استارتاپ‌ها موتور محرکه توسعه شهرهای هوشمند

رویای شهر هوشمند، حالا و در دنیای امروز، دیگر نه فقط یک آرزو بلکه دستاوردی است که برای پیشرفت آن بیش از پیش تلاش می‌شود.

کد خبر: ۴۰۴۶۹۳

۰۴ دی ۱۳۹۸

در دوران معاصر به لطف راهکارهای نوآورانه در اینترنت، بسیاری از آنچه روزگاری تنها حسرتی برای مدیران و شهروندان محسوب می‌شد، اکنون با دگرگون‌کردن چهره جهان پیرامون و زندگی روزمره ما، به سرعت در حال گسترش و پیشرفت است.

اما اکنون توسعه شهر هوشمند به مدد گسترش فناوری اطلاعات و شبکه اینترنت، بیش از آنکه یک دهه پیش تصور می‌شد، در دسترس قرار گرفته است. بخش بزرگی از یک شبکه هوشمند، از اشیای متصل و ماشین‌هایی تشکیل می‌شود که اطلاعات را با استفاده از فناوری بی‌سیم و رایانش ابری انتقال می‌دهند. برنامه‌های مبتنی بر رایانش ابری، اطلاعات را در لحظه دریافت، تجزیه، تحلیل و مدیریت می‌کنند تا به شهرداری‌ها، شرکت‌ها و شهروندان کمک کنند که برای بهبود کیفیت زندگی خود تصمیمات بهتری بگیرند. از سوی دیگر نیز شهروندان برای ارتباط با شهر هوشمند، از راه‌های مختلفی همچون تلفن‌های هوشمند، ابزارهای هوشمند قابل حمل، اتومبیل‌ها و خانه‌های هوشمند، استفاده می‌کنند.

در این میان شاید یکی از اصلی‌ترین دلایل تحقق رؤیای شهر هوشمند از سطح یک آرزو به یک دستاورد، رشد روزافزون استارتاپ‌ها باشد. طرح و مفهوم استارتاپ خیلی قدیمی نیست و شاید تنها یک یا 2دهه از استفاده این لفظ در ایران و سایر نقاط جهان می‌گذرد، اما به‌دلیل جذابیت یا رقابت، شاهد استفاده پرتکرار از این عنوان برای مشاغل مختلف کنونی هستیم.

استارتاپ‌ها نقش بی‌بدیلی در رشد و توسعه جوامع در دنیای کنونی ایفا می‌کنند. خلق اندیشه، کارآفرینی، رشد صنعت گردشگری، کسب‌وکارهای متنوع و جدید، فناوری‌های نوآورانه و ظهور اقتصاد جدید مبتنی بر آن، نقطه عطفی در عرصه اقتصاد به شمار می‌رود که پنجره جدیدی برای کشورهای توسعه‌یافته و در حال توسعه باز کرده است تا از این منظر بتوانند سهم بیشتری از توسعه در حوزه اقتصاد دانش‌‌بنیان را به‌دست آورند. با نگاهی به روند رو به رشد سرمایه‌گذاری جهانی روی استارتاپ‌ها در 2دهه اخیر، می‌توان گفت یکی از مهم‌ترین ارکان مؤثر بر زیست‌بوم این مقوله، سرمایه و وجود مؤسسات و نهادهای سرمایه‌گذاری است که نقش روانی و عملیاتی مهمی در شکل‌گیری، رشد و موفقیت کسب‌و‌کارهای نوپا دارند. حالا شاید زمان آن رسیده که مدیران شهری و شهرداری‌ها برای توسعه فناوری و رشد ابعاد گسترده شهر، سرمایه‌گذاری کنند. آنچه دیگر امروز قابل انکار نیست این است که استارتاپ‌ها، کسب‌و‌کارهای نوپا و فعالیت‌های اقتصادی موبایل‌‌محور به یکی از بازیگران اصلی اقتصاد ایران در بخش خدمات تبدیل شده‌اند. این کسب‌و‌کار جدید، معادلات حاکم بر بازار را برهم زده‌اند و به عاملی برای رقابتی‌کردن بازار انواع کالا و خدمات تبدیل شده‌اند. استارتاپ‌ها با دو ابزار تعیین‌کننده و مؤثر قیمت و کیفیت، بازار بزرگی برای خود فراهم و البته به ایجاد اشتغال نیز کمک شایانی کرده‌اند.

