در گفت‌وگو با مدیرکل دفتر امور خدمات بازرگانی وزارت صمت؛

مشکل عدم ترخیص ۲۰۰هزار تن برنج اعلام شد

مدیرکل دفتر امور خدمات بازرگانی وزارت صنعت، معدن و تجارت ضمن تشریح مشکل عدم ترخیص 200 هزار تن برنج از گمرکات گفت: تا زمانی که گواهی تامین ارز واردات این برنج ها توسط بانک مرکزی صادر نشود امکان ترخیص این برنج ها از گمرک وجود ندارد.

کد خبر: ۴۷۷۹۰۶

۱۰ آبان ۱۳۹۹

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از فارس، در پی انتشار اخباری در مورد «احتمال فاسد شدن 200 هزار تن برنج وارداتی در گمرکات و بنادر کشور»، بانک مرکزی اعلام کرد برنج های رسوبی موضوع گزارش های چند روز اخیر، مربوط به مواردی است که واردکننده متقاضی ارز با نرخ ترجیحی (4200 تومانی) است.

در این زمینه بخوانید:

وزارت صمت در ماجرای برنج‌های دپو شده در گمرک سکوت کرد

راز ماندگاری کالا‌ها در گمرک

گمرک بدون کد رهگیری کالا ترخیص نمی‌کند

این در حالی است که ستاد اقتصادی دولت کالای برنج را در سال جاری از سبد کالاهای مشمول ارز با نرخ ترجیحی خارج کرده و در گروه کالاهای اساسی با نرخ نیمایی قرار داده است لذا  در سال جاری هیچ محلی به منظور تامین ارز کالای برنج با نرخ یاد شده از سوی دولت به بانک مرکزی اعلام نشده است اما از آنجا در سفر اخیر معاون اول رئیس جمهوری به بندرعباس با در نظر گرفتن تمهیداتی خاص، مجوز تخصیص ارز با نرخ ترجیحی برای این گروه از کالا طی شرایطی ویژه به وزارت صمت و متعاقبا بانک مرکزی داده شد از این روز نیاز است وزارت صمت با توجه به شرایط در نظر گرفته شده از یک سو و از سوی دیگر متناسب با مقدار و محل منابع اعلامی بانک مرکزی برای واردات کالاهای اساسی با نرخ ترجیحی در ماه جاری، در اختیار بانک مرکزی قرار دهد.

البته بانک مرکزی با ذکر این نکته که علت اصلی مشکل به وجود آمده برای بازرگانان، ترخیص درصدی کالا توسط گمرک، بدون داشتن تخصیص ارز و کد رهگیری برای ثبت سفارش مرتبط با آن ها بوده است مشکل عدم ترخیص این برنج های دپو شده را برعهده گمرک انداخت.

گمرک نیز در پاسخ به بانک مرکزی برای ترخیص درصدی از برنج های مانده در گمرک 4 دلیل ذکر کرد و اعلام کرد که  این کار بر اساس مصوبات ستاد تنظیم بازار و وزارت صمت که امضای نماینده بانک مرکزی نیز در ذیل این مصوبات قرار دارد انجام شده است؛ ضمن اینکه اجرای دقیق مصوبات کاهش رسوب کالا از جمله مصوبه 19/7 شورای عالی امنیت ملی است که با بخشنامه بانک مرکزی تحت الشعاع قرار گرفته است.

لذا با توجه به اظهارات فوق در حال حاضر 200 هزار تن برنج وارداتی که بخشی از آن با ارز نیمایی و بخشی نیز با ارز 4200 تومانی ثبت سفارش شده در گمرکات دپو شده و در شرایط سخت اقتصادی کشور این برنج در حال فاسد شدن و از بین رفتن است بنابراین سه سازمان مربوطه یعنی وزارت صمت، بانک مرکزی و گمرک مکلف به حل مشکلات مربوط به ترخیص این برنج ها از گمرکات هستند از آنجا که توضیحات بانک مرکزی و گمرک در مورد مشکلات مربوط به دپوی این کالاها طی روزهای اخیر ارائه شده به سراغ وزارت صمت به عنوان متولی تنظیم بازار کشور رفتیم و گفت وگویی تفصیلی با «صدیف بیک زاده مدیرکل دفتر امور خدمات بازرگانی وزارت صنعت، معدن و تجارت» در این باره انجام شد که در ادامه آمده است:

