منابع ارزی کشور به چه کسانی تعلق گرفت؟

«ارزهای دولتی به افراد حقیقی و حقوقی بابت واردات کدام کالا و با چه حجم وارداتی تخصیص داده شده است؟ این افراد حقیقی و حقوقی چه کسانی هستند؟» این سؤالاتی است که با مرور دوهزارو 800 صفحه لیست ارزبگیران دولتی منتشره از سوی بانک مرکزی به ذهن متبادر می‌شود و با اطلاعات در دسترس پاسخی برای این سؤالات نمی‌یابیم.

کد خبر: ۳۰۴۱۹۱

۰۹ مهر ۱۳۹۷

به گزارش اقتصادآنلاین، مرضیه امیری در شرق نوشت:  بعد از خبرسازی دو واردکننده کاغذ که بالغ بر 24 میلیون یورو ارز دولتی دریافت کرده بودند و به گفته معاون مطبوعاتی وزارت ارشاد، این شرکت‌ها وجود خارجی نداشتند، در جدیدترین فهرست انتشاریافته از سوی بانک مرکزی باز هم به نام واردکنندگانی می‌رسیم که در جست‌وجوی اینترنتی نشانی از آنها نیست و هیچ آگهی تأسیسی در روزنامه رسمی برای آنها ثبت نشده است. یکی از این شرکت‌ها  حدود 46میلیون و 314 هزار یورو ارز دولتی دریافت کرده اما هیچ رد و نشانی از این شرکت و فعالیت وارداتی آن نمی‌یابیم. با وجود اینکه فهرست ارزبگیران دولتی بدون درج میزان و نوع کالای وارداتی ناقص است اما در میان ردیف‌های این فهرست به اسامی جالبی برمی‌خوریم. قربانعلی فرخ‌زادرزین کسی است که نامش در 396 ردیف تخصیص ارز دولتی آمده و در میان افراد حقیقی ارز دولتی‌بگیر، هم در تعداد دفعات تخصیص و هم مبلغ دریافتی رکورد زده است. طبق اطلاعاتی که از این فرد به‌دست آوردیم، قربانعلی فرخ‌زادرزین کسی است که بعد از واگذاری کارخانه ماشین‌سازی تبریز مالکیت این شرکت را برعهده گرفته و حدود سه‌ هفته پیش معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استاندار آذربایجان شرقی از دستگیری او خبر داده بود و احمد امیرآبادی‌فراهانی، نماینده مجلس، در توییتی نوشته بود: «تحقیق ‌و تفحص از نحوه واگذاری شرکت ماشین‌سازی تبریز را تحویل هیئت‌رئیسه دادیم. اخبار موثقی داریم که آقای فرخ‌زاد خریدار این شرکت بیش از 200 میلیون یورو ارز دولتی برای واردات دریافت کرده و همه را به نرخ بازار آزاد فروخته است».

کدام شرکت‌ها بیشترین ارز دولتی را دریافت کردند؟

در 10 ردیف این فهرست نام  یک شرکت تولیدکننده فراورده‌های لبنی آمده است که دقیقا با یک مبلغ مشابه یورو به نرخ دولتی دریافت کرده است. شرکت تولید فراورده‌های لبنی مزبور در هرکدام از این ردیف‌ها (اگر هر ردیف را به عنوان یک دوره تخصیص ارز دولتی در نظر بگیریم)، 44 هزار یورو دریافت کرده و در ردیف‌های دیگر عدد 43 هزار یورو برای ارز دریافتی ثبت شده است. در مجموع این شرکت 29میلیون و 843 هزار یورو، بالغ بر 138 میلیون یوان چین، 137 میلیون روبل جدید روسیه، 195 هزار روپیه هند و 223 میلیون وون کره‌جنوبی ارز دولتی دریافت کرده است. شرکت فوق در حالی در حدود 200 ردیف (در واقع 200 دوره تخصیص ارز) ارز دولتی دریافت کرده که خبرهایی مبنی بر تعدیل نیروی 800نفری پرسنل این شرکت چندی پیش در خروجی رسانه‌ها قرار گرفت و افزایش قیمت محصولات این شرکت بین 40 تا 60 درصد برآورد می‌شود. اینکه این شرکت در هر دوره مبلغ یکسانی ارز دولتی دریافت کرده نیز خود از نکات جالب توجه است ضمن اینکه تنوع ارز دریافتی این شرکت اعم از یورو، روپیه هند و فرانک سوئیس قابل تأمل است. البته با توجه به اینکه در فهرست منتشره در بانک مرکزی درج نشده که این ارقام ارز دولتی بابت واردات چه نوع کالا و چه حجم کالایی بوده، مشخص نیست که شرکت مزبور آیا برای تأمین مواد اولیه خود از تمامی کشورها با ارزهای مربوطه وارد معامله شده است یا خیر؟

