چراغ سبز عراقچی برای مذاکره

سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه در گفتگو با شبکه سی‌بی‌اس، حملات رژیم صهیونیستی و آمریکا به ایران در جریان مذاکرات را تقبیح کرد، اما گفت که بهترین راه برای دیپلماسی مذاکره است.

کد خبر: ۲۰۷۰۵۵۸

۱۲ تير ۱۴۰۴

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از تسنیم، متن کامل مصاحبه شبکه سی بی اس آمریکا با عراقچی به شرح زیر است:

سئوال: از زمانی که برای این مصاحبه اختصاص دادید متشکرم. اجازه دهید با اخباری که امروز صبح آمد شروع کنیم. گزارش شده که دولت شما اعلام کرده در حال تسریع فعالیت های مهندسی با هدف ایجاد دسترسی به فردو است. اکنون وضعیت فردو چگونه است؟

جناب آقای عراقچی: هیچ کس اطلاع دقیقی ندارد که در حال حاضر چه اتفاقی در فردو افتاده است. تا آنجایی که من می دانم میزان آسیب‌ها خیلی زیاد و خیلی جدی بوده است. با این حال سازمان انرژی اتمی ایران در حال بررسی و ارزیابی وضعیت است و نتیجه کار به دولت اعلام خواهد شد.

سئوال: آیا بازرسان ایرانی قادر به دسترسی به فردو بوده اند؟ آیا هنوز در تلاشند تا وارد فردو شوند؟

جناب آقای عراقچی: این مورد را سازمان انرژی اتمی باید پاسخ دهد آنها در حال ارزیابی وضعیت هستند.

سئوال: رییس جمهور ترامپ در چندین نوبت اعلام کرده که تاسیسات هسته ای ایران در حملات آمریکا به قول وی محو شده اند. آیا چنین چیزی واقعیت دارد؟

جناب آقای عراقچی: این را سازمان انرژی اتمی باید پاسخ دهد به هر حال آن ها در حال ارزیابی وضعیت هستند.ظاهر امر نشان می دهد که  صدمات خیلی سنگین و خیلی جدی بوده است. من دوباره تکرار می‌کنم که اطلاعات دقیق ندارم. ولی ظاهرا فعلا قابل استفاده نیستند تا بررسی بشود که چه میزان طول می کشد تا مجدداً راه اندازی بشوند یا اصلاً آیا می‌تواند راه‌اندازی بشود یا نه.

سئوال: مدیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی(رافائل گروسی) به سی بی سی نیوز اعلام کرده ایران احتمالا دوباره غنی سازی را ظرف چند ماه آینده آغاز خواهد کرد. آیا ارزیابی شما هم همین است؟

جناب آقای عراقچی: ببینید ارزیابی ایشان بر پایه فناوری و دانش غنی سازی در ایران هست. از این زاویه بله من فکر می‌کنم درست است. چون صنعت غنی سازی ما یک صنعت بومی می باشد واز خارج وارد نشده که بشود از طریق بمباران از بین برد. انرژی هسته ای تبدیل به یک علم و فناوری در ایران شده و روشن است که فناوری را به وسیله بمباران نمی توان از بین برد. بنابراین اگر اراده ما بر پیشرفت مجدد در صنعت باشد که هست، این اراده مسلم است که به سرعت می توان همه خرابی ها را ترمیم و همه صدماتی که وارد شده را جبران کرد و این به این دلیل نیست که تاسیسات دست نخورده است نه، به این دلیل که فناوری دست نخورده است و تکنولوژی در بین دانشمندان ما وجود دارد.

سئوال: اگر ایران بتواند ظرف چند ماه غنی سازی را آغاز کند، آیا ایران این کار را انجام خواهد داد؟