آقای بیک زاده در روزهای اخیر مطالبی در مورد دپوی چند ماهه 200  هزار تن برنج در گمرکات مطرح شده و حتی به دلیل طولانی شدن زمان تاخیر احتمال فاسد شدن برنج های دپو شده در گمرکات  نیز بیان شده  در این  چند روز همچنین مسائلی از سوی گمرک و بانک مرکزی در خصوص علت و دلایل عدم ترخیص این برنج ها مطرح شده والبته نکته مهم در مورد برنج های دپو شده در گمرک این است که متقاضی ارز برای واردات این برنج ها ارز ترجیحی یا همان 4200 تومانی است. تقاضای ارز ترجیحی برای واردات برنج  در حالی است که برنج از  لیست کالاهای اساسی وارداتی با ارز 4200 تومانی خارج شده است و این این کالای اساسی در لیست واردات با ارز نیمایی قرار گرفته است.  با توجه به این مسائل بفرمایید موضوع اصلی در مورد واردات این برنج ها چیست؟ مشکل اصلی عدم ترخیص این 200 هزار تن برنج وارداتی چیست و چرا وزارت صمت با ثبت سفارش واردات برنج با ارز 4200 تومانی در حالی که این کالا از لیست کالاهای اساسی واردات با ارز 4200 تومانی خارج شده است، موافقت کرده است؟

بیک زاده: در مورد برنج های دپو شده در گمرکات چند موضوع با یکدیگر مطرح شده و بنابراین موضوع کمی دچار پیچیدگی و ابهام شده است. در حالی که واقعیت این است که بخشی از 200 هزار تن برنج های مانده در گمرکات مربوط به ثبت سفارش های سال گذشته ارز 4200 تومانی است و بخشی نیز مربوط به ثبت سفارش های  امسال است.

ماجرای مصوبه شورای عالی امنیت ملی برای ترخیص برنج های مانده در گمرک

در سال 1398 و در حالی که واردات برنج هنوز با ارز 4200 تومانی انجام می شد  در راستای تنظیم بازار برنج کشور و برای تامین نیاز مصرفی این کالا براساس مصوبه شورای عالی امنیت ملی مقرر شد تا برنج های مانده در گمرک که در صف تخیصص ارز بودند اجازه ترخیص یابد لذا براساس مصوبه یاد شده در سال گذشته حدود 70 درصد از 55 هزار تن برنج وارداتی با ارز 4200 تومانی از گمرکات کشور ترخیص و براساس قیمت تمام شده با ارز 4200 تومانی در شبکه توزیع قرار گرفت.

19 هزار تن از برنج های دپو شده در گمرکات ثبت سفارش شده با ارز ترجیحی است

لذا 19 هزار تن از 200 هزار تن برنج فعلی مانده در گمرکات از همان برنج ثبت سفارش شده با ارز 4200 تومانی در سال گذشته است که همانطور که اشاره شد این برنج در سال گذشته 55 هزار تن بود که 70 درصد آن ترخیص و اکنون 19 هزار تن آن در گمرکات مانده است که هنوز برای ترخیص تامین ارز نشده است.

با توضیحاتی که  شما  بیان داشتید، مشخص شد که 19 هزار تن از  200 هزار تن برنج مانده در گمرکات ثبت سفارش شده با ارز 4200 تومانی است، اکنون دقیقا مشکل عدم ترخیص این برنج ها چیست؟ با توجه به اینکه برنج از لیست کالاهای وارداتی با ارز 4200 تومانی خارج شده است چگونه و از چه محلی بانک مرکزی باید ارز مورد نیاز برای واردات و یا به عبارتی ترخیص این کالاها را تامین کند؟

بیک زاده: بانک مرکزی برای واردات این برنج ها ارز تخصیص داده است. اما نکته این است که تخصیص ارز اگرچه شرط لازم برای واردات و ترخیص کالا از گمرکات است اما  شرط کافی برای ترخیص نیست نیست.  زیرا برای ترخیص برنج های مانده در گمرکات و هر کالای وارداتی دیگری  صدور  گواهی و اعلامیه تامین ارز  لازم است و از آنجا که این گواهی فعلا از سوی بانک مرکزی برای تامین ارز این 200 هزار تن برنج مانده در گمرکات صادر نشده است بنابراین گمرک اجازه ترخیص ندارد و نمی تواند این برنج را ترخیص کند.

