مروری بر گذشته و امروز محله اقدسیه

اقدسیه یکی از محله‌های شمال شرق تهران و منطقه شمیران است. این محله از جنوب به خیابان اقدسیه (موحد دانش)، از غرب به پارک و کاخ نیاوران، از شمال به کاشانک و از شرق به آجودانیه محدود می‌شود. خیابان اقدسیه (موحد دانش) از میدان اراج در شرق آغاز شده و به سه راه اقدسیه (تقاطع خیابان اقدسیه و خیابان پاسداران) در غرب منتهی می‌شود.

کد خبر: ۳۱۷۸۰۵

۰۶ آذر ۱۳۹۷

اراضی این نواحی در گذشته تحت مالکیت صندوق‌دار ناصرالدین شاه بود. تا قبل از سال 1290 قمری نام این محله حصار ملا بوده است. داماد ناصرالدین‌شاه این زمین‌ها را می‌خرد و به وی هدیه می‌دهد. شاه قاجار این زمین‌ها به باغ تبدیل کرد و برای یکی از همسرانش امینه اقدس (اقدس الدوله)، کاخی بنا کرد. به همین نام اقدسیه بر این محله گذاشته شد.

امروز رهن و اجاره آپارتمان در اقدسیه مختص اقشار مرفه و با درآمد بالا است. تا اوایل دوره پهلوی دوم زمین‌های این منطقه یا بایر بودند یا به کشاورزی اختصاص داشتند و توسعه این محله به آغاز سکونت اشراف در آن برمی‌گردد. در دهه 40 محمدرضاشاه دستور ساخت شهرک صاحبقرانیه به تقلید از شهرک مسکونی راکفلر آمریکا در پشت کاخ نیاوران را داد. در همین دهه با آمدن خانواده سلطنتی، اقدسیه مورد توجه اعیان قرار گرفت.  روند ساخت و سازها و توسعه محله با سکونت اشراف سرعت گرفت و کم‌کم زمین‌ها و باغ‌ها تکه‌تکه و واگذار شدند و به تدریج ساختمان‌های جدید ساخته شدند. امروز دیگر نشانی از این زمین‌ها در اقدسیه دیده نمی‌شود و محله در قرق برج‌های بلند و مدرن است. این برج‌های مرتفع، از شناسه‌های محله اقدسیه محسوب می‌شوند.

اگر برای رهن و اجاره آپارتمان در اقدسیه به این محله سربزنید، بعد از ساختمان‌ها و برج‌های لوکس در خیابان اصلی اقدسیه، به خیابان صحرای غربی می‌رسید که حالت کوچه باغ دارد. در کوچه باغ‌ها، جاده‌ای آسفالتی و به شکل تپه وجود دارد که به دهکده اقدسیه می‌رسد. دهکده اقدسیه با خانه‌های یک طبقه با دیوارهای آجری و کاه‌گلی، تنها میراث باقی‌مانده دوران گذشته در این محله است که گفته می‌شود در گذشته محل سکونت خدمه باغ اقدسیه بوده است.  جالب است که در توسعه‌یافته‌ترین و مدرن‌ترین منطقه تهران، با فضایی شبه روستایی مواجه می‌شوید که شدیدا بافت سنتی خود را حفظ کرده است. مسجدجامع اقدسیه هم بنای شاخص باقی‌مانده از قدیم است که حدودا 200 سال قدمت دارد و اهالی دهکده در مقابل بازسازی و تغییر شکل قدیمی آن توسط شهرداری مقاومت کرده‌اند.

ساکنین اقدسیه به لحاظ فرهنگ و طبقه اجتماعی یکدست هستند و روابط همسایگی در میان آنها دیده نمی‌شود. البته این کمرنگی روابط محلی ویژگی اکثریت محله‌های اعیان‌نشین تهران است که برج‌نشینی در آنها رواج دارد. ولی در بافت سنتی وضعیت متفاوت است و تعلق و هویت عمیقی میان اهالی وجود دارد. بعد از انقلاب 57 بسیاری از اراضی اقدسیه در اختیار سپاه و نیروی زمینی ارتش قرار گرفت و امروز دور تا دور دهکده اقدسیه محدوده نظامی است. عدم تطابق بافت نظامی با بافت مسکونی محله یکی از عوامل نارضایتی ساکنین اقدسیه است. حال اگر بودجه کافی برای رهن و اجاره آپارتمان در اقدسیه و سکونت در این محله مدرن و اعیان‌نشین را دارید می‌توانید به بخش املاک سایت دیوار مراجعه کنید و آگهی‌ها را مورد بررسی قرار دهید.

منبع : ویرلن