بازار جهانی نفت در سال 2020 و انتظارات پیش‌ِرو

بر اساس گزارش روزنامه Financial Times ، در سال میلادی‌ای که گذشت، بزرگ‌ترین کابوس بازار نفت جهان به حقیقت پیوست و در حمله‌ای به تأسیسات نفتی عربستان، نیمی از تولید نفت بزرگ‌ترین کشور صادرکننده نفت جهان دچار مشکل شد.

کد خبر: ۴۰۹۵۵۶

۲۴ دی ۱۳۹۸

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از شرق، اما پس از گذشت یک هفته قیمت جهانی نفت خام به حالت قبلی بازگشت. این بازگشت اگرچه تا حدودی به دلیل سرعت بیشتر از حد تصور بازسازی تأسیسات پادشاهی عربستان بود، اما از سویی دیگر معامله‌گران بزرگ بازار نفت معتقدند ترس از کمبود نفت در عصر نفت شیل، به‌سختی دوام می‌آورد.  اما آیا بازار نفت خام در سال 2020 آرام خواهد بود؟ بر اساس آنچه تاریخچه بازار نفت می‌گوید، بعید به نظر می‌رسد. دوره‌هایی از نارضایتی عموما سبب بروز نوسانات شدید خواهد شد. در حال حاضر معامله‌گران و تحلیلگران بازار نفت خام در حال بحث بر سر این موضوع هستند که آیا نرخ رشد شیل حفظ خواهد شد؟ اگر نه، بازار نفت چگونه پاسخ خواهد داد؟در ادامه پنج نکته‌ای را که باید در بازار نفت خام 2020 در نظر بگیریم، مرور خواهیم کرد.

نفت شیل

به احتمال زیاد چشم‌انداز نفت شیل بزرگ‌ترین فاکتور نفتی مستقل برای تصمیم‌گیری درباره مسیر نفت خام سال 2020 است. در سال‌های اخیر شاهد رشد چشمگیری در این بخش بوده‌ایم و با این رشد فشار قابل توجهی بر اوپک وارد شده است چراکه منابع، رشد بیشتری از تقاضا داشته‌اند.اما نشانه‌هایی به چشم می‌خورد که نشان می‌دهد رشد نفت شیل در سال 2020 ممکن است کند یا در نهایت منفی شود. شرکت‌های کوچک و مستقلی که هنوز بر این حوزه تسلط دارند، جمع‌آوری پول و تلاش برای ایجاد مداوم جریان نقدی آزاد مثبت را به طور فزاینده‌ای دشوار می‌بینند. از دید برخی تحلیلگران، نفت شیل آمریکا در نیمه اول سال جاری توسعه می‌یابد اما پس از آن به ثبات رسیده یا رشد آن کاهش خواهد یافت. به شکل بالقوه تولید نفت شیل تا حد زیادی طی ژانویه تا دسامبر بدون تغییر می‌ماند.یک شرکت تحقیقاتی به نام ریستاد انرژی  (Rystad Energy) محاسبه کرده است سرمایه‌گذاری روی نفت شیل در سال 2019 با  شش درصد کاهش مواجه شده است و پیش‌بینی می‌کند در سال 2020 نیز این سرمایه‌گذاری‌ها با 11 درصد کاهش دیگر مواجه خواهند شد؛ با این حال این شرکت انتظار دارد در سال جاری تولید نفت شیل آمریکا همچنان رشدی هرچند اندک در تولید داشته باشد.

کاهش نرخ رشد تقاضا

در سال 2019 تقاضای نفت خام به دلیل جنگ تجاری میان کشورهای آمریکا و چین که توسعه اقتصادی یک دهه را تهدید می‌کرد، با مشکل مواجه شد. اگرچه تقاضای نفت خام در دنیا هنوز در حال افزایش است و برای نخستین بار به حدود صد میلیون بشکه در روز رسیده، اما تحلیلگران برای اولین بار پس از سقوط قیمت‌ها در سال 2014، نرخ رشد سالانه تقاضای نفت خام در سال جاری را زیر یک درصد پیش‌بینی کرده‌اند. یک تحلیلگر حوزه  انرژی دورنمای تقاضای نفت در سال 2020 و تا حدودی چشم‌انداز قیمت در این سال را وابسته به بهبود رشد اقتصادی جهانی دانسته است.

