آینده انرژی‌های پاک به کجا می‌رسد؟

بحث در زمینه انرژی‌های تجدیدپذیر همیشه موافق‌ها و مخالف‌های خودش را داشته‌است. اکونومیست در این گزارش به این پرسش پاسخ می‌دهد که آیا می‌توان به هدف 100درصدی تولید برق از طریق انرژی‌های تجدیدپذیر دست یافت؟

کد خبر: ۲۱۸۲۰۲

۲۱ شهريور ۱۳۹۶

اخیراً مجله «نیویورک» گزارشی در زمینه گرمایش جهانی ارائه کرده‌بود که همه ابعاد آن از وضعیتی شوم خبر می‌داد. گزارش با این جمله شروع می‌شد: «باور کنید، بدتر از آن چیزی که تصور می‌کنید خواهد بود». پیش‌بینی‌هایی که در این گزارش آمده واقعاً ترسناک است. برآورد شده که دمای هوای نیویورک از دمای فعلی بحرین نیز گرم‌تر خواهد شد. خشک‌سالی‌های نامنتظره‌ای به قوع خواهد پیوست و غذاهایی که در حال حاضر تولید می‌شود به خطر خواهد افتاد. بیماری‌های خاصی شایع خواهد شد و اقتصاد برای همیشه سقوط خواهد کرد. اما در مقابل این پیش‌بینی‌های آخرالزمانی، عده‌ای نیز پیش‌بینی کرده‌اند که زمینی‌ها می‌توانند 100درصد انرژی مورد نیاز خود را از طریق انرژی‌های تجدیدپذیر تأمین کنند.

به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از اتاق تهران، در نگاه اول، به نظر می‌رسد چنین چیزی غیرممکن خواهد بود. با وجود کاهش هزینه‌ها، باز هم تنها 5.5درصد از برق جهان را برق و آب تولید می‌کنند. برق هیدرو هنوز جزو منابع اصلی انرژی تجدیدپذیر است اما هزینه‌های آن در حال افزایش است. سرمایه‌گذاری در این بخش نیز در حال سقوط است. اگر نگاهی به تقاضای انرژی بیندازید، خواهید دید که سهم انرژی بادی و خورشیدی بسیار کم و حدود 1.6درصد است. با چنین چشم‌اندازی تقریباً بعید به نظر می‌رسد که بتوان آینده‌ای به دور از سوخت‌های فسیلی و با انرژی‌های تجدیدپذیر ساخت. چنین چیزی تقریباً غیرممکن است.

اما واقعیت این است که تغییر مسیر از زغال به سوخت‌های هیدروکربنی دیگر نیز در قرن بیستم چندین دهه طول کشید. نرخ تغییرات می‌تواند نشان بدهد که در آینده سرمایه‌ها روانه کدام بخش خواهد شد. همین نگاه باعث می‌شود سبزها نسبت به آینده خوش‌بین‌تر باشند. در یک دهه گذشته انرژی خورشید و باد به عنوان منابعی برای تأمین برق مورد استفاده قرار گرفته‌اند. در سال گذشته بالاخره وضعیت سرمایه‌گذاری به جایی رسید که آژانس بین‌المللی انرژی آن را قابل پذیرش اعلام کرد. کشورهایی وجود دارند که در آنها برق تولیدی از انرژی باد و خورشید، ارزان‌تر از برق حاصل از زغال‌سنگ و گاز است. به زودی کشورهایی مانند دانمارک و اسکاتلند می‌توانند تمامی برق مورد نیاز خود را از طریق انرژی باد تأمین کنند.

حالا رویاپردازی‌ها و بلندپروازی‌ها دوباره اوج گرفته‌اند. در کالیفرنیا هدفی برای تولید برق از طریق انرژی‌های تجدیدپذیر در نظر گرفته‌بودند؛ این هدف تولید یک‌سوم از برق تولیدی به کمک انرژی‌های تجدیدپذیر تا سال 2020 بود. حالا که به نظر می‌رسد کالیفرنیا در این هدف خود موفق شده، هدف جدیدی برای خود در نظر گرفته‌است: تولید 60درصد از برق مصرفی از طریق انرژی‌های تجدیدپذیر تا سال 2030. آلمان نیز تولید 80درصد از برق خود از طریق انرژی‌های تجدیدپذیر را برای سال 2050 در نظر گرفته‌است. اما هنوز هم این پرسش وجود دارد که آیا می‌توان همه برق مصرفی یک کشور را از طریق انرژی‌های تجدیدپذیر تولید کرد؟ یعنی آیا می‌توان این رقم را به 100درصد رساند؟

100درصد غیرممکن

بسیاری از موسسه‌ها و کارشناسانی که در این زمینه فعالیت می‌کنند معتقدند دست یافتن به 100درصد انرژی تجدیدپذیر امری غیرممکن خواهد بود و حتی هیچ‌گاه نباید هدف اصلی باشد. اکثر آنها معتقدند می‌توان سهم این انرژی‌ها را تا 80درصد افزایش داد اما هیچ‌گاه نمی‌توان آنها را به 100درصد رساند. این اندیشمندان بر این باورند که برای کاهش آسیب‌های زیست‌محیطی و همچنین کاهش انتشار کربن، باید به فکر افزایش بهره‌وری انرژی باشیم. این افراد می‌گویند در مرحله نخست باید به فکر ساختن ساختمان‌هایی باشیم که کمترین هدررفت انرژی در آنها صورت می‌گیرد.

برخی از افراد نیز نسبت به هزینه‌های اقتصادی انرژی‌های تجدیدپذیر ابزار نگرانی کرده‌اند. بسیاری از آنها مطالعاتی در زمینه بازگشت سرمایه در زمینه انرژی‌های تجدیدپذیر انجام داده‌اند و در نهایت اعلام کرده‌اند که این بازگشت سرمایه برای انجام این کار چندان مقرون‌به‌صرفه و اقتصادی نیست. به هر حال منتقدان از هر طیفی در زمینه انرژی‌های تجدیدپذیر نظرات خود را اعلام کرده‌اند. برخی مخالف و برخی موافق هستند. اما همه بدون تردید می‌دانند که این شرایط آخرالزمانی به رویکردهای پایدار نیاز دارد. در واقع اگر انسان‌ها می‌خواهند پیش‌بینی‌های آخرالزمانی به حقیقت نپیوندند، چاره‌ای ندارند جز اینکه تا جای ممکن نگاه خود را محیط‌زیستی کنند.