بست‌نشینی برای حفاظت از منابع آب

برداشت همان سنگ‌های تزئینی که قرار است در آینده ظاهر ساختمان‌ها را زیبا کند، چهره کوه تنگه شیرینه واقع در استان بوشهر را نازیبا خواهد کرد. به همین دلیل ساکنان شهرستان دشتی این روزها در تنگه شیرینه بست می‌نشینند تا صاحب معدنی که از سال 97 مجوز برداشت یک معدن سنگ مرمریت را دریافت کرده است، تنگه‌شان را تخریب نکند. آنچه بیشتر، مردم را نگران می‌کند این است که سلامت منابع آب شهرستانشان با این برداشت به خطر می‌افتد.

کد خبر: ۴۴۱۲۹۸

۰۳ خرداد ۱۳۹۹

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از شرق، حسن باغبانی می‌گوید که این معدن منابع آب شهرستان دشتی را تخریب می‌کند. او می‌گوید که هفت هزار امضا جمع شده و به قوه قضائیه ارسال شده است که جلوی برداشت این معدن گرفته شود و دلیران تنگستان و دشتی در دره می‌مانند تا از منابع آب خود محافظت کنند. آن‌طورکه مردم منطقه عنوان می‌کنند: دادستان حکم به تخلیه تنگه ازسوی شرکت بهره‌بردار داده است، اما ماشین‌آلات معدن‌کاوان همچنان در محل باقی مانده‌اند. حرف و حدیث‌هایی هم درباره حامیان صاحب معدن دهان‌به‌دهان می‌شود اما سیدحسین حسینی، مدیرکل صنعت و معدن استان بوشهر، همه شایعات را رد می‌کند و می‌گوید: پروانه بهره‌برداری معدن در قالب مزایده به بهره‌بردار واگذار شده است. اگرچه عبداللطیف عباسی‌نژاد، معاون حفاظت و بهره‌برداری آب منطقه‌ای استان بوشهر، اظهارنظر درباره اثر برداشت این معدن سنگ تزئینی بر کیفیت منابع آب استان را مشروط به انجام مطالعه می‌داند اما مدیرکل اداره صمت استان مدعی می‌شود که آب منطقه‌ای تأیید کرده است که برداشت این معدن تأثیری بر کیفیت منابع آب منطقه ندارد.

تنگه شیرینه کوه بیرمی، واقع در شهرستان دشتی استان بوشهر، این روزها شاهد تجمعات مردمی است؛ مردمی که نگران‌اند منابع آب آنها با برداشت یک معدن سنگ که کانی چندان ارزشمندی نیست، آلوده شود و دیگر آبی برای خوردن نداشته باشند، نزدیک یک سال است که در دسته‌جات مختلف درون این تنگه به رصد شرایط مشغول‌اند تا مبادا بهره‌بردار این معدن آسیبی به دل کوه وارد کند. مردم منطقه می‌گویند که استاندار در واکنش به اعتراضات و دغدغه آنها برای منابع آب گفته است که اگر چشمه‌ها تخریب شد، برایتان آب شیرین‌کن نصب می‌کنیم و این در حالی است که آنها به یاد می‌آورند که خیلی سال‌ها به خاطر نبود باران، کشت و کارشان دچار خسارت شده است و فقط همان منابع اندک آب شیرین استان، برای تأمین نیاز آنها استفاده شده است. مردمی که انواع و اقسام معادن مختلف را در محل زندگی‌شان تاب آورده‌اند، دیگر نمی‌توانند بپذیرند که آب مایه حیات منطقه را هم به خاطر یک معدن سنگ مرمریت از دست بدهند. حسن باغبانی، یکی از ساکنان شهرستان دشتی درباره اتفاقات این روزهای تنگه شیرینه عنوان می‌کند: مردم به بهره‌برداری یک معدن سنگ مرمریت اعتراض دارند، زیرا این معدن منابع آب شهرستان دشتی را نابود می‌کند. این معدن متعلق به شخصی به نام خوش‌اخلاق است.

