این حساب، راه نجات کشور در ایجاد توسعه، ایجاد رونق است.

وزیر سابق نفت افزود: اگر امروز نفت خام ما به فرآورده تبدیل می‌شد، در تحریم‌ها مشکلی نداشتیم. استعداد نیروی انسانی ما یک ثروت عظیم است.

قاسمی گفت: بورس از مواردی بود که استفاده خوبی از آن نکردیم که می‌توانست محل تامین منابع بسیاری از پروژه‌ها باشد.

سرکوب قیمت‌ها پاسخگو نیست / در افزایش قیمت بنزین، اقدامات کارشناسانه انجام نشد

وزیر نفت احمدی‌نژاد گفت: تجربه گذشته نشان داده که سرکوب قیمت‌ها پاسخگو نبوده و بخش اعظم افزایش قیمت‌ها ناشی از سرکوب بوده است.

وی اضافه کرد: وقتی هدفمندی یارانه‌ها در دوره آقای احمدی نژاد اجرا شد، من در دولت نبودم اما در جریان کارها بودم. بارها و صدها جلسه برگزار شد تا هدفمندی یارانه‌ها اجرا و منافعی برای مردم در نظر گرفته شد و منفعت افزایش قیمت‌ها به جیب مردم هم رسیده بود.

قاسمی افزود: در دولت یازدهم متاسفانه چنین اتفاقی نیفتاد. مثلا در افزایش قیمت بنزین، کارشناسی دقیقی صورت نگرفت و اتفاقات سال گذشته رخ داد، چرا که افزایش قیمت برای مردم غیرمنتظره بود.

با امضاهای طلایی نمی‌توان با فساد مبارزه کرد

وزیر سابق نفت ادامه داد: نامزد ریاست جمهوری ١۴٠٠ گفت: فساد امروزه در دنیا راهکار دارد و مبارزه با فساد ابزار و سازوکار می‌خواهد. با وجود امضاهای طلایی نمی‌توان با فساد مبارزه کرد. در حوزه فساد باید با سازوکار فساد را کنترل و شفافیت ایجاد کرد. برداشتن مجوزها ساز و کار مبارزه با فساد است. نباید برای دریافت مجوز به جایی مراجعه کرد و باید بتوانیک با سیستم آن را انجام داد.

قاسمی اضافه کرد: بالاترین توسعه در صنعت نفت در سال‌های ٩٠ و ٩١ اتفاق افتاد. رشد پروژه‌ها در دوره مدیریت من از همه ادوار بالاتر بوده است. در دولت دهم ١٧فاز پارس جنوبی آغاز شد و ١٢٠هزار نفر کار می‌کردند و بسیاری از تجهیزات داخلی بود. من صفر تحویل گرفتم قرارگاه خاتم را و با ٧٠درصد تحویل دادم.

هیچ دکلی گم نشد

وی گفت: دکل‌ها گم نشد. خرید دکل ساده نیست و آن را از واسطه خریداری می کنیم، به این صورت که یک پیش پرداختی می‌دهیم و اگر پول پرداخت نشود، پیش پرداخت‌ها بازگردانده نمی‌شود.

مشکل بورس حمایت غیر منطقی بود/ دولت مقصر مشکلات بورس

قاسمی ادامه داد: اینکه دولت باید از تولید حمایت کند، امری ضروری است. بسیاری از بنگاه‌های تولیدی کشور با مشکل مواجه شدند و این یک واقعیت است. باید در بنگاه‌های زودبازده هوشمندانه‌تر عمل می‌کردیم و به روش‌های اقتصادی جلوی افزایش قیمت را می‌گرفتیم. بانک مرکزی باید از رشد دارایی‌ها حمایت کند؛ اما رشد حبابی هرگز. مشکل بورس حمایت غیر منطقی بود که اتفاق افتاد.