جناب آقای عراقچی: ما در حال ارزیابی شرایط بعد از حمله وتهاجم رژیم اسرائیل و آمریکا هستیم. سیاست‌های ما در حال تدوین است. واقعیت این هست که ما برای صنعت غنی سازی زحمت زیادی کشیدیم؛ هم دانشمندان ما خیلی زحمت کشیدند و تلاش کردند، هم مردم ما تحمل کردند. و به خاطر غنی سازی بیش از 20سال تحت تحریم های بسیار سنگین قرار گرفتیم؛ ما را به شورای امنیت بردند، دانشمندان ما را ترور کردند، در صنایع و تاسیسات ما خرابکاری کردند ولی درهمه این سال‌ها تلاش کردیم که برنامه غنی سازی ما همچنان صلح آمیز بماند واز محدوده صلح آمیز فراتر نرود و تلاش کردیم که ثابت بکنیم به جامعه بین الملل و به همه کشورهایی که نگرانی دارند که این برنامه کاملاً صلح آمیز است. یک بار هم حتی وارد توافق شدیم و به یک توافقی رسیدیم که همه دنیا آن را به عنوان یک دستاورد دیپلماسی جشن گرفت. ولی متاسفانه آمریکا از آن خارج شد. ما این سالها تحمل کردیم. غنی سازی تبدیل به یک موضوع غرور و افتخار ملی برای ایرانیان شده است. الان که به خاطرش جنگیدیم یعنی یک عامل بسیار مهم اضافه شده و آن اینکه 12روز جنگ سنگینی را ما به خاطر همین موضوع داشتیم. بنابراین اینطور نیست که کسی بتواند این صنعت را کنار بگذارد. این یک افتخار و غرور ملی است. حتماً حفظ خواهد شد و ما حتماً در جهت حفظ آن تلاش خواهیم کرد. البته همچنان برنامه هسته ای  ما صلح آمیز است و ما قصد حرکت به سمت سلاح‌های هسته‌ای را نداریم. این سلاح‌ها بر اساس فتوای مقام معظم رهبری حرام است و هیچ جایگاهی در دکترین امنیتی ما ندارد. من امیدوار هستم که دنیا و غرب به خصوص، این نکته را درک و قبول کنند که مردم ایران این حق را دارند که از حقوق هسته‌ای خود برای مقاصد صلح آمیز بهره‌مند بشوند و از این حق خود کوتاه نمی آیند.

سئوال: تشکر می کنم از پاسخ شما. می خواهم درباره جنگ 12 روزه از شما بپرسم اما قبل از آن، رییس جمهور ترامپ مشخص کرده که اگر ایران غنی سازی اورانیوم را دوباره شروع کند، او هم دوباره تاسیسات هسته ای شما را بمباران خواهد کرد. آیا شما برای آن آماده هستید؟

جناب آقای عراقچی: آیا این یک کار قانونی است؟ کاری که آمریکا کرد خلاف همه قوانین بین المللی بود. حمله به تاسیسات هسته ای در هر جایی که باشد یک نقض فاحش قوانین بین‌المللی هست و اینکه یک کشوری به خودش اجازه میدهد که این کار را انجام دهد و بعد تهدید کند که ما این کار را در آینده هم خواهیم کرد، مسلماً برخلاف تمام اصول و قوانین حقوق بین‌الملل و منشور ملل متحد است و من تعجب می‌کنم که چرا کشورهای غربی و بویژه کشورهای اروپایی که همیشه خودشان را پرچمدار حقوق بین الملل و قوانین بین الملل میدانستند حاضر نیستند این حقیقت بسیار ساده را بپذیرند و محکوم کنند. تا آنجا که به ما مربوط می شود، از کشور خودمان در هر شرایطی دفاع خواهیم کرد. در این 12روز مقاومت نشان دادیم که قدرت دفاع از خودمان را داریم و می دانیم چطور از خودمان دفاع کنیم و این کار را حتما در آینده خواهیم کرد.

سئوال: شما معتقدید که آمریکا با حمله به برنامه هسته ای شما حقوق بین المللی را نقض کرده است. و شما می گویید کشورهای اروپایی و غربی به دلیل عدم انتقاد از آمریکا، ریاکار و دورو هستند.

جناب آقای عراقچی: دقیقا.

سئوال: درباره آن چکار می شود انجام داد؟

جناب آقای عراقچی: از خودشان بپرسید.

سئوال: چند روز قبل، مجلس ایران تعلیق همکاری با آژانس بین المللی انرژی اتمی را تصویب کرد. شورای نگهبان هم آن را تایید کرد. اما ما می شنویم که این مصوبه ممکن است مورد بازنگری قرار بگیرد. آیا ایران دوباره با آژانس همکاری خواهد کرد؟

جناب آقای عراقچی: ما ملزم هستیم که قانون مجلس شورای اسلامی را اجرا کنیم و فکر می‌کنم این یک اصلی هست که همه دموکراسی‌ها باید به آن پایبند باشند. قانون مجلس ما در پاسخ به نگرانی‌هایی است که از نقش آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در شروع این جنگ به وجود آمد. این متاسفانه یک نگرانی جدی است که گزارشی که مدیر کل آژانس تهیه کرد و اثراتی که آن گزارش داشت منجر به وقایع بعدی شد که همه شاهد بودیم. در قانون مجلس هرگونه تجدید نظر در روابط ما با آژانس به عهده شورای عالی امنیت ملی گذاشته شده و ما الان با شورای عالی امنیت ملی در حال مشورت هستیم که در خصوص همکاری‌های آینده‌ با آژانس چگونه باید رفتار کنیم و فکر می‌کنم که در روزهای آینده این روش همکاری در شرایط جدید مشخص شود.