46 میلیون ارز دولتی برای یک شرکت بی‌نشانی

یکی دیگر از شرکت‌هایی که ارز دولتی چشمگیری بابت واردات دریافت کرده، شرکت ایلیا نیکنام ایرانیان است که توانسته حدود 46میلیون و 314 هزار یورو به نرخ سوبسیدی از بانک بگیرد و نکته مورد توجه در این شرکت این است که این مبلغ را هر بار دقیقا در رقم 49 هزار یورو دریافت کرده است. در فهرست منتشره از سوی بانک مرکزی هیچ اطلاعاتی درباره اینکه این شرکت این حجم یورو به نرخ دولتی را بابت واردات چه کالایی دریافت کرده، نیامده است و در جست‌وجوی اینترنتی هم هیچ ردی از این شرکت نمی‌یابیم. در روزنامه رسمی هم که منبع اصلی ثبت عناوین شرکت‌هاست هیچ آگهی تأسیسی برای شرکتی به نام «ایلیا نیکنام ایرانیان» ثبت نشده است. اینکه این شرکت کیست و چه فرد یا افرادی مدیریت این شرکت را برعهده دارند و با نام این شرکت ثبت سفارش کرده، مشخص نیست. 46میلیون و 314 هزار یورو به نام شرکت ایلیا نیکنام ایرانیان در دست چه کسی است؟ پاسخی برای این سؤال در اطلاعات منتشره نمی‌یابیم.

در میان فهرست دوهزار و 800صفحه‌ای فهرست ارزبگیران دولتی به نام شرکتی برمی‌خوریم تحت عنوان «شرکت اکبریه» که حدود 130ردیف ارز سوبسیدی برای واردات کالاهای اساسی به آن اختصاص پیدا کرده است. در جست‌وجوی اینترنتی و در صفحه آگهی روزنامه رسمی به شرکتی به این نام می‌رسیم که طبق فعالیت تعریف‌شده مشغول به واردات انواع دارو است. این شرکت در مجموع بیش از 17میلیون یورو، حدود پنج‌میلیون و 737 هزار یوان چین و پنج‌میلیون روپیه هند به نرخ ارز دولتی برای واردات دریافت کرده است. شرکت اکتوورکو نیز جزء شرکت‌های واردکننده دارویی است که توانسته نام خود را در میان بالاترین ارزبگیران دولتی ثبت کند. همچنین شرکت آریان کیمیا تک به جز لیر ترکیه و یوان چینی که دریافت کرده، حدود 187 هزار یورو به نرخ ارز دولتی دریافت کرده است. طبق اطلاعاتی که از این شرکت موجود است، گروه صنعتی است و شرکت «مای»، تولیدکننده مواد آرایشی و بهداشتی، به این گروه تعلق دارد.

از واگذاری مغشوش تا فروختن ارز دولتی در بازار آزاد

در میان اسامی شرکت‌ها، شرکت‌هایی با پیشوند ارمغان تجارت به چشم می‌خورد؛ شرکت ارمغان تجارت آریا، شرکت ارمغان تجارت توانا، شرکت ارمغان تجارت پیروز. این شرکت‌ها در چندین ردیف ارزهای دولتی اعم از یورو، روپیه، یوان چین و وون کره‌جنوبی در مبالغ چشمگیری دریافت کرده‌اند؛ اما چرا هیچ اطلاعاتی از این شرکت‌ها در صفحات گوگل وجود ندارد و در روزنامه رسمی هم نمی‌توان به آگهی تأسیس این شرکت‌ها رسید؟ ارمغان تجارت توانا، آریا و پیروز چه کالا و با چه حجم کالایی با دریافت ارز دولتی وارد کرده‌اند؟ این سؤالاتی است که با بررسی فهرست ارزبگیران به ذهن متبادر می‌شود و با این میزان اطلاعات در دسترس به هیچ پاسخ دقیقی درباره آنها نمی‌رسیم.

