آیا واردات خودرو در صورت آزاد شدن تاثیرگذار است؟

یک کارشناس صنعت خودرو در یادداشتی، به بررسی تاثیر آزادسازی واردات خودرو بر بازار پرداخت.

کد خبر: ۴۸۹۳۹۱

۲۳ آذر ۱۳۹۹

طی هفته های گذشته خبری اعلام شد که دولت واردات خودرو را با شرایط جدید بازخواهد کرد و شروطی ویژه را برای آن خواهد گذاشت، شرکت‌ها در صورت صادرات خودرو و قطعات آن و یا داشتن ارز خارجی در کشور دیگر بدون داشتن تعهد به دولت،  می‌توانند خودرو به کشور وارد کنند و سرانجام اعلام شد که در بودجه سال 1400 ، مبلغ 2 هزار و چهل میلیارد تومان درآمد   برای واردات خودرو در نظر گرفته شده که در نهایت مشخص شد که این درآمد مربوط به خودروهای توقیف شده در گمرک است.

اما سوال اصلی که ذهن بسیاری از کارشناسان و حتی مشتریان را درگیر کرده این است که آیا واردات خودرو آزاد می‌شود؟ و در صورت آزاد شدن بر روی قیمت فعلی خودروهای وارداتی ( مدلهای 2018 و 2017 و قبل آن ) و خودروهای مونتاژی و تولیدی تاثیر گذار خواهد بود؟

چندی پیش وزیر جدید صنایع از مردم به دلیل کیفیت پایین خودروهای داخلی عذرخواهی کرد و گفت صنعت خودرو باید بازار از انحصار خارج شود، وی همچنین گفت که واردات خودرو را به کشور آزاد می‌کند و شاید برخی هم به این امید به انتظار نشسته اند تا خودروهای مدل 2021 را با قیمتی حتی کمتر از مدلهای 2017 و 2018 فعلی خریداری کنند و برخی خودروهای 2017 و 2018 و حتی مونتاژی چنان با کاهش روبرو شوند که خرید را برای آنها تسهیل کند. اما واقعیت چیز دیگری است و شاید تا حدودی دچار ساده نگری شده ایم، برای درک بهتر لازم است تا این طرح و مشکلات پیش روی آن از ابعاد گوناگون مورد بررسی قرار گیرد .

1 )  با توجه به شرایط فعلی کشور به لحاظ سیاسی و اقتصادی بعید به نظر میرسد که تا قبل از هرگونه توافق  سیاسی با دولتهای غربی و رفع تحریم ها و عادی شدن جریان پول و ارز دولت بتواند واردات خودرو را به صورت رسمی آزاد کند چراکه اولویت های بسیاری چون دارو ، مواد غذایی و مواد اولیه تولید،  نسبت به خودرو وجود دارد.

2 ) فرض کنیم که دولت واردات خودرو را آزاد کند،  هنوز هیچ قانون تعرفه و عوارض برای خودرو وضع نشده و با توجه به موانع ارزی محدود و تعداد کم واردات  به نظر میرسد دولت عوارض بسیار بالایی را برای کسب درآمد بیشتر بر روی  این خودروها وضع نماید که قطعا با قیمت های بسیار بالا به فروش میروند .

3 ) با توجه به قوانین و پیش شرطها و مشکلات موجودی که هنوز حل نشده چون بحث حمل و نقل و حتی صادرات و... به نظر نمی‌رسد که واردات مثل قبل صورت گیرد و شاید تنها در حد چند هزار دستگاه و خیلی محدود صورت گیرد .

4) تنها دو شرکت خودروساز دولتی  و برخی شرکت های قطعه ساز چنانچه در این شرایط بتوانند قطعه صادر کنند می‌توانند خودرو وارد کنند که قطعا با توجه به حجم صادرات آنها و ارز حاصله تعداد قابل توجهی نخواهد بود وبا تعداد بسیار محدود صوررت می‌گیرد و همچنین در مورد افرادی که با منشاء ارز خارجی بدون تعهد می‌توانند خودرو وارد کنند نیز به همین شکل و محدود خواهد بود.

5 ) آیا این تعداد محدود اگر وارد بازار بشود و با تعرفه های سنگین برای تامین درآمد دولت واقعا می‌تواند بر روی بازار خودرو و تقاضا تاثیر بگذارد؟  قطعا جواب منفی است ، در بازاری که در همین شرایط فعلی سالانه  تقاضا برای  700 تا 800 هزار خودرو وجود دارد واردات 4 الی 5 هزار خودرو هیچ تاثیری بر روی بازار ندارد و تنها اتلاف ارز کشور است چراکه واردات زمانی سودمند است که بتواند رقابت ایجاد نماید.

6 ) نکته دیگر اینکه ورود خودرو خارجی با قیمت بسیار بالا در صورت اخذ عوارض زیاد خود میتواند محرک افزایش قیمت برخی خودروهای  وارداتی قبلی و مونتاژی شود.

باید توجه داشت  که در شرایط فعلی نمایندگی‌های خودروهای وارداتی فعال نیستند و دارندگان خودروهای وارداتی در بسیاری موارد در تامین قطعات یدکی با مشکلات فراوان روبرو می‌شوند و برخی  قطعات خودروهای لوکس و خاص برای تعمیر و برخی سرویس ها باید به کشورهای حوزه خلیج فارس مانند امارات متحده عربی و... ارسال شوند، که با توجه به این اوضاع واردات خودرو به این صورت و تعداد محدود قطعا با مشکلات تامین قطعات و خدمات روبرو خواهد شد.

*کارشناس صنعت خودرو