سئوال: فکر می کنم شما به گزارشی اشاره می کنید که قبل از تجاوز اسراییل تهیه شد و آژانس در آن تصریح کرد که برنامه غنی سازی شما در سطحی بیش از انتظار قرار داد. آیا شما درباره این گزارش صحبت می کنید؟

جناب آقای عراقچی: نه گزارش آژانس چنین چیزی را نشان نداده است. گزارش آژانس واقعیت برنامه هسته‌ای ایران را گزارش داده و در مورد میزان غنی سازی و میزان مواد غنی شده در سطوح مختلف صحبت کرده است. آنچه که باعث قطعنامه شورای حکام و بعد حرکات بعدی شد آن گزارشی بود که آژانس نسبت به فعالیت‌های گذشته ایران که بیش از 20سال پیش اتفاق افتاده ارائه کرد و به نوعی گزارش خودش را تنظیم کرد که از اون برداشت تخلف از سوی ایران شود و در حالی که آژانس در گزارش خود از عبارت «عدم پایبندی»  استفاده نکرده ولی قطعنامه شورای حکام از این عبارت استفاده کرده که کاملاً نشان دهنده یک برخورد سیاسی با پرونده ایران در آژانس است. این عبارت موجب سوء تفاهمات بسیاری در سطح دنیا شد و طبیعتاً رژیم اسرائیل هم از آن برای توجیه حمله کاملا غیرقانونی خودش به تاسیسات هسته‌ای ایران استفاده کرد.

سئوال: نخست وزیر اسراییل دهه ها است که می گوید کشور شما با تولید سلاح ماه ها فاصله دارد. این درحالی است که اکثر ارزیابی های اطلاعاتی و ناظران خارجی آنرا رد کرده اند. پس شما فکر می کنید چرا اسراییل کشور شما را هدف گرفت و جنگ 12 روزه آغاز شد؟

جناب آقای عراقچی: در اینکه ما موجودیت رژیم اسرائیل را هیچگاه نپذیرفته‌ایم و آن را یک رژیم اشغالگر می‌دانیم تردیدی نیست و این موضع سیاسی ما بر اساس حق و عدالت است. رژیم اسرائیل در حقیقت بر پایه غصب سرزمین‌های فلسطینیان و اشغال سرزمین‌های دیگران تاسیس شده و ما این را هیچگاه نپذیرفتیم ولی برنامه هسته ای ما هیچگاه ربطی به این مسئله نداشته است. این یک برنامه کاملا صلح آمیز بوده و برای تامین نیازهای کاملا صلح آمیز ایران در حوزه تامین برق و انرژی، پزشکی، کشاورزی و غیره طراحی و ایجاد شده و بنابراین نگرانی دیگران از این برنامه کاملاً غیرمنطقی است. با این حال ما برای سال‌ها تلاش کردیم که این نگرانی‌ها را برطرف کنیم. هم با آژانس همکاری کردیم هم با کشورهای اروپاییمذاکره کردیم، بعدا کشورهای دیگر به آن اضافه شدند و با آنها هم مذاکره کردیم و به یک توافقی رسیدیم که تضمین می‌کرد برنامه هسته‌ای ایران صلح آمیز است و صلح آمیز هم باقی می‌ماند و همه دنیا هم قبول کرد که این توافق بسیار خوبی است. بنابراین هیچ دلیلی برای ابراز تردید نسبت به برنامه هسته‌ای ایران وجود ندارد و نداشته، مگر دشمنی ذاتی رژیم اسرائیل با جمهوری اسلامی ایران به دلیل آرمان خواهی و حق طلبی و به دلیل اینکه ما از منافع فلسطینی ها حمایت کردیم.

