گزارش سازمان برنامه و بودجه از جزئیات منابع هدفمندسازی یارانه‌ها

سازمان برنامه و بودجه کشور با انتشار گزارشی جزئیات منابع هدفمندسازی یارانه ها را تشریح کرد.

کد خبر: ۱۷۹۱۱۵

۰۸ اسفند ۱۳۹۵

به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از ایرنا، متن کامل گزارش این سازمان درخصوص منابع سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها به شرح ذیل است:

در اجرای قانون هدفمندکردن یارانه‌ها مصوب 23/10/1388 و اصلاح بعدی آن؛

از یک سو،

دولت مکلف به:

- اصلاح قیمت حامل‌های انرژی (بنزین، نفت، نفت گاز، نفت کوره، نفت سفید و گاز مایع و سایر مشتقات با احتساب هزینه‌های مرتب (بند «الف» ماده یک)

- تعیین قیمت فروش داخلی گاز پس از کسر هزینه‌های انتقال، مالیات و عوارض (بند «ب» ماده یک)

- تعیین قیمت فروش داخلی برق براساس مجموع هزینه‌های تبدیل انرژی، انتقال و توزیع و هزینه سوخت ... (بند «ج» ماده یک)

- تعیین قیمت آب با در نظر گرفتن هزینه‌های تأمین، انتقال و توزیع (تبصره 1 ماده 3)

گردید.

از سوی دیگر،

- دولت مجاز به پرداخت حداکثر تا پنجاه درصد (50%) خالص وجوه حاصل از اجرای قانون برای یارانه نقدی و غیرنقدی به خانوارها و... (ماده 7) شد.

- و نیز دولت مکلف به پرداخت سی درصد (30%) خالص وجوه حاصل از اجرای قانون برای یارانه تولید و ... (ماده 8) گردید.

- همچنین دولت مجاز به استفاده بیست درصد (20%) خالص وجوه حاصل از اجرای این قانون برای اعتبارات هزینه‌ای و تملک دارایی‌های سرمایه‌ای شده است. (ماده 11)

همچنین دولت مجاز گردید، برای اجرای این قانون، سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها را تأسیس نماید و وجوه حاصل از اجرای این قانون را که به خزانه واریز می‌شود، عیناً پس از وصول و کسر سهم دولت (ماده 11) به‌ عنوان کمک بهاجرای اهداف قانون (ماده 7 پرداخت یارانه نقدی خانوارها...) و (ماده 8 پرداخت یارانه تولید...) در اختیار سازمان هدفمندسازی قرار دهد.

- برای فعالیت سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها اساسنامه‌ای در هیأت وزیران به تصویب رسید که در ماده 2 آن منابع سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها به شرح زیر مشخص شد:

-ماده 2: منابع سازمان حاصل از مواد (7) و (8) و (11) قانون هدفمندکردن یارانه‌ها و دیگر قوانین و مقررات خواهد بود.

لازم به توضیح است که در مواد 7، 8 و11 نیز با صراحت به خالص وجوه حاصل از اجرای قانون هدفمندی تأکید شده است.

- برای فراهم شدن این منابع یعنی خالص وجوه، چهار شرکت به شرح زیر فعالیت می‌نمایند:

یک: شرکت ملی پالایش و پخش

این شرکت از محل فروش انواع بنزین، نفت‌گاز .... در سال 1395، 36 هزار و 800 میلیارد تومان درآمد کسب می‌کند که همه این درآمدها به حساب شماره 1271 نزد خزانه واریز می‌شود. سپس هزینه‌های قانونی خود را همانطور که در بند «الف» گزارش دیوان محاسبات آمده است به مبلغ 12 هزار و 800 میلیارد ریال کسر می‌کند و بقیه آن را که مبلغ 23 هزار و 900 میلیارد تومان است طبق قانون به حساب سازمان هدفمندسازی یارانه واریز می‌کند.