او می‌گوید: از آذرماه 97 این معدن در تنگه شیرینه و جایی که مخازن و منابع اصلی آب زیرزمینی شهرستان واقع شده است، مجوز فعالیت دریافت کرده است. این منابع آب فقط به شهرستان دشتی مربوط نمی‌شود ولی بخش عمده آب آن تزریق به شبکه شهرستان دشتی می‌شود که بیش از 80 هزارنفر جمعیت دارد.

باغبانی ادامه می‌دهد: فاصله شهر خورموج تا این معدن کمتر از هشت کیلومتر است. این شهر بالغ بر 50 هزار نفر جمعیت دارد. 35 درصد معادن فعال استان بوشهر، پای کوه بیرمی و بالادست شهر خورموج قرار دارد. مردم با توجه به نیازی که بوده با این مسئله کنار آمده‌اند. این معادن بخش عظیمی از بافت و نفوذپذیری خاک را از بین برده‌اند که غیر قابل جبران است و تبدیل به چشمه‌های گرد و غبار برای مردم خورموج شده‌اند.

او یادآور می‌شود: قطعا با آغاز به کار این معدن سه چشمه اصلی تنگه شیرین خشک خواهد شد. خود طراحی معدن‌کار این است که بخش‌هایی از تنگه را که سه چشمه به‌عنوان آبشخور حیوانات در آنجا دارد، پر کند تا بتواند سوار بر صخره شده و سنگ استخراج کند.

این ساکن شهرستان دشتی تأکید می‌کند: بهره‌برداری از این معدن، هم منابع آب شهرستان دشتی را دچار مشکل می‌کند و هم چشمه‌های آب حیات‌وحش را نابود خواهد کرد. به همین خاطر پویشی راه‌اندازی کردیم و ظرف سه روز هفت هزار امضا با شماره و کد ملی جمع کردیم تا به قوه قضائیه ارائه دهیم. ما خواستار توقف فعالیت معدن هستیم. کوهی که تنگه شیرینه در آن واقع شده حلقه اتصال منطقه تنگستان و دشتی است بنابراین دلیران تنگستان و دشتی از منابع آب خود محافظت خواهند کرد.

به گفته این ساکن منطقه دشتی نزدیک به 315 روز است که مردم در دسته‌‌های مختلف در کوه هستند که مانع فعالیت معدن بشوند. شورای تأمین استان هم موقتا معدن را تعطیل کرد اما وقتی مجددا معدنکار بهره‌برداری را آغاز کرد، شورای تأمین تصویب کرد که ماشین‌آلات از تنگه خارج شود و دادگستری هم به معدنکار ابلاغ کرد اما بهره‌بردار حاضر به ترک منطقه نشد و نمی‌دانیم چرا اقدام دیگری انجام نشد.

بررسی تأثیرات معدن نیازمند مطالعه

عبداللطیف عباسی‌نژاد، معاون حفاظت و بهره‌برداری آب منطقه‌ای استان بوشهر و در واکنش به دغدغه مردم شهرستان دشتی درباره تأثیر بهره‌برداری از این معدن بر منابع آب شهرستان عنوان می‌کند: ما گفتیم نیاز است که مطالعات زیست‌محیطی برای این معدن انجام شود که ببینیم بهره‌برداری از این معدن برای منابع آب ایجاد اشکال می‌کند یا نه. زیرا نحوه برداشت از معدن مهم است. برداشت به صورت انفجاری یک تأثیری دارد و برش الماسی شاید تأثیرات خیلی کمتری داشته باشد.

او درباره اظهارات مردم برای پرشدن تنگه به‌منظور استحصال سنگ می‌گوید: درباره نحوه برش اطلاعی ندارم زیرا در حیطه وظایف سازمان صمت است.

