چند کشور دنیا هنوز به FATF نپیوسته‌اند؟

در حالی که 194 کشور در سراسر جهان، از نظام مالی خود در برابر تأمین مالی تروریسم و پولشویی محافظت می‌کنند، دو کشور ایران و کره شمالی با ریسک بالای سوءاستفاده از نظام مالی در لیست کشورهای «پر ریسک و تحت نظارت» FATF قرار دارند.

کد خبر: ۳۲۰۱۶۶

۱۶ آذر ۱۳۹۷

ایران با در دستور کار قرار دادن 9 توصیه FATF می‌تواند سلامت و امنیت نظام مالی خود را به دنیا اثبات کند.
حسن روحانی، رئیس‌جمهور در نشست روز دانشجو در سالن حکیم جرجانی دانشگاه علوم پزشکی سمنان اظهار کرده که همه کشورهای دنیا به جز ایران و کره شمالی عضو FATF هستند.
این در حالی است که در برخی شبکه‌های مجازی تحلیل‌هایی منتشر شد که در این سخن رئیس جمهور تشکیک ایجاد کرده و بیان می‌کرد که اغلب کشورها عضو FATF نیستند. واقعیت چیست؟
گروه ویژه اقدام مالی یا FATF یک سازمان بین دولتی است که در سال 1989 با همکاری کشورهای G7 – شامل ایتالیا، آمریکا، آلمان، بریتانیا، ژاپن، فرانسه و کانادا با هدف تعیین استانداردها و ترویج مؤثر پیاده‌سازی اقدامات قانونی، نظارتی و عملیاتی برای مقابله با پولشویی، تأمین مالی تروریسم و سایر تهدیدهای مربوط به یک‌پارچگی نظام مالی بین‌المللی آغاز به کار کرد.
ساختار این سازمان شامل اعضای قضایی، سازمان‌های منطقه‌ای، اعضای ناظر، اعضای وابسته و در نهایت سازمان‌های ناظر است که بر اساس گزارش سالیانه FATF در مجموع 194 کشور در سراسر جهان را پوشش می‌دهد که از میان آن‌ها 35 کشور به‌عنوان اعضای قضایی و 2 سازمان «کمیسیون اروپا» و «کشورهای عضو همکاری خلیج فارس-GCC» به‌عنوان سازمان‌های منطقه‌ای فعالیت می‌کنند.
اهمیت دستورالعمل‌های FATF تا جایی است که «بانک توسعه آسیایی»، «کمیته بال»، «اینترپل» و «بانک جهانی» در کنار 26 سازمان دیگر به عنوان سازمان‌های ناظر، عملکرد آن را رصد می‌کنند.
توصیه‌های این سازمان به‌عنوان استانداردهای جهانی با افزایش شفافیت، به کشورها کمک می‌کند مانع استفاده غیرقانونی از سیستم‌های مالی خود شوند. بر این اساس، کشورها با توجه به ریسکی که در رابطه با پولشویی و تأمین مالی تروریسم با آن مواجهند رتبه‌بندی شده و کشورهای «پر ریسک و تحت نظارت» معرفی می‌شوند.
در جدیدترین بیانیه‌ای که در اکتبر/مهر ماه سال جاری منتشر شد 13 کشور به‌عنوان کشورهای پر ریسک و تحت نظارت معرفی شدند که ایران نیز در کنار اتیوپی، باهاما، بوتسوانا، پاکستان، ترینیداد و توباگو، تونس، کره شمالی، سریلانکا، سوریه، صربستان، غنا و یمن جزو کشورهای پر ریسک و تحت نظارت شناخته شد و در کنار کره شمالی، تنها کشوری است که FATF خواستار به کارگیری اقدام متقابل در برابر آن‌هاست. آیا این چیزی غیر از آن است که رئیس جمهور در سخنان اخیر خود مطرح کرده است؟

اقداماتی که ایران در صورت پرداختن به آن‌ها از وضعیت قرمز خارج می‌شود، شامل موارد زیر است:

1جرم‌انگاری تأمین مالی تروریسم و حذف معافیت گروه‌های تحریم‌شده‌ای که در تلاش برای پایان دادن به اشغالگری خارجی، نژادپرستی و استعمار هستند.
2شناسایی و بلوکه کردن دارایی‌های تروریستی در راستای قطعنامه‌های مرتبط شورای امنیت سازمان ملل
3تضمین سازوکاری مناسب و قابل اجرا، برای مشتریان
4تضمین استقلال کامل واحد اطلاعات مالی و گزارش فعالیت‌های مشکوک مربوط به تراکنش‌های انجام شده
5شناسایی و تحریم خدمات‌دهندگان غیرمجاز انتقال پول و اوراق بهادار به‌وسیله مسئولان به‌صورتی که قابل اثبات باشد.
6تصویب و اجرای معاهدات تأمین مالی تروریستم و پالرمو و همچنین شفاف‌سازی درباره همکاری‌های دوجانبه حقوقی
7تضمین انتقال وجوه مؤسسات مالی با تأیید مشخصات کامل گیرنده و فرستنده
8برقراری طیف وسیع‌تری از مجازات‌ها برای ارتکاب جرایم پولشویی
9وضع قوانین و آیین‌نامه‌های مناسب جهت مصادره اموال دارای ارزش متناظر