دو: شرکت ملی گاز

این شرکت نیز در سال 1395 از محل فروش گاز طبیعی جمعاً 15 هزار و 400 میلیارد توماندرآمد کسب می‌کند

و به حساب شماره 170 نزدخزانه واریز می‌کند.سپس هزینه‌‌های قانونی انجام شده را به روشی که در بند «ب» گزارش دیوان محاسبات مشخص شده است به مبلغ 5 هزار و 200 میلیارد تومان کسر و بقیه را که 10 هزار و 200 میلیارد تومان است به حساب سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها واریز می‌کند.

سه: شرکت توانیر

این شرکت برق را هر کیلووات ساعت 6/67 تومان به مشترکین می‌فروشد و کلیه وجوه را به حساب شماره 228 نزد خزانه واریز می‌کند ولی چون قیمت تمام شده برق هر کیلووات ساعت 3/83 تومان است. قانوناً موظف به پرداخت هیچ مبلغی به سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها نیست ولی براساس توافق و آیین‌نامه‌ اجرایی تبصره 14قانون بودجه 1395، مبلغ 2 هزار و 200 میلیارد تومان به حساب سازمان هدفمندسازی واریز می‌کند.

چهار: شرکت‌های آبفا

این شرکت‌ها نیز، زیر قیمت تمام شده، آب را به مشترکین عرضه می‌کنند و منابع حاصل از فروش آب به ازای هر مترمکعب 470 تومان را وصول و به حساب شماره 1382 نزد خزانه واریز می‌کند ولی چون قیمت تمام شده هر متر مکعب آب، 1100 تومان است لذا وجهی به سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها پرداخت نمی‌کنند.

جمع‌بندی:

1- کلیه وجوه حاصل از فروش حامل‌های انرژی (انواع بنزین، نفت سفید ...) که درآمد شرکت ملی پالایش و پخش است، ابتدا به حساب شماره 1271 نزد خزانه واریز می‌شود و بعد از کسورات قانونی سهم سازمان هدفمندی‌سازی یارانه‌ها به حساب آن سازمان در پایان هر ماه واریز می‌شود.

2- کلیه وجوه حاصل از فروش گاز طبیعی که درآمد شرکت ملی گاز است، ابتدا به حساب شماره 170نزد خزانه واریز و پس از کسورات قانونی سهم سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها به حساب آن سازمان در پایان هر ماه واریز می‌شود.

3- کلیه وجوه حاصل از فروش برق که درآمد شرکت توانیر است، ابتدا به حساب شماره 228 نزد خزانه واریز می‌شود و به‌رغم اینکه کل وجوه دریافتی کمتر از قیمت تمام شده است، در سال 1395 مبلغ 2200 میلیارد تومان به سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها کمک می‌نماید.

4- کلیه وجوه حاصل از فروش آب که درآمد شرکت‌های آبفا است، ابتدا به حساب شماره 1382 نزد خزانه واریز می شود و چون کمتر از قیمت تمام شده آب است، هیچ مبلغی به سازمان هدفمندسازی یارانه‌‌ها واریز نمی‌کند.

5- به این ترتیب درآمدها و منابع سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها، مجموع ارقامی است که به عنوان سهم این سازمان از سوی شرکت‌های پالایش و پخش، گاز، توانیر طبق ماده 2 اساسنامه این سازمان به حساب سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها واریز می‌شود که در سال 1395 طبق جمع‌بندی دیوان محاسبات حداکثر مبلغ 36 هزار و 400 میلیارد تومان است.

رئیس سازمان برنامه و بودجه کشور روز شنبه در مجلس شورای اسلامی،‌ درآمد حاصل از هدفمندی یارانه ها در سال جاری را تنها رقمی معادل 36 هزار و 400 میلیارد تومان اعلام کرد.

محمدباقر نوبخت در ابتدای جلسه نوبت سوم مجلس شورای اسلامی و در پاسخ به تذکر حمیدرضا حاجی بابایی نماینده مردم همدان در مجلس خطاب به رئیس مجلس تصریح کرد:‌ زمانی که این بحث مبنی بر اینکه درآمد سازمان هدفمندی یارانه ها از اجرای این قانون چقدر است؛ پیش آمد، اعدادی که هم اکنون تکرار شد مبنی بر اینکه 76 ‌یا 80 هزار میلیارد تومان و سال آینده به 100 هزار میلیارد تومان خواهد رسید، مطرح شد.

