ثروتمندترین شهروند اتریش و درس هایی از زندگی یک کارآفرین

ردبول چگونه به اوج رسید؟

دیتریش ماتسیتس، میلیاردر خودساخته فهرست بلومبرگ است که با 11.3 میلیارد دلار ثروت در رده 109 ثروتمندان جهان ایستاده. ماتسیتس اهل اتریش است و یکی از بنیان‌گذاران شرکت تولید نوشیدنیهای انرژیزای ردبول.

کد خبر: ۱۸۵۲۴۰

۱۳ فروردين ۱۳۹۶

به گزارش اقتصاد آنلاین، شعار «ردبول به شما بال میدهد» را اگر کسی نشنیده باشد به این معنی است که نمیتوان او را مخاطب رسانه به حساب آورد. نام بزرگ‌ترین شرکت تولیدکننده نوشیدنیهای انرژیزا را تقریبا همه با همین شعار به ذهن سپردهاند. اما بال‌های واقعی این نوشیدنی نصیب صاحبان شرکت شده، از جمله دیتریش ماتسیتس، بنیانگذار 72 ساله آن که حالا جزو میلیاردرهای صاحبنام جهان است. این شرکت اتریشی که دفتر مرکزی آن در شهر سالزبورگ قرار دارد در سال 2016 بیش از 6 میلیون قوطی از محصولاتش را فروخت و درآمدی در حدود 6.6میلیون دلار برای خود به ثبت رساند. نام ردبول حالا با تبلیغاتی که در مسابقات فوتبال و رقابتهای اتومبیلرانی فرمول یک انجام میشود عجین شده.

دیتریش در سال 1944 در شهر سنت مارین در اتریش به دنیا آمد، والدینش هردو معلم ابتدایی بودند و زمانی که او هنوز به سنین نوجوانی نرسیده بود از هم جدا شدند. او در دانشکده اقتصاد و کسبوکار وین تحصیل کرد و 10 سال از عمرش را به مطالعه در خصوص تجارت گذراند و از طریق مربیگری اسکی خرج تحصیلش را پرداخت. پس از اینکه در سال 1972 فارغالتحصیل شد، یک دهه به عنوان بازاریاب محصولات شرکت یونیلیور (مالک نامهای تجاری در زمینه موادغذایی، نوشیدنی، محصولات بهداشتی) و شرکت آلمانی تولید خمیردندان بلنداکس کار کرد.

دهه 80 پی به وجود محصولی برد که از آنجا به بعد زندگیاش را تغییر داد. سال 1982 بود که کشف کرد یک کنستانتره انرژیزای تایلندی وجود دارد که توسط فردی به نام چالئو یوویدهیا و با لیسانس تایلندی شرکت بلنداکس تولید میشود، نام محصول کریتینگ دائنگ بود، معنایش میشد: گاو سرخ (ردبول). از همان زمان بود که یوویدهیا تبدیل شد به شریک تجاری ماتسیتس، دو شریک نفری 500 هزار دلار سرمایهگذاری کردند و دو سال بعد برند ردبول خلق شد، هریک صاحب 49 درصد از سهام شرکت شدند و قرار شد تا یک درصد باقیمانده در اختیار پسر یوویدهیا باشد. بنا بر توافق، ماتسیتس مدیریت شرکت را بر عهده گرفت و کار تولید از سال 1987 در اتریش آغاز شد.

حامی خطر و هیجان

در طول سالهای بعد ردبول کمکم تبدیل به برندی جهانی شد و رفته‌رفته به خاطر حمایتش از رخدادهای بزرگ ورزشهای مخاطرهآمیز اسمی به هم زد. در سال 1999 تیم آکروبات هوایی با نام گاوهای پرنده در سالزبورگ بنیان گذاشته شد و چهره ردبول را به عنوان حامی ورزشهای استقامتی، مخاطره‌آمیز و مسابقات فرمول یک تکمیل کرد. یکی از دلایلی را که باعث شد تا ردبول هوانوردی را به یکی از نمادهای تبلیغاتیاش تبدیل کند شاید بتوان علاقه شخصی ماتسیتس دانست، او گواهی‌نامه خلبانی دارد و صاحب مجموعهای از هواپیماهای تاریخی متعلق به نسلهای مختلف صنعت پرواز است که آنها را در آشیانهای در فرودگاه سالزبورگ نگاه میدارد.