وی افزود: دولت در ایجاد مشکلات بورس مقصر بود. بورس امیدی برای کشور بود که می‌توانست آینده خوبی رقم بزند و ما این امید را به باد دادیم. دولت باید برای مردم ایجاد شغل کند؛ در صورتی که ساختارمند باشیم، در خیلی زمینه‌ها نیازی به مجوز نیست. قیمت‌های آنلاین اگر حذف شود، در کاهش قیمت‌ها تاثیر زیادی نخواهد داشت.

احمدی نژاد دغدغه مردم را داشت

وی گفت: روش سازندگی آقای هاشمی رفسنجانی سبب شد تا عدالت اجتماعی در سازندگی را کمتر ببینم. گفتمان آقای خاتمی، گفتمان آزادی و سیاسی بود که چیزی به سفره مردم نیاورد. آقای احمدی نژاد رییس جمهوری پر تلاشی بود که دغدغه مردم را داشت.

قاسمی افزود: آقای روحانی با یک گفتمان وارد شد که آن کلید کارساز نبود و قفل شد. عملکرد کاری احمدی نژاد بسیار بهتر بود و برای کارهای اقتصادی وقت می‌گذاشت  و کارهای بزرگی هم کرد.

پرونده بابک زنجانی سیاسی شد

وزیر نفت احمدی‌نژاد گفت: دولت کنونی پرونده بابک زنجانی را سیاسی کرد؛ باید به جای سیاسی کردن پرونده سعی در پیگیری پول‌ها و بازگشت آنها می‌شد.

هیچ یک از کارمندان وزارت نفت در پرونده زنجانی متهم نیستند / من مسئول مستقیم فروش نفت نبودم​

رستم قاسمی، نامزد انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰ در کلاب‌هاوس اقتصادآنلاین ادامه داد: من فقط وزیر نفت بودم و مسئول مستقیم فروش نفت نبودم و خیلی مواردی که در یک قرارداد نفتی لحاظ می‌شود وزیر در آن دخالتی ندارد.

قاسمی گفت: من در پرونده زنجانی یک جمله دارم و آن هم اینکه با ضمانت معتبر نفت را بفروشید و در پرانتز نوشتم که ال سی دریافت شود. وقتی که زنجانی تحریم شد، من ایشان را ممنوع الخروج کردم و همزمان اقدامات لازم انجام شد. اگر حرف قوه قضاییه را قبول دارید؛هیچ یک از کارمندان وزارت نفت در پرونده زنجانی متهم نیست.

‌تنها یک مدیر نفتی نیستم و در سایر حوزه‌ها تخصص دارم / لزوم جدایی درآمدهای نفتی از بودجه جاری دولت

قاسمی گفت: برای بالغ بر ۹۰درصد مردم، بسته اقتصادی مهم‌ترین مشکل است. طرح‌های بزرگی در کشور اجرا کرد‌ه‌ام و در کنار شناخت من از اوضاع و ظرفیت‌های کشور همراه با شناختی که به واسطه ریاست بر اوپک از کشورهای جهان دارم، مزیت‌هایی بر سایر رقبا دارم. می‌توانم کشور را از از وضعیت فعلی نجات دهم.

وی افزود: اقتصاد کشور سیاست زده است و این غده‌ای است که امروز در قوه مجریه وجود دارد. برای بهبود وضع معیشتی مردم طرح‌هایی دارم که از آن‌ها رونمایی خواهم کرد. از سال ۶۸، در حوزه‌های مختلفی کار کردم و نباید من را فقط یک مدیر نفتی بنامند. اگرچه معتقدم  برای زیرساخت‌ها باید از نفت استفاده کنیم اما  خیلی هم نباید دلار نفتی را وارد بودجه جاری کنیم.

وزیر سابق نفت ادامه داد: برای حضور در اقتصاد عراق و سوریه نیاز به بستری داریم که دولت باید آن را فراهم کند. ۲۴درصد از واردات به عراق، سهم ایران است که عدد خوبی است اما این عدد باید بیشتر شود.

با همه دنیا بجز رژیم صهیونیستی ارتباط خواهیم داشت

قاسمی گفت: ما برای حفظ منافع خود باید با همه جهان بجز رژیم صهیونیستی ارتباط داشته باشیم.