در میان افراد با شخصیت حقیقی نیز در فهرست منتشرشده به اسم‌هایی برمی‌خوریم که گرچه رقم ارز دریافتی آنها بسیار چشمگیر است؛ اما اینکه این افراد چه کسانی هستند، برای چه کالایی ارز دولتی دریافت کرده‌‌اند و چه میزان واردات انجام داده‌اند، مشخص نیست. قربانعلی فرخ‌زادرزین یکی از این افراد است که این روزنامه در گزارش شماره قبلی خود به آن اشاره کرده بود و واحد ارقام ارز دریافتی این فرد به اشتباه میلیارد ذکر شده بود؛ در‌حالی‌که در بیش از 396 ردیف نام قربانعلی فرخ‌زادرزین در فهرست ارزبگیران دولتی ثبت شده و در بیش از 250 ردیف دقیقا مبلغ 49هزار‌و 990 یورو و در مابقی ردیف‌ها مبلغ 49هزار‌و 500 یورو، به نرخ ارز دولتی دریافت کرده است. در میان افراد حقیقی که ارز دولتی برای واردات کالای اساسی دریافت کرده‌اند، قربانعلی فرخ‌زاد‌رزین کسی است که نام او حدود 400 بار ثبت شده و در واقع فردی است که در میان افراد حقیقی دریافت‌کننده ارز دولتی بیشترین مبلغ دریافتی را داشته است. در جست‌وجوی اینترنتی به نامی مشابه این فرد می‌رسیم؛ قربانعلی فرخ‌زاد بعد از واگذاری شرکت ماشین‌سازی تبریز مالکیت این شرکت را برعهده گرفته است. ماجرا زمانی جالب‌تر می‌شود که به اطلاعاتی مبنی بر بازداشت این فرد رسیدیم. در تاریخ 20 شهریور 97 یعنی حدود سه هفته پیش معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استاندار آذربایجان شرقی از دستگیری مالک کارخانه ماشین‌سازی تبریز خبر داد. رحیم شهرتی‌فر در‌این‌باره به ایرنا با تأیید دستگیری مالک کارخانه ماشین‌سازی تبریز توضیح داده است: این پرونده در مراجع قضائی تهران تشکیل شده و در همان‌جا در حال رسیدگی است و ارتباطی به خرید این واحد تولیدی صنعتی از سوی او ندارد. پیش‌تر خبرهایی مبنی بر دستگیری قربانعلی فرخ‌زاد، مالک کارخانه ماشین‌سازی تبریز، در رسانه‌های محلی آذربایجان شرقی منتشر شده بود و در این خبرها، اتهام فرخ‌زاد، فروش ارز دولتی در بازار آزاد اعلام شده بود. کارخانه ماشین‌سازی تبریز با حدود 50 سال قدمت و به‌عنوان یکی از نخستین واحدهای صنعتی مادر کشور در سال جاری به قربانعلی فرخ‌زاد فروخته شد و حالا در خبرها آمده است: «قربانعلی فرخ‌زاد» مالک جدید کارخانه ماشین‌سازی تبریز 200 میلیون یورو ارز دولتی را در بازار آزاد فروخته است. همچنان که احمد امیرآبادی‌فراهانی، نماینده قم در مجلس شورای اسلامی، در توییتی نوشته بود: «تحقیق‌وتفحص از نحوه واگذاری شرکت ماشین‌سازی تبریز را تحویل هیئت‌رئیسه دادیم. اخبار موثقی داریم که آقای فرخ‌زاد، خریدار این شرکت، بیش از 200 میلیون یورو ارز دولتی برای واردات دریافت و همه را به نرخ بازار آزاد فروخته است. آیا ایشان اهلیت خرید یکی از مهم‌ترین کارخانه‌های ماشین‌سازی را داشته است؟».