البته گواهی مذکور باید توسط بانک های عامل صادر شود که صدور این گواهی ها با مدیریت بانک مرکزی انجام می شود.

بنابراین 181 هزار تن از برنج های مانده در گمرکات، ثبت سفارش شده از محل ارز نیمایی است که ارز مورد نیاز برای واردات آن هنوز توسط بانک مرکزی تامین نشده و لذا امکان ترخیص از گمرکات را نیز ندارد.

جهانگیری محل تامین ارز برنج وارداتی با ارز 4200 را اعلام کرد

بقیه برنج وارداتی، یعنی 19 هزار تن دیگر،  ثبت سفارش شده با ارز 4200 تومانی است،این ارز از کجا قرار است تامین شود؟

بیک زاده: بانک مرکزی در مورد تامین ارز واردات این 19 هزار تن می گوید که محل تامین ارز 4200 تومانی برای واردات این برنج را به من اعلام کنید.

در سفر اخیر جهانگیری معاون اول رئیس جمهور به گمرکات جنوب کشور برای تسهیل ترخیص کالاهای در گمرک مانده مصوب شد تا ارز واردات این برنج ها از محل ارز وارداتی سایر کالاهای اساسی در سال 99 تامین شود.

آیا وزارت صمت باید محل تامین ارز واردات 19 هزار تن برنج با ارز 4200 تومانی را برای بانک مرکزی مشخص کند؟

بیک زاده: خیر، این کار باید توسط بانک مرکزی انجام شود، وزارت صمت فقط برای واردات کالا اولویت بندی انجام می دهد.

برنج وارداتی با ارز 4200 تومانی تحویل شرکت بازرگانی دولتی ایران می شود

در حال حاضر 200 هزار تن برنج در گمرکات دپو شده که اتفاقا با دو نوع ارز دولتی و نیمایی قرار است به کشور وارد شود، تکلیف آن 19 هزار تن برنج وارداتی با ارز 4200 تومانی چیست؟ این برنج چگونه قرار است به دست مصرف کننده برسد؟ آیا برنج وارداتی با ارز 4200 تومانی با قیمت تمام شده ارز ترجیحی به مصرف کننده می رسد؟

بیک زاده: برای حل این مشکل مصوب شده که این 19 هزار تن پس از ترخیص از گمرکات تحویل شرکت بازرگانی دولتی ایران شود تا در قالب ذخایر استراتژیک و راهبردی در شبکه های خاص مورد نظر ستاد تنظیم بازار توزیع شود

واردکنندگانی که علیرغم توزیع برنج در بازار هنوز موفق به دریافت ارز نشده اند

وارد کننده این 200 هزار تن برنج چه کسانی هستند آیا واردات آن 19 هزار تن برنج با ارز 4200 تومانی توسط شرکت بازرگانی دولتی ایران انجام شده است؟

بیک زاده: وارد کنندگان این 200 هزار تن برنج 10 الی 15 شرکت حقیقی و حقوقی هستند.

وارد کنندگان آن 55 هزار تن برنج وارداتی با ارز 4200 تومانی که 70 درصد از آن سال گذشته از گمرکات کشور ترخیص شد نیز شرکت های حقیقی و حقوقی بودند که برنج این وارد کنندگان براساس مصوبه شورای عالی امنیت ملی بدون تامین ارز،  از گمرکات ترخیص شد و اکنون این واردکنندگان در انتظار دریافت ارز آن برنج های وارداتی و توزیع شده در بازار،  از بانک مرکزی هستند.