رابطه میان ردبول و ورزش بسیار فراتر از حمایت تبلیغاتی است. در سال 2005 این شرکت، تیم مسابقات اتومبیلرانی فرمول یک ردبول را تشکیل داد که در فاصله سالهای 210 تا 2012 موفق شد سه دوره متوالی عنوانهای جهانی این مسابقات را از آن خود کند. این شرکت دست به خرید تیمهای ورزشی دیگری هم زده است از جمله خرید یک تیم در لیگ دسته یک فوتبال نیویورک و همچنان به حمایت و شرکتش در ورزشهای مخاطرهآمیز مانند اسکیت روی یخ و پرش از صخره ادامه میدهد. تا سال 2013 شرکت ردبول دامنه کارش را به عرضه محصولات در 166 کشور توسعه داد، این شرکت به صورت میانگین سالانه 5 میلیون قوطی از نوشیدنیهایش را به فروش میرساند. چالئو یوویدهیا، شریک ماتسیتس در سال 2012 درگذشت و 49 درصد سهمش از شرکت ردبول به خانوادهاش به ارث رسید. در همان سالی که او درگذشت، ردبول پس از کسر مبلغی که صرف حمایت از رشتههای مختلف ورزشی شده بود و تبلیغات مختلف در رویدادهایی از جمله پرش فضایی که به صورت زنده پخش شد، مبلغی بالغ بر 97 میلیون دلار به ماتسیتس پرداخت. او در همان سال مبلغ 92 میلیون دلار صرف حمایت از تحقیقات مربوط به حوزه آسیبهای نخاعی کرد.

ماتسیتس صاحب جزیرهای در فیجی است که در سال 2006 آن را به مبلغ 13 میلیون دلار خرید و 30 میلیون خرج کرد تا جزیرهاش را تبدیل به یک جزیره استراحتی و تفریحی کند. ارزش جزیره توسط معروف‌ترین شرکت خرید و فروش جزایر شخصی معین شده است، شرکتی که صاحبش با نام فرهاد ولادی، شهروند آلمان (فرزند پدری ایرانی و مادری آلمانی) مشهورترین مشاور این حوزه شناخته میشود.

ردبول چگونه به اوج رسید؟

نشریه بیزینس اینسایدر نگاهی انداخته است به کسبوکار موفق شرکت ردبول و تلاش کرده تا توضیح دهد این شرکت چگونه به چنین موفقیتی دست پیدا کرده است:

کریتینگ دائنگ که پایه اولیه شکلگیری ردبول بود یک نوع نوشیدنی انرژیزای بدون گاز بود متشکل از: آب، نیشکر، کافئین، تورین، اینوزیتول و ویتامینهای B. این نوشیدنی بر اساس نوع مشابهی که در ژاپن و کره جنوبی تولید میشد در تایلند عرضه شد.

قبل از اینکه کار رسمی ردبول آغاز شود، ماتسیتس یک شرکت مشاوره تحقیقات بازار را به کار گرفت کرد تا میزان آمادگی برای پذیرش برند ردبول را ارزیابی کند. نتیجه کار فاجعهبار بود. خود او بعدها با خنده از این رخداد یاد کرد: «مردم طعم نوشیدنی را قبول نداشتند، برند را نمیشناختند و لوگو برایشان ناآشنا بود، تا آن موقع چنین فاجعهای در زندگیام ندیده بودم.» اما با وجود تمامی مخالفتها و توصیههایی که به او شد کارش را ادامه داد.

