کارمندان بازار کارگران خدماتی را داغ می‌کنند

درست دم عید که می‌شود شرکت‌های نظافتچی یکی یکی مثل قارچ سردر می‌آورند و البته چند ماه بعد هم تعطیل می‌کنند و می‌روند؛ شرکت‌هایی که عمرشان تنها به دو- سه ماه می‌رسد و فصلی کار می‌کنند.

کد خبر: ۳۳۸۷۱۸

۰۹ اسفند ۱۳۹۷

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از شهروند، آنها می‌گویند که بازار نظافت خانه آن‌قدر کشش ندارد که در تمام طول‌ سال تشکیلات عریض و طویلی درست کنند و جالب است که بدانید نظافتچی‌ها هم بیشترشان شغل دیگری دارند و درست در آستانه خانه‌تکانی است که به فکر درآمد اضافه از شب عید می‌افتند. بنا به گفته صاحبان شرکت‌ها و اپلیکیشن‌های خدماتی، نظافتچی‌های زیادی که معمولا کارگران و حتی کارمندان شرکت‌ها و ادارات دولتی و غیر دولتی هستند، برای استخدام موقت درخواست می‌دهند و تقاضای نظافت در شیفت‌های بعدازظهر را قبول می‌کنند. بخش زیادی از نظافتچی‌ها هم زن‌های خانه‌دار یا افراد جویای کار هستند که به صورت موقت و پاره‌وقت به استخدام این شرکت‌ها درمی‌آیند. در این میان اپلیکیشن‌های خدماتی زیادی راه افتاده است که بر اساس نقشه محل سکونت‌تان شما را به یک نظافتچی متقاضی وصل می‌کند و شما می‌توانید در هر ساعتی از شبانه‌روز خدمات مورد نظرتان را تقاضا دهید. نظافتچی‌های آنلاین می‌گویند که اپلیکیشن‌ها چیزی حدود ٢٠ تا ٣٠‌درصد دستمزد کمتری نسبت به شرکت‌های سنتی می‌دهند اما مزیت آنها این است که تمام تقاضاهای نظافت شبانه و خارج از ساعات کار را به آنها منتقل می‌کنند و به همین دلیل است که شاغل‌ها راحت‌تر می‌توانند با این اپلیکیشن‌ها شغل دوم داشته باشند.

کارگران چطور استخدام می‌شوند؟

این روزها بازار کارگران خدماتی داغ است. افراد زیادی که جویای کار هستند، وقتی از رسیدن به شغل مناسب ناامید می‌شوند، نخستین گزینه‌ای که به سراغش می‌روند کار در شرکت‌های خدماتی است؛ چون نیازی به مهارت خاص و پارتی ندارد.

اکثر کارگرانی که در این شرکت‌ها مشغول هستند، افرادی هستند که از شهرستان‌ها برای پیداکردن کار به تهران می‌آیند و برای تأمین هزینه‌هایشان به شرکت‌های خدماتی مراجعه می‌کنند.

البته در سال‌های اخیر حضور خانم‌ها هم در این شرکت‌ها افزایش پیدا کرده است؛ چون برخی مشتریان ترجیح می‌دهند که نظافتچی خانم به منزلشان بیاید اما شرایط استخدام در این شرکت‌ها چگونه است؟

با شماره تلفن یکی از همین شرکت‌ها که برای استخدام نیرو در فضای مجازی آگهی داده، تماس می‌گیرم. وقتی از شرایط استخدام می‌پرسم، منشی پاسخ می‌دهد که این شرکت شرایط خاصی ندارد و فقط یک کپی از کارت ملی و شناسنامه کافی است. خانم منشی ادامه می‌دهد که پورسانت این کار بین ٣٠ تا ٤٠‌درصد است که دلیل متغیربودن مبلغ میزان تجربه و سابقه کار است؛ یعنی اگر سابقه کار بیشتری داشته باشید، پورسانت بیشتری می‌گیرید.

وقتی می‌پرسم نرخ دستمزد برای خانم‌ها و آقایان تفاوت دارد، جواب می‌شنوم که بله و برای همه نرخ‌ها تفاوت دستمزد بین ٥ تا ١٠‌هزار تومان وجود دارد. این‌که شرکت‌های خدماتی به راحتی نیرو استخدام می‌کنند یکی از مسائلی است که همواره دردسرساز بوده و انتقادات زیادی را به این شرکت‌ها وارد کرده است؛ چون مواردی پیش آمده است که کارگران دردسرهایی را در خانه‌هایی که برای نظافت رفته بودند، ایجاد کردند اما چون دستشان به جایی بند نبوده، نتوانسته‌اند احقاق حق کنند.

از طرف دیگر کارگرانی هم که در این شرکت‌ها کار می‌کنند، شرایط چندان خوبی ندارند. آنها حقوق بالایی دریافت نمی‌کنند البته حقوق ثابت هم ندارند و اگر در شرکتی مشغول به کار باشند که مجوز نداشته باشد از داشتن بیمه هم محرومند.

امنیت شغلی هم واژه‌ای بیگانه برای این کارگران است و معمولا زود به زود از کار بیکار می‌شوند. صاحب یکی از همین شرکت‌های خدماتی درباره حقوق پایین کارگران و بیمه‌نبودن آنها می‌گوید: «همه چیز دست ما نیست؛ نرخ‌ها را اتحادیه مشخص می‌کند و ما هم مجبوریم از آنها تبعیت کنیم. با توجه به این‌که خود شرکت‌ها مواد شوینده و لوازم کار را به کارگران می‌دهند، نمی‌شود از آنها انتظار داشت که بیشتر از ٤٠‌درصد به کارگران سهم بدهند. خود ما هم می‌دانیم دستمزد کارگران پایین  و نداشتن بیمه هم مشکل بزرگی برای آنها است؛ اما واقعا شرکت‌ها هم چندان مقصر نیستند؛ چون این کارگران معمولا جا‌به‌جایی زیاد دارند و در جای ثابتی نمی‌مانند.»