وی خطاب به رییس مجلس تصریح کرد: من خدمت شما اعلام کردم که یک مرجع قانونی که ذی اختیار هم باشد، به سخنان ما که ادعا می کنیم درآمدهای سازمان هدفمندی یارانه ها که حداکثر 35 تا 36 هزار میلیارد تومان است، رسیدگی کند.

وی افزود:‌ امروز آن مرجع، گزارش کتبی خود را مبنی بر اینکه کل درآمدهای سازمان هدفمندی یارانه ها طبق قانون در سال 1395 فقط 36 هزار و 400 میلیارد تومان است و محاسبه کرده، به رئیس مجلس نیز ارایه کرده است.

معاون رئیس جمهوری گفت:‌ سازمان برنامه و بودجه نیز گزارش تکمیلی خود را از اینکه نمایندگان محترم باید مطلع باشند، به شما تقدیم می کند و درخواست دارم دستور فرمایید بین نمایندگان توضیح شود.

وی با ارایه توضیحاتی گفت: در راستای اجرای قانون هدفمندی یارانه ها طبق مواد یک و سه باید تعدادی از اقلام، اصلاح قیمت شوند مثل بنزین، نفت، نفت گاز، گاز و آب و برق که گفته شد، منابع حاصل از این اقلام و هریک از این شرکت های متولی درصدی از این طبق ماده 7 و 8 این قانون در اختیار سازمان هدفمندی یارانه ها قرار دهند.

نوبخت تصریح کرد:‌ از این رقم باید سازمان هدفمندی یارانه ها 50 درصد آن را بین مردم و خانوارها تقسیم کند و 30 درصد را نیز به امر کمک به یارانه تولید اختصاص دهند و 20 درصد آنرا هم به درآمد دولت برای اجرای طرح های عمرانی و هزینه های جاری تخصیص دهد.

وی تصریح کرد:‌ در اساسنامه شرکت هدفمندی یارانه ها که ما آنرا به سازمان می شناسیم؛ منابعی را تعریف کرده که این منابع طبق قانون عبارت از اعدادی است که در ماده 7 و 8 قانون هدفمند کردن یارانه ها تصریح کرده که می گوید 50 درصد مربوط به مردم است و قبل از اینکه به مردم داده شود، منبع و درآمد سازمان هدفمندی و 30 درصد خالص درآمدها باید به یارانه تولید اختصاص یابد.

سخنگوی دولت اظهار کرد:‌ پس سازمان هدفمندی یک واسطه است که از شرکت پخش و پالایش،‌ گاز، آبفا و برق و توانیر این اقلام را دریافت می کند و سهم آنها نیز مشخص است و به عنوان درآمد بین مردم تقسیم می کند و این دو نکته که قالباً یکی از نمایندگان محترم آنرا تکرار می کند از آنجایی که می گویم اینقدر بنزین به این قیمت در این تعداد از روزهای سال به فروش می رسد که اگر بخواهیم برای درآمد هدفمندی لحاظ شود، غلط است.

وی با بیان اینکه اگر بخواهیم فروش بنزین را به حساب هدفمندی بگذاریم اصلاً کار صحیحی نیست، افزود:‌ زیرا این پول درآمد شرکت پالایش و پخش است و به حساب خزانه واریز می شود و یک عدد درآمدی است که این موضوع درآمد سازمان هدفمندی نیست بلکه درآمد حاصل از فروش بنزین است که در 1000 تومان ضرب می کنیم و درآمد شرکت پالایش و پخش است که به حساب شرکت پالایش پخش می رود.

نوبخت اضافه کرد: یک مقدار از این درآمد را گاز می فروشیم و یعنی مقدار فروش گاز ضرب در قیمتش به حساب شرکت گاز خواهد رفت و این درآمد به عنوان شرکت گاز است به حساب خزانه می رود.

وی تصریح کرد:‌ پس هرچه درآمد از محل فروش گاز و بنزین و برق است به حساب خزانه می رود اما این شرکت ها باید بر اساس قانون خالص درآمد یعنی کسورات این سازمان ها که هزینه می شود را به سازمان هدفمندی بدهد.