به گفته عباسی‌نژاد، در همه جای استان بوشهر آبخوان‌های آهکی وجود دارد که همه این آبخوان‌ها مهم هستند و باید از آنها حفاظت کرد. او همچنین در واکنش به سخنان مردم از قول استاندار درباره نصب آب شیرین‌کن برای تأمین آب می‌گوید: در این رابطه اطلاعی ندارم و چیزی نشنیده‌ام. معاون حفاظت و بهره‌برداری آب منطقه‌ای استان بوشهر درباره زمان انجام مطالعات زیست‌محیطی هم بیان می‌کند: مطالعات هر وقت که معدن‌دار یا محیط زیست صلاح بدانند، می‌تواند انجام شود. او به این پرسش که اگر مطالعات را بیاورند، آب منطقه‌ای نظر خود را اعلام خواهد کرد یا نه، این‌گونه پاسخ می‌دهد: از ما نظر نخواستند که نظر بدهیم ما فقط موضوع را درجلسه گفتیم. کتبا چیزی ارائه نکردیم ولی اعلام کردیم که اگر مطالعات صورت بگیرد، بهتر مشخص می‌شود. عباسی‌نژاد بیان می‌کند: اگر فعالیت معدن برای منابع آب مضر بود، قطعا بعدا تصمیمات دیگری از سوی متولیان امر گرفته می‌شود. من فقط در حیطه اختیارات خودم می‌توانم اظهارنظر کنم. نمی‌توانم بگویم این خوب است یا نیست؛ تصمیمات را متولیان امر می‌گیرند.

معدنی که با مزایده واگذار شد

حرف و حدیث‌های زیادی درباره مالکیت معدن سنگ تزئینی که خواب و خوراک مردم منطقه را ربوده، مطرح می‌شود. مردم منطقه بر این باورند که این معدن ازسوی معاونت‌های وزارت صمت حمایت می‌شود به همین دلیل بهره‌بردار با وجود حکم دادستان مبنی‌بر تخلیه ماشین‌آلات از تنگه شیرینه هنوز سر جای خود باقی مانده است و مقاومت می‌کند. اما آیا این باورها درست است؟ سیدحسین حسینی، مدیرکل صنعت و معدن استان بوشهر  این ادعاها را رد می‌کند. او می‌گوید: پروانه بهره‌برداری این معدن به مزایده گذاشته شده و در سال 97 به بهره‌بردار جدید واگذار شده است. حسینی از رسیدگی به اعتراضات مردم محلی خبر داده و می‌گوید: بالاخره در این رابطه تصمیم‌گیری خواهد شد. او درباره پرکردن تنگه ازسوی بهره‌بردار برای ایجاد امکان بهره‌برداری از سنگ‌های تزئینی عنوان می‌کند: به‌هیچ‌وجه این حرف‌ها درست نیست و شیوه بهره‌برداری به صورت برش است. بهره‌بردار حق هیچ‌گونه عملیات انفجاری را ندارد از او تعهد گرفته شده و این موارد در پروانه بهره‌برداری هم قید شده است. مدیرکل صنعت و معدن استان بوشهر درباره تأثیر معدن بر کیفیت آب، بیان می‌کند: از آب منطقه‌ای استعلام شده است و آنها هم به این استعلام پاسخ داده‌اند. درحالی‌که معاون حفاظت و بهره‌برداری آب منطقه‌ای بوشهر می‌گوید که هیچ استعلام کتبی از آنها انجام نشده و این سازمان معتقد است که باید مطالعه در زمینه اثر روی منابع آب انجام شود، حسینی تأکید می‌کند: آب منطقه‌ای پاسخی که به ما داده است کامل بود و ما مجوز صادر کردیم تا کار انجام شود. براساس شرایطی که در پروانه نوشته شده بود -برداشت باید به صورت برش باشد و نه انفجار- آب منطقه‌ای اعلام کرد اگر آن شرایط رعایت شود، مشکلی برای منابع آب ایجاد نمی‌کند.