سئوال: با توجه به تحولاتی که اتفاق افتاده، 12 روز قبل از آنکه آمریکا برای اولین بار تاسیسات هسته ای ایران را هدف قرار دهد، برخی می گفتند که با توجه به تهدیداتی که ایران با آن مواجه است، توسعه یک برنامه هسته ای نظامی به طور بالقوه به نفع ایران است.

جناب آقای عراقچی: ما چنین محاسبه ای نداریم. اولا سلاح هسته ای با اصول اعتقادی ما در تضاد هست ما نه تنها سلاح ها را غیر انسانی می دانیم بلکه غیر اسلامی هم می دانیم. ثانیاً ما فکر نمی‌کنیم که دفاع از کشورمان احتیاج به سلاح هسته‌ای داشته باشد، این سلاح‌ها ما را در موقعیت چه بسا شکننده‌تری قرار می دهد. البته این بحث در داخل ایران یک بحث جاری است و دیگرانی هستند که با من هم عقیده نیستند و دیدگاه‌های مختلفی وجود دارد. خیلی ها مثل شما فکر می‌کنند که ما باید به سمت بازدارندگی هسته ای برویم ولی دولت جمهوری اسلامی ایران و دیدگاه مقام معظم رهبری بر اساس فتوا چیز دیگری است و موضع رسمی ما همچنان مخالفت با سلاح‌های هسته‌ای هست. اگر ما می‌خواستیم به سمت سلاح هسته‌ای بریم آن موقعی که ما را به شورای امنیت تحت فصل 7منشور بردند یا موقعی که دانشمندان ما را ترور کردند این کار را می‌کردیم. ولی ما در طول همه این سالها تلاش کردیم که ثابت کنیم که برنامه ما صلح آمیز هست و ما به دنبال سلاح‌های هسته‌ای نیستیم.

سئوال: تشکر می کنم. می خواهم از دیپلماسی که تخصص شماست سوال کنم. اگر ما به روزهای تاریک جنگ برگردیم، رییس جمهور ترامپ در خلال جنگ 12 روزه بین ایران و اسراییل گفت که او دو هفته منتظر می ماند و سپس درباره ورود به جنگ تصمیم گیری خواهد کرد. اما یک روز بعد او سه تاسیسات هسته ای شما را هدف قرار داد. آیا می توانید به چنین رییس جمهوری اعتماد کنید؟

جناب آقای عراقچی:  قضیه از این یک مقدار فراتر هست. ما در حال مذاکره با آمریکا بودیم. پنج دور مذاکره کرده بودیم و دور ششم را برای 15ژوئن قرار گذاشته بودیم ولی دو روز قبل از آن اسرائیل به تاسیسات هسته‌ای ما حمله کرد و بر ما ثابت شده که این حمله اگر با دستور آمریکا نبوده، حتما با چراغ سبز آمریکا انجام گرفت زیرا آنچه که می‌خواستند را در مذاکرات به آن نرسیدند و تصمیم گرفتند در میدان عمل به آن برسند در حالی که با این کارشان حل مشکل رو بسیار سخت‌تر کردند. موضوع اصلی الان این هست که آیا ما باید دوباره به آمریکا اعتماد کنیم و وارد مذاکرات جدید شویم یا نه. در مذاکرات قبلی واقعیت این است که آنها به دیپلماسی خیانت کردند. یعنی فقط این خیانت به ما یا به عمان به عنوان واسطه مذاکرات، نبود بلکه به اصل دیپلماسی خیانت شد؛ به مذاکرات و گفتگو و دیالوگ خیانت شد و به نظرم سابقه بسیار بدی برجا گذاشت. الان دوباره ما دعوت به دیپلماسی می شویم. ما که داخل بودیم. ما نبودیم که از دیپلماسی خارج شدیم. اگر می‌خواهند دوباره دیپلماسی شکل گیرد، باید مطمئن بشیم که آنچه که دور قبل انجام دادند تکرار نخواهد شد و در وسط مذاکره، وسط دیپلماسی به سمت عملیات نظامی نخواهد رفت.