معاون رییس جمهوری تصریح کرد:‌ بنابر این آنچه سازمان هدفمندی بر اساس نظر دیوان محاسبات به عنوان یک سازمان مرجع باید حکمیت کند، ‌اعلام می کند که درآمد حاصل از هدفمندی یارانه ها 36 هزار و 400 میلیارد تومان است و تکرار کردن درآمدهای شرکت گاز، توانیر و پالایش و پخش و متوقع کردن مردم درباره این پول ها که مربوط به هدفمندی است و به شما داده نمی شود، درست نیست و این توضیح و اطلاع رسانی نادرستی است.

پس از این اظهارات، لاریجانی گفت: آقای نوبخت توضیحات خوبی دادند، اما دیوان محاسبات نیز باید نظر خود را به طور رسمی ارایه دهد.

نوبخت نیز گزارش دیوان محاسبات و گزارش سازمان برنامه و بودجه را درباره هدفمندی یارانه ها به لاریجانی برای تکثیر و ارایه به نمایندگان ارایه کرد.

در ادامه مباحثات روز شنبه، حمیدرضا حاجی بابایی در ابتدای جلسه علنی نوبت سوم امروز مجلس در اخطار اصل 53 قانون اساسی گفت: در برنامه ششم درخصوص مسأله هدفمندی مباحث جامع و کاملی دیده شده، از این رو بر اساس اصل 53 قانون اساسی، تمامی دریافت های دولت باید در حساب های خزانه کل متمرکز و همه پرداخت ها در حدود اعتبارات مصوب انجام می شود.

وی ادامه داد: با بررسی های صورت گرفته درآمد دولت از محل هدفمندی در سال جاری حدود 87 هزار میلیارد تومان است که دیوان محاسبات بدون خالص صادراتی که 14 هزار میلیارد تومان بود و به غیر درآمدهای حوزه آب که 2.2 هزارمیلیارد تومان اعلام شده، درآمد از محل هدفمندی را حدود 70 هزار میلیارد تومان اعلام کرده است.

وی تصریح کرد: حال این سؤال مطرح می شود که آیا درآمد 87 هزار میلیارد تومانی هدفمندی در بودجه سالانه مجلس دیده می شود؟ در جواب باید گفت که قطعاً تمام آن ذکر نشده و قسمتی از آن در بودجه آمده است. از طرف دیگر این سؤال مطرح می شود که آیا این مبلغ به حساب خزانه داری کل واریز شده است. در پاسخ باید گفت که در بررسی های صورت گرفته مشخص است که همه این اعتبارات به خزانه واریز نشده است.

این نماینده مردم در مجلس دهم تصریح کرد: کمیسیون تلفیق بودجه درآمدهای مذکور از این حوزه را حدود 48 هزار میلیارد تومان اعلام کرده که حدود 40 هزار میلیارد تومان از درآمدهای هدفمندی به خزانه داری کل واریز نشده و به تصویب نمایندگان نمی رسد.

وی گفت: از طرف دیگر حدود 80 هزار میلیارد تومان از بودجه دولت را یا اوراق مشارکت می فروشیم و یا سود اوراق سال قبل را پرداخت می کنیم. همچنین حدود 25 هزار میلیارد تومان از صندوق توسعه ملی برداشته شده حدود 111 هزار میلیارد تومان به صورت سالانه نفت فروخته می شود.

عضو کمیسیون برنامه و بودجه گفت: کل عملکرد دولت در حوزه بودجه، حدود 25 هزار میلیارد تومان است؛ این در حالی است که از 87 هزار میلیارد تومان بودجه هدفمندی، تنها 31 هزار میلیارد تومان از آن به خزانه دولت ریخته می شوند که این مسأله و تبصره 14 لایحه بودجه سال 96 مغایر با اصل 53 و 110 قانون اساسی است.

وی تصریح کرد: در شرایط کنونی تبصره 14 لایحه بودجه باید به کمیسیون تلفیق ارجاع شود تا اصلاحات مد نظر صورت بگیرد؛ زیرا حق مجلس است که درباره اعتبار 87 هزار میلیارد تومانی هدفمندی اظهارنظر کند.