کسی مخالف توافق همه‌جانبه با آمریکا نیست

وی اضافه کرد: وزیر سابق نفت آمریکا باید بدون شرط به برجام بازگردد، چون آن‌ها بودند که از برجام خارج شدند. اگر آمریکایی‌ها به تعهدات خود عمل کنند کسی در جمهوری اسلامی مخالف توافقی همه‌جانبه با آن‌ها نخواهد بود.

پیشنهاد فروش محصولات لبنانی‌ توسط ایران درحال بررسی است

وزیر سابق نفت گفت: به لبنان پیشنهاد فروش محصولاتشان را دادیم و در حال بررسی هستند. حتی به ونزوئلا هم فرآوردهای نفتی خود را برای فروش فرستادیم. برای ارسال محصولات به لبنان تفاوتی بین شیعه و سنی قائل نیستیم. برخی طیف‌های سیاسی در لبنان مایل به ورود کالاهای ایرانی نیستند ولی مشکلات جدی وجود ندارد. بعضی صنایع مثل فولاد با وجود کمک‌هایی‌ به آن می‌شود قابل رقابت نیست و رفع آن نیازمند اصلاح ساختارهاست.

توصیه‌پذیر نیستم و کسی سفارش بابک زنجانی را به من نکرد

وی گفت: داعش را آمریکا با هدف محصور کردن ایران ساخت. حضور مستشاری ایران در عراق و‌ سوریه واقعیت است.

قاسمی ادامه داد: کسی درباره بابک زنجانی به من سفارشی نکرد و از کسی توصیه نپذیرفتم. به احمدی‌نژاد گفتم احتمالاً در مدیریت به مشکل می‌خوریم.

وزیر سابق نفت افزود: خرید خانه‌ام را خودم انجام می‌دهم‌ و کاملاً با مشکلات مردم آشنایی دارم.

اگر امنیت کشور در خطر باشد، فیلترینگ لازم است / بود و نبود هولوکاست امروز چندان موضوع مهمی نیست

قاسمی گفت: اینکه هولوکاست وجود دارد یا نه امروز خیلی موضوع مهمی نیست. با مردم  باید خوب برخورد کرد زیرا مردم سرمایه اجتماعی کشور هستند.

وزیر سابق نفت ادامه داد: دنیا امروز بر محور شبکه‌های مجازی می‌گردد. هر کشوری ساختاری دارد و بر محور ساختار خود می‌تواند فضای مجازی را کنترل کند. محدودیت‌های فضای مجازی در همه کشورها وجود دارد. نباید فیلتر داشته باشیم اما جایی که امنیت کشور و خانواده در خطر باشد فیلترینگ هم‌ لازم است. اینترنت ملی گرچه موفق نبود ولی می‌تواند برخی مشکلات را حل کند.

درباره اتفاقات۹۸ اطلاعات چندانی ندارم / دولت فروش نفت را با ارز ۴۲۰۰تومانی‌ محاسبه کرده است​

وی گفت: ظاهرا دولت فروش نفت را با ارز ۴۲۰۰تومانی‌ محاسبه کرده است. به وزارت امور خارجه اقتصادی نیاز داریم. زمانی به شرکت‌های دولتی و نیمه‌دولتی نیاز بود اما امروز بخش خصوصی به بلوغ لازم رسیده است.

قاسمی اضافه کرد: درباره پرونده ۹۸ اطلاعات چندانی ندارم و باید موضوع را به مسئولان بسپاریم.

از پرونده پتروشیمی گیت بی‌خبرم / اسم مراد شیرانی را در وزارت نفت نشنیدم

وزیر سابق نفت گفت: اگر اسمی از من در پرونده پتروشیمی گیت بود، ثابت کنید و نقد شما را می‌پذیرم. آن زمان اصلا در وزارت نفت نبودم. اصلا دکلی در شمال نداشتیم. در وزارت نفت اسمی از شیرانی نشنیدم.