موضوع استارتاپ‌ها یک پارادایم جدی در شیوه کسب‌و‌کار و سبک زندگی جامعه شهری محسوب می‌شود که این بروز و ظهور هوشمندسازی، مرهون فضای مجازی و اینترنتی زندگی شهری است‌ که البته با استقبال چشمگیری در اکثر کلانشهرها روبه‌رو می‌شوند. مسیر ظهور، بروز و کارآمدی استارتاپ‌ها، حالا روند پرشتابی را طی می‌کند که آنها را از الزامات شهر هوشمند قرار می‌دهد. در این میان نقش شهرداری‌ها و شورای شهرها درباره این فناوری باید حمایتی باشد. اکنون حضور استارتاپ‌ها برای ایجاد شهر هوشمند و توسعه و تکامل نه‌تنها مهم است بلکه لازم و جدی نیز محسوب می‌شود. در این برهه زمانی که حرکت به سوی شهر هوشمند در مدیریت شهری، ضروری‌تر از هر زمان دیگری است، تعامل مناسب بین مدیران شهری و مدیران استار‌تاپ‌ها و حتی ایجاد شرایط برای رشد و فعالیت آنان راهگشا خواهد بود.

اگر در روزگار اکنون جهان می‌خواهیم از کلانشهرهای دنیا عقب نمانیم، باید به تحولات فناوری و تکنولوژی توجه بیشتری داشته باشیم. شهرهوشمند، در واقع شهری است آنلاین که بدون مراجعه فیزیکی به شهروندان و گردشگران خدمات ارائه می‌کند. از سوی دیگر، این مدل خدمات آنلاین به کم‌شدن فساد در حوزه‌های مختلف مدیریت شهری منجر می‌شود.

در واقع رشد و توسعه استارتاپ‌ها هم‌اکنون یکی از بال‌های پرقدرت در رسیدن به توسعه پایدار شهری و شهر هوشمند است. ایجاد بخش ویژه در معاونت شهری کلانشهرها برای رسیدن به این شرایط که حداقل در یک پروسه زمانی ۱۰‌ساله تا ۵۰‌درصد خدمات شهری توسط بخش خصوصی و استارتاپ‌ها به شهروندان ارائه شود، باید از مطالبات جدی شهروندان و برنامه‌های جدی‌تر مدیران و سیاستگذاران در حوزه شهر باشد. فراموش نکنید که از اصلی‌ترین مصائب در مدیریت شهری وجود فساد اداری و رانت‌های شخصی و سیستماتیک است و استارتاپ‌ها می‌توانند هم‌اکنون از مهم‌ترین ابزارها برای مقابله با این بحران جدی و روزافزون باشند.

استارتاپ‌ها در ایران و در همین زمان محدود اساسا سبک زندگی شهری را تحت‌تأثیر جدی خود قرار داده‌اند؛ پتانسیلی که به‌عنوان نمونه در تاکسی‌های اینترنتی به خوبی خود را نشان داد و با این آزمون تقریبا موفق، حالا می‌تواند اعتماد بیشتر مدیران و شهروندان را توأمان به‌خود جلب کند. عدم‌حضور فیزیکی اشخاص برای پیگیری موضوعات و مسائل مرتبط با شهرداری یا مدیریت شهری و ایجاد سیستمی که بتوان از مدیران جوان استارتاپ‌ها کمک گرفت تا سیستمی ضد‌فساد و کارآمد برای شهر تعریف کرد، در طولانی‌مدت می‌تواند بخشی از بحران‌های جدی مدیریت شهری را حل کند. استارتاپ‌ها بر پایه نوآوری، خلاقیت، کارآمدی و نیاز انسان امروز طراحی و ایجاد می‌شوند و این مشخصات، موتور محرکه و عامل اصلی توسعه شهرها و ایجاد شهر هوشمند نیز خواهد بود.

*مدیرعامل شهروند