این بخش از برنج ها در شبکه های مورد تایید ستاد تنظیم بازار و براساس قیمت مصوب  سال گذشته توزیع شد و وزارت صنعت، معدن و تجارت نیز تاییدیه توزیع  این برنج ها را به بانک مرکزی داده است اما بانک مرکزی هنوز ارز 4200 تومانی آن را تامین نکرده است.

امسال در مجموع چه مقدار برنج وارد کشور شده است؟

بیک زاده: ما در مورد میزان ترخیص برنج از گمرکات از برنامه تنظیم بازار عقب تر هستیم. وزارت صنعت، معدن و تجارت به اندازه تنظیم بازار ثبت سفارش واردات برنج را انجام داده است و بر همان اساس نیز از بازرگانان خواسته تا واردات برنج انجام دهند و لذا اکنون که وزرات صمت و بازرگانان برای تنظیم بازار برنج به وظیفه خود عمل کرده  اند و ثبت سفارش انجام داده اند و واردات نیز انجام شده است لذا بقیه کار بر عهده بانک مرکزی و گمرک است، به این ترتیب که بانک مرکزی تامین ارز برنج های وارداتی را انجام دهد و گمرک نیز براساس مستندات و تامین ارز اجازه ترخیص دهد.

منظور شما این است که برای تنظیم بازار برنج واردات این 200 هزار تن و حتی بیشتر از آن لازم بوده است؟

بیک زاده: بله واردات این 200 هزار تن لازم بوده است، زیرا تولید داخلی جوابگوی تامین نیاز بازار نیست و باید بخشی از برنج مورد نیاز کشور از طریق واردات تامین شود.

واردات 580 هزار تن برنج به کشور در سال جاری

از ابتدای امسال چقدر برنج وارد کشور شده است؟

بیک زاده: کل نیاز کشور به برنج بین سه میلیون و 200 هزار تن تا سه میلیون و 500 هزار تن است که حدود یک میلیون و 800  هزار تن تا 2 میلیون تن آن از طریق تولیدات داخلی تامین میشود و بنابراین چیزی حدود یک میلیون و 400 هزار تن باید از طریق واردات تامین شود.

البته هر سالانه بخشی از برنج نیز به عنوان ذخایر استراتژیک و راهبردی توسط شرکت بازرگانی دولتی ذخیره می شود تا در زمان نوسان قیمت و یا تلاطم بازار زیر نظر ستاد تنظیم بازار در بازار توزیع شود.

از ابتدای سال 99 تا سوم آبان 99 دقیقا 580 هزار تن برنج به ارز 533 میلیون دلار برنج به کشور وارد شده که در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته واردات این کالا حدود 40 درصد کاهش داشته است.

دلیل افزایش قیمت برنج چیست؟ کاهش واردات یا مسائل دیگر اثر گذار بوده است؟

بیک زاده: تغییر ارز واردات برنج از 4200 تومان به ارز نیمایی یکی از دلایل افزایش قیمت برنج است ضمن اینکه کاهش واردات نیز بر این موضوع اثرگذار بوده است.

بنابراین واردات برنج برای تنظیم بازار برنج لازم است و قطعا ترخیص این 200 هزار تن می تواند بخشی از نیاز بازار را تامین کند.

در مجموع در مورد واردات برنج یا هر کالای دیگری باید گفت که هر دستگاهی باید به وظایف خود به خوبی عمل کنند تا مشکلی برای تنظیم بازار کالاهای مورد نیاز مردم رخ ندهد.

در حال حاضر با توجه به تحریم ها، نظام سلطه به شدت روی منابع ارزی کشور فشار وارد کرده است و منابع ارزی ما در کشورهای دیگر بلوکه است اما با یک برنامه منسجم باید این مشکلات را به حداقل رساند تا فشار کمتری به مردم و بازار وارد شود.

لذا در حال حاضر برنج برحسب نیاز به کشور وارد شده است و اکنون وظیفه بانک مرکزی است که تامین ارز واردات این کالا را انجام دهد و پس از آن نیز باید گمرک اجازه ترخیص آن را صادر کند. هماهنگی این دستگاه ها با هم در تنظیم بازار یک کالا اثرات بسیار مثبتی خواهد داشت و از بروز چنین مشکلاتی جلوگیری می کند.