سئوال: رییس جمهور ترامپ گفته که گفت و گو ها با دولت شما این هفته آغاز می شود. آیا درست است؟

جناب آقای عراقچی: من فکر نمی کنم به این زودی  و به این سرعت بتواند شروع شود. ما در حال حاضر در روزهای بعد از جنگ هستیم. احساسات در بین مردم بسیار بالاست. مردم به خاطر شهدای خود عزادار هستند و از امریکا و اسرائیل بسیار عصبانی هستند. احساسات ضد آمریکایی و ضد اسرائیلی بسیار بالاست و از آن طرف هم ما در دهه محرم قرار داریم و عاشورای حسینی نزدیک است. من تصور نمی‌کنم که در این تاریخ‌هایی که گفته شده قادر به شروع مذاکره باشیم. اگر هم بخواهیم مذاکرات را شروع کنیم، هنوز در مورد اصل مذاکره و ورود مجدد به مذاکره تصمیم گرفته نشده است. به خاطر اینکه همانطور که گفتم اطمینان نداریم که آمریکایی‌ها مجدداً به حمله نظامی برنگردند. ولی بر فرض هم که تصمیم گیری بشود، حتما یک فاصله زمانی باید باشد.

سئوال: پس درب مذاکره مستقیم با آمریکا کاملا بسته نشده است.

جناب آقای عراقچی: درهای دیپلماسی هیچگاه به طور کامل بسته نمی شود.

سئوال: موضوعی که می خواستم از شما بپرسم مربوط به دعوای لفظی رهبری شما و رییس جمهور ترامپ در اظهارات عمومی و شبکه های اجتماعی است. آیا این روش خوبی برای انجام دیپلماسی است؟

جناب آقای عراقچی: نه. بهترین راه برای دیپلماسی مذاکره است که ما مشغول مذاکره بودیم و این آنها بودند که حمله نظامی انجام دادند.

سئوال: موضوع دیگری که می خواستم توجه شما را به آن جلب کنم این است که ما طی این روزها مهمان کشور شما بودیم و از مهمان نوازی شما تشکر می کنیم. در طول جنگ، رهبران اسراییل و سیاستمداران ارشد آمریکا از مردم ایران خواستند که علیه رهبری و دولت خود بپاخیزند. این اتفاق اما نیفتاد. نظر شما چیست؟

جناب آقای عراقچی: ولی این اتفاق افتاد! در روز شنبه با تظاهرات میلیونی مردم ایران. البته نه علیه دولت ایران بلکه علیه آمریکا و اسرائیل و شما از نزدیک شاهد بودید که چه حجم عظیمی از جمعیت شرکت کرد. مردم ایران به طور طبیعی مثل مردم خیلی از کشورهای دیگر حتماً نارضایتی هایی و شکایاتی از دولت دارند که طبیعی است. ولی حادثه و حمله ای که صورت گرفت باعث ایجاد یک وحدت و همبستگی فوق العاده در بین ایرانیان شد. ما تقریبا از همه اقشار جامعه چه داخل ایران چه بیرون ایران از ایرانیانی که در خارج از کشور بودند یک حمایت و همبستگی بی‌سابقه‌ای را شاهد بودیم و این نشان دهنده روحیه ایرانیان است. ما نزدیک به هفت هزارسال قدمت داریم که سه هزار سالش در کتاب‌های تاریخ ثبت شده است. ایرانیان هیچگاه مستعمره هیچ کشور دیگری نبوده اند. ما تمدن خودمان رو داشتیم و فرهنگ بسیار غنی خودمان را داریم. ملت ایران ملتی است کاملا سرافراز با غرور و هیچگاه غرور خود را از دست نخواهد داد. اینها مواردی است که شما با چشمان خودتان ملاحظه کرده اید.

سئوال: با توجه به اختلافات عمیقی که در کشور شما وجود دارد، دیدن این همبستگی، فوق العاده است. آیا این همبستگی ملی پایدار خواهد بود؟

جناب آقای عراقچی: حتما در شرایط سخت ایرانیان با هم متحد هستند و البته در شرایط معمولی اختلاف نظر هم وجود دارد و این طبیعی است.

سئوال: این روزها خیلی برای کشور شما دردآور بود. دوازده روز جنگی که در آن 600 ایرانی از جمله فرماندهان ارشد سپاه پاسداران، مقامات ارشد، دانشمندان هسته ای و غیرنظامیان شامل زنان و کودکان کشته شدند. آیا شما انتقام این را می گیرید؟