ماتسیتس به همراه شریکش از شرکت دارویی TCBG کمک گرفتند تا محصولشان را برای عرضه در بازار کشورهای غربی مناسب کنند. در سال 89 ردبول در کشورهای نزدیک مانند مجارستان و اسلوونی عرضه شد اما تا سال 1997 نتوانست وارد امریکا شود.

آنچه باعث تفاوت برند ردبول شده نحوه تبلیغات آن است. این شرکت از فرمهای گوناگون برای کار تبلیغات استفاده میکند و بر استفاده از نامش تاکید ویژه دارد، آنقدر که دیگر سخت میشود رویداد مهم ورزشی‌ای را پیدا کرد که لوگوی این شرکت در گوشه و کنار آن دیده نشود. از حمایت از مسابقات هوانوردی و هلیکوپترسواری گرفته تا ورزشهای مخاطرهآمیز، حالا نام ردبول با قدرت و سرعت مترادف شده است. همین است که میان خریداران جوان در سراسر جهان بسیار پرطرفدار است. تبلیغات شرکت به آنها القا میکند که اگر ردبول بنوشید، متفاوت، غیرقابل پیشبینی و بااعتماد به نفس دیده میشوید.

هر قوطی ردبول تقریبا دو برابر یک قوطی کوکاکولا قیمت دارد و دلیل این تفاوت قیمت به خاطر گران بودن مواد اولیه نیست، دلیلش علاقه این شرکت به متفاوت بودن است. ردبول میخواهد با همه نوشیدنیهای غیرالکلی دیگر متفاوت باشد و از آنجا که ادعا دارد این نوشیدنی حامل فاکتورهای انرژیزا است میتواند این تفاوت قیمت را توجیه کند.

هر از گاهی ردبول مجبور شده است تا با دعواهای حقوقی در خصوص تاثیر محصولاتش بر سلامت دست و پنجه نرم کند. این نوشیدنی مدتی در فرانسه، دانمارک و نروژ ممنوع بود اما دوباره در هرسه کشور فروخته میشود و جالب اینکه ممنوعیت ردبول همیشه باعث شده تقاضا برای آن بیشتر شود. انگار ممنوع بودن آن با روحیه حاکم بر برند این شرکت سازگار است، کسانی که به دنبال هیجان هستند بدشان نمیآید از نوشیدنی ممنوعه بنوشند.

ماتسیتس میگوید که هرگز قصد عرضه عمومی سهام شرکت را ندارد: «به لطف فلسفه اقتصادی ردبول، ما نه در گذشته و نه در آینده قصدی برای عرضه عمومی سهام شرکت را نداشته‌ایم و احتیاجی به مشارکت سرمایه دیگران نداریم. عرضه سهام تنها مایه زیان ما میشود.»

پرش از مرز فضا

ماجرای پرش فضایی چه بود؟ ردبول نه تنها حامی ورزشهای پرخطری مانند انواع مسابقات سرعت و پرش و جهش و شیرجه است بلکه در سال 2012 تصمیم گرفت تا رکورد جدیدی در این حوزه به ثبت برساند. پرش فضایی عنوانی است که به پریدن از هواپیما یا فضاپیما به درون جو و سقوط آزاد تا پیش از استفاده از چتر نجات برای رسیدن به سطح زمین است. این کار اولین بار توسط جوزف کیتینگر، کلنل بازنشسته نیروی هوایی ارتش امریکا در سال 1959 انجام شد. سال 2012 در پروژهای با عنوان ردبول استراتوس، فلیکس بامگارتنر چترباز اتریشی با بالن هلیوم خود را به ارتفاع 39 کیلومتری جو زمین رساند و اول درون یک کپسول بخشی از پرش آزاد خود را انجام داد و سپس با استفاده از چتر نجات سالم به زمین نشست. این عملیات باعث شد تا بامگارتنر به همراه نام ردبول رکورد بلندترین پرواز با بالن، طولانیترین زمان سقوط آزاد، و رسیدن به سرعت صوت بدون کمک از وسایل سرعتدهنده را بشکند. این رویداد به صورت زنده از تلویزیونها و وبسایتهای مختلفی در سراسر جهان پخش شد.