او ادامه می‌دهد: «این کارگران به دلیل این‌که کار مشخص و ثابتی ندارند و در بیشتر موارد به صورت دوره‌ای و در فواصل مختلف به این کار اشتغال دارند، امکان برخورداری از بیمه را ندارند. در این رابطه ما بارها و بارها تلاش کرده‌ایم که از طریق بیمه‌های مختلف برای بیمه این کارگران اقدام کنیم اما امکانپذیر نشده است.»

نظافتچی‌های زن ارزان‌ترند

در سال‌های اخیر شرکت‌های خدماتی به صورت قارچ‌گونه رشد و تکثیر پیدا کرده‌اند. بسیاری از آنها بدون داشتن مجوز شروع به کار کردند و به همین دلیل آمار درستی از آنها در دست نیست و به همین دلیل هم نظارت دقیقی روی کار آنها انجام نمی‌شود و هر شرکتی هم نرخ مورد نظر خود را اعمال می‌کند. با یکی از شرکت‌های نظافتی تماس می‌گیرم تا از چند و چون نرخشان اطلاع پیدا کنم. این شرکت که در حوالی مرکز شهر قرار دارد، برای ٨ ساعت کار کارگرانش بابت نظافت ١٠٠‌هزار تومان از مشتریان دریافت می‌کند و هر ساعت اضافه هم ١٥‌هزار تومان می‌شود.

البته معمولا کار نظافت خانه‌ها خصوصا اگر بالای ٥٠ متر باشند، بیشتر از ٨ ساعت زمان می‌برد و شکایت برخی مشتریان هم از کارگران این است که عمدا نظافت را بیشتر از ٨ ساعت ادامه می‌دهند تا دستمزد بیشتری دریافت کنند. ضمن این‌که خدماتی مثل فرش‌شویی و نظافت راه پله و تراس هم تعرفه‌های جداگانه‌ای دارد و اگر هم بخواهید کارگر خانم به خانه‌تان بیاید، دستمزدش حدود ٢٠ تا ٢٥‌هزار تومان کمتر از کارگر مرد است.

نظافت آنلاین به‌صرفه‌تر است

هزینه خدمات نظافت در اپلیکشین‌ها معمولا ارزان‌تر از سنتی‌هاست. آنها به ازای ٨ ساعت کار نظافت خانه دستمزدی بین ٧٠ تا ٨٠‌هزار تومان طلب می‌کنند و اگر جزو مشتریان همیشگی باشید، تخفیف‌های ویژه ١٥ تا ٢٠‌درصدی شب عید هم برایتان قایل می‌شوند. کار با این اپلیکیشن‌ها بسیار راحت است و کافی است که بعد از نصب آن، خدمات مورد نظرتان را انتخاب و در نقشه محل سکونت‌تان را مشخص کنید. آنها معمولا به صورت ٢٤ ساعته خدمات می‌دهند و شما می‌توانید در هر ساعت از شبانه روز با کارگر مورد نظرتان تماس برقرار کنید.

مشتریان شمال شهری سختگیرترند

تعرفه  خدمات نظافت منزل در همه شرکت‌ها یکسان نیست و ارتباط زیادی به این دارد که در کدام نقطه از تهران باشد. اغلب شرکت‌های نظافتی در شمال تهران تعرفه‌هایشان تفاوت زیادی با بقیه مناطق پایتخت دارد. یکی از این شرکت‌ها که مشتریان زیادی هم دارد، در ٦ ماه دوم ‌سال ٣٠‌درصد به تعرفه‌هایش اضافه کرده و نرخ‌های بالاتری از مشتریانش می‌گیرد.

یکی از مسئولان این شرکت می‌گوید: «در شرکت ما کارگران برای ٨ ساعت کار ١٥٠‌هزار تومان دریافت می‌کنند که به اغلب آنها هم انعام داده می‌شود. نرخ‌های ما به این دلیل از بقیه شرکت‌ها بالاتر است که مردمی که در مناطق مرفه‌نشین پایتخت زندگی می‌کنند، برای خدمات و اجناس گران‌تر راحت‌تر پول پرداخت می‌کنند.»

او ادامه می‌دهد: «آنها فکر می‌کنند اگر قیمت ٨ ساعت کار ما ارزان باشد؛ یعنی کارگر کارش را به درستی انجام نمی‌دهد اما وقتی نرخ را بالا می‌بریم، راضی‌تر می‌شوند. همین موضوع باعث شده شرکت‌هایی که در شمال شهر هستند، توجهی به نرخ‌های مصوب نداشته باشند و خدماتشان را با قیمت‌های بالاتر ارایه دهند.»

از رئیس این شرکت معروف در شمال تهران می‌پرسم که برای استخدام کارگران سختگیر هستند یا نه می‌گوید: «بله ما برای استخدام کارگران سختگیری می‌کنیم؛ چون آنها علاوه بر این‌که باید کارشان را بلد باشند، لازم است شئونات اخلاقی را رعایت کنند. بارها پیش آمده کارگر به خانه‌های افراد متمول فرستاده‌ایم و فرد سارق از آب در آمده است. به همین دلیل مجبور شده‌ایم از کارگرانی که استخدام می‌کنیم، چک و سفته‌های سنگین بگیریم؛ زیرا ساکنان شمال شهر به هر شرکت و کارگری اعتماد نمی‌کنند.»