جناب آقای عراقچی: ما از خودمان دفاع کردیم و دفاع ما خیلی جانانه و قهرمانانه بود. صدماتی که به طور متقابل اسرائیل دریافت کرد، اصلا کم نبود و فکر می‌کنم همین صدمات بود که آنها رو مجبور کرد که بدون قید و شرط درخواست آتش بس کنند.ما عزادار ایرانیانی هستیم که جان خودشان را از دست دادند؛ چه فرماندهان نظامی چه مقامات سیاسی و چه مردم عادی به خصوص زنان و کودکان که بی رحمانه و بی گناه کشته شدند. هیچ توجیهی برای عملیات تهاجمی اسرائیل و البته آمریکا وجود ندارد. ما به سازمان‌های بین‌المللی مراجعه کردیم و درخواست ما این است که این تجاوز از سوی شورای امنیت سازمان ملل به رسمیت شناخته و خسارت پرداخت و مسئولیت‌های متجاوز به آن یادآوری شود و متجاوزین مسئول شناخته شوند. امیدوار هستیم که جامعه بین الملل و سازمان های بین المللی این کار را این کار، حداقل این کار را برای تامین صلح و امنیت بین الملل انجام دهند. اگر این کار را نکنند که خب متاسفانه امید کمی هم هست، طبیعی است که این آتش در قلب همه ایرانیان همچنان باقی خواهد ماند.

سئوال: این جنگ 12 روزه برای ایران بسیار مخرب بود. ما شاهد این بودیم که دفاع هوایی شما از بین رفت. ما شاهد تلفات و خرابی های بسیاری در کشور شما بودیم. آیا ایران برای دفاع از خود آماده است؟ آیا ایران می توان از خود دفاع کند؟

جناب آقای عراقچی: ما به خوبی از خودمان دفاع کردیم. پدافند هوایی ما مشکل پیدا کرد، درست است. ولی موشک‌های ما توانست آن را جبران کند. ما همیشه گفته بودیم که موشک های ما جنبه دفاعی و بازدارندگی دارند و در این جنگ هم به خوبی روشن شد. این ما نبودیم که به اسرائیل حمله کردیم. آنها بودند که حمله کردند و موشک های ما در دفاع از کشور به کار گرفته شد و نقش خودشان رو به خوبی نشان دادند. ما صدماتی دیدیم همانطور که اسرائیل هم صدماتی دیده است. آسمان ما به روی هواپیماهای آمریکایی و اسرائیلی باز شد. آسمان اسرائیل هم به روی موشک‌های ما باز شد و در روزهای آخر آنها قدرت دفاع از خودشان را نداشتند. این یک جنگ بود و برای هر دو طرف خرابی‌های بسیاری داشت و ما در این جنگ هیچ نقشی نداشتیم. ما فقط از خودمان دفاع کردیم و این یک دفاع کاملا مشروع بر اساس منشور سازمان ملل بود. کاری که اسرائیل شروع کرد و کاری که آمریکا انجام داد، کاملا نامشروع و برخلاف قوانین بین الملل بود.

سئوال: و سئوال آخر اگر اجازه دهید. هر ایرانی که ما با آن صحبت کردیم به ما گفت که تا چه اندازه کشورش را دوست دارد. مردم ایران تا چه اندازه می خواهند از کشور خود دفاع کنند؟ ایرانی ها به ما گفتند که به دنبال صلح هستند و جنگ نمی خواهند. آیا رهبری شما می تواند یک آینده آرام را برای مردم تامین کند؟

جناب آقای عراقچی: هدف ما هم جز این نیست. ما همه دنبال صلح و یک زندگی صلح آمیز برای مردم ایران هستیم. کجا ما این را نقض کردیم؟ نه در طول سال‌های اخیر بلکه در طول 200سال گذشته در تاریخ مدرن ایران هیچ سابقه‌ای از اینکه ما به یکی از همسایگان خود حمله کرده باشیم وجود ندارد. ملت ایران همیشه صلح دوست بوده است. در حال حاضر هم ایران اقدامی انجام نداده که خلاف صلح باشد.  ولی اگر به ما حمله بود ما از خودمان دفاع می‌کنیم و خوب هم دفاع می‌کنیم. مردم ایران کشورشان را دوست دارند؛ صلح را دوست دارند ولی با تجاوز هم مقابله می کنند. شما  هیچ کسی  را در ایران پیدا نمی‌کنید که از دولت بخواهد در مقابل تجاوز صورت گرفته ساکت بنشیند یا دفاع نکند. دفاع بخشی از صلح است. اگر ما از خود دفاع نکنیم صلح پایدار وجود نخواهد داشت. سیاست ما زندگی صلح آمیز در منطقه با همسایگان هست و این سیاست ادامه دارد. اما اگر تجاوزی به ایران صورت گیرد از خود دفاع خواهیم کرد.