اوپک

کشورهای عضو اوپک و متحدان‌شان همچون روسیه (اوپک پلاس) از سال 2016 در تلاش بوده‌اند اقدامی جدی در حفظ جایگاه نفت خام در مقابل نفت شیل آمریکا انجام دهند و در دسامبر سال 2019 تلاش کردند در اقدامی از نیمه اول سال جاری بازار در مقابل عرضه‌های جدید نفت تحت‌الشعاع قرار نگیرد. آنها در سوق‌دادن قیمت هر بشکه نفت خام به حدود 60 دلار  نسبتا موفق بوده‌اند اما تعداد بسیاری کمی از آنان انتظار دارند بتوانند فقط با وجود این تلاش‌ها، قیمت را به طور قابل توجهی بالاتر ببرند.با این حال، تحلیلگران اوپک پیش‌بینی می‌کنند اگر کاهش تولید حفظ شود، در سال 2020 بازار متعادلی پیش‌ِرو داشته باشیم. اما حفظ تعادل عرضه و تقاضا در نیمه دوم سال سخت‌تر خواهد بود؛ به‌ویژه اگر تولید شیل آمریکا کاهش یابد. اوپک میزان تقاضای نفت خام خود در سال آینده را تقریبا مطابق با آخرین کاهش تولید عرضه‌کنندگان نفت و کم‌شدن عرضه جهانی ایران و ونزوئلا به دلیل تحریم‌ها، حدود 29.6 میلیون بشکه در روز در نظر گرفته است.به گفته یکی از تحلیلگران شرکت گلدمن ساش،  با توجه به عدم تعادل کوتاه‌مدت، اوپک پلاس بازارهای کوچک‌تر و زودبازده‌تر را مورد هدف خود قرار داده است.

انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا

از دید بازار جهانی نفت، انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا در سال 2020 حول محور یک مرد می‌گردد؛ دونالد ترامپ!دونالد ترامپ قیمت نفت خام را یکی از عوامل تأثیرگذار روی رأی‌دهندگان می‌داند. از این‌رو وی و متحد نزدیکش عربستان صعودی، اجازه خواهند داد  قیمت نفت بسیار بالاتر رود.با توجه به اینکه ریاض به رئیس‌جمهور باقی ماندن ترامپ امیدوار است، نه به دلیل فشارهایی که کشور ایران وارد کرده، ساده‌لوحانه خواهد بود اگر تأثیر انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا بر اقبال بازار نفت را نادیده بگیریم.

محیط زیست

سال 2019 سالی بود که حداقل در کشورهای توسعه‌یافته، تغییرات آب و هوایی جدی گرفته شد. این امر بزرگ‌ترین تولیدکنندگان نفت اروپایی را تحت فشار قرار داده است تا تلاش کنند کسب و کار پاک‌تری پیدا کرده و با جدیت درباره آینده فکر کنند. ترس آنها از این است که به دلایل محیط‌زیستی، در آینده دسترسی آنان به سرمایه محدودتر شود. در سال 2019 با وجود پرداخت سود، قیمت سهام این شرکت‌ها تحت فشار قرار گرفته است. این روزها انتظارات برای سرعت‌یافتن روند انتقال به انرژی‌های پاک افزایش یافته است. آیا سال 2020 سال انتقال از سوخت‌های فسیلی به انرژی‌های پاک خواهد بود؟ گرچه هنوز انتظار برای شتاب‌گرفتن اقدامات محیط‌زیستی در صنعت، به‌ویژه صنعت نفت تا حدودی معلق مانده است و برخی تحلیلگران معتقدند  سرانجام در دهه 2020 مصرف نفت به اوج خواهد رسید.