کد خبر 90645
A

مدیر تحقیق و توسعه بورس تهران گفت: بهره برداری از ابزار معاملاتی آتی و اختیار معامله سبد سهام می تواند به جذب سرمایه گذار خارجی در بورس کمک کند.

رضا کیانی افزود : معاملات آتی شاخص در دنیا مورد توجه سرمایهگذاران قرار دارد و حجم و ارزش معاملات آن به مراتب بیشتر از معاملات آتی سهام است به طوری که بر اساس آمار فدراسیون جهانی بورسها(WFE) در سال 2013 ارزش معاملات آتی شاخص بیش از 56 برابر و حجم معاملات آن نزدیک به 2.5 برابر آتی تک سهم بوده است. به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از سنا، همچنین در همین سال ارزش معاملات اختیار معامله شاخص نیز بیش از 21 برابر ارزش معاملات اختیار معامله تک سهم بوده است ، بدین ترتیب با توجه به آمار یادشده اهمیت معاملات آتی و اختیار معامله شاخص و توجه سرمایهگذاران در بازارهای جهانی به این ابزار مالی مشهود است. وی با اشاره به مشکلات شرعی راه اندازی آتی شاخص ادامه داد : با توجه به اینکه از نظر اعضای محترم کمیته فقهی سازمان بورس، شاخص صرفاً یک عدد است و مال یا کالا محسوب نمی شود، از نظر شرعی قابلیت معامله ندارد. بدین ترتیب بورس تهران درصدد بهره گیری از ابزاری برآمد تا با رعایت شرع مقدس از کارکردهای آتی و اختیار معامله شاخص برخوردار باشد. کیانی به پیشنهاد بورس تهران در مورد راه اندازی معاملات آتی و اختیار معاملهی سبد سهام اشاره کرد و گفت: در هر شاخص تعداد مشخصی از سهام شرکتها وجود دارد. به عنوان مثال شاخص 30 شرکت بزرگ، بیانگر عملکرد 30 شرکتی است که در این شاخص وجود دارند، حال اگر بر روی سبد سهامی که در این شاخصها وجود دارند، معاملات آتی و اختیار معامله تعریف کنیم، دیگر فقط یک عدد را معامله نکرده ایم. بدین معنی که یک فروشنده متعهد میشود سبد سهامی از پیش تعیین شده را که می تواند همانند ترکیب شرکت های موجود در شاخص مشخصی مثلاً شاخص 30 شرکت بزرگ باشد در تاریخ و قیمت مشخص و از قبل تعیین شده به خریدار بفروشد. خریدار هم اعلام کرده است که در تاریخ مذکور سبد سهام را با قیمت توافق شده خریداری می کند. بدین ترتیب معامله آتی بر روی دارایی مشخصی (سبد سهام) انجام میشود. کمیته محترم فقهی سازمان بورس این پیشنهاد بورس تهران را تأیید کرد و بر شرعی بودن معاملات آتی و اختیار معامله سبد سهام صحه گذاشت. مدیر تحقیق و توسعه بورس توضیح داد: نکته درخور اهمیت تعدیلاتی است که در طول زمان روی سبد سهام اتفاق میفتد ، به عنوان مثال ممکن است شرکتها افزایش سرمایه دهند یا سود نقدی تقسیم کنند یا سهام شناور آنها تغییر کند، چون در بعضی از شاخص های بورس و به طور خاص در شاخص 30 شرکت، ضریب سهام شناور آزاد وجود دارد و شرکت ها با توجه به ضریب سهام شناور آزاد در شاخص حضور دارند. حتی امکان دارد در فواصل زمانی هر سه ماه یکبار ترکیب شاخص عوض شود و تعدادی شرکت خارج یا وارد شوند. بدین ترتیب این امکان وجود دارد که سبد مورد توافق طرفین در طول مدت قرارداد آتی دستخوش تغییراتی شود. این مسئله دغدغه اصلی بورس اوراق بهادار تهران بود و بحث و بررسی مربوط به آن چندین جلسه کمیته فقهی سازمان بورس را به خود اختصاص داد. کیانی ادامه داد: اگر 30 شرکت مشخص را از روز اول تعیین کنیم و شرط کنیم سبد سهام این 30 شرکت در زمان خاص تحویل داده شود و در طول دورهی قرارداد توجهی به اقدامات شرکتی سبد سهام این 30 شرکت نداشته باشیم، حتی اگر 30 شرکت در روز نخست قرارداد ترکیبی همچون شاخص 30 شرکت داشته باشند، در پایان عملکردی متفاوت با شاخص خواهند داشت. بدین ترتیب برای آن که آتی سبد سهام از کارکرد آتی شاخص برخوردار باشد باید تعدیلاتی همانند آن داشته باشد. کیانی با اشاره به بررسی های دقیق کمیته فقهی سازمان بورس در این مورد گفت: اعضای محترم کمیته فقهی سازمان بورس پس از بررسی های دقیق و طی جلسات متعدد و با اعمال اصلاحات لازم در پیشنهاد ارایه شده از سوی بورس تهران در نهایت مصوبه ای صادر کردند و طی آن تعدیلات لازم را مورد تأیید قرار دادند. بر این اساس با توافق طرفین قرارداد آتی یا اختیار معامله سبد سهام، اقدامات شرکتی مانند افزایش سرمایه و تقسیم سود یا تغییر ترکیب سبد سهام شامل ورود شرکت جدید یا خروج شرکتهای قبلی، طبق مقررات سازمان بورس و اوراق بهادار به عنوان شرط ضمن عقد صحیح و نافذ است. بدین ترتیب اگر قرارداد آتی روی 30 شرکت بزرگ تعریف شود، چگونگی تعدیلی که در این 30 شرکت اتفاق میفتد می تواند دقیقاً با نحوه تعدیل شاخص همخوانی داشته باشد و بدین ترتیب قرارداد تعریف شده از نظر بازدهی با شاخص 30 شرکت مطابقت خواهد داشت. کیانی با اشاره به سود نقدی پرداختی شرکتها ادامه داد: خریدار و فروشنده از قبل مشخص می کنند که آیا سود نقدی که در طی مدت قرارداد از سوی شرکتها پرداخت می شود باید از طرف فروشنده به خریدار پرداخت شود یا خیر. اگر توافق مبنی بر پرداخت سود نقدی باشد ما به سمت شاخص قیمت نقدی و بازده کل (شاخص کل) می رویم و اگر فرض بر پرداخت نشدن باشد بازدهی سبد سهام عملاً با شاخص قیمت همخوان خواهد بود. کیانی با اشاره به لزوم قابلیت تحویل سبد سهام در پایان قرارداد افزود: فرض اصلی در معاملات آتی سبد سهام، تحویل سهام موجود در سبد از سوی فروشنده به خریدار است و این تفاوت اصلی میان آتی سبد سهام و آتی شاخص رایج در دنیاست. در معاملات متداول آتی شاخص در دنیا، در انتهای قرارداد سهمی ردوبدل نمی شود اما در قرارداد آتی سبد سهام طرفین معامله در ابتدا توافق می کنند که سبد سهام را با توجه به تعدیلات صورت گرفته در طول زمان قرارداد، در پایان قرارداد منتقل کنند. کیانی تصریح کرد: البته بنابر نظر کمیته فقهی در صورتی که در انتهای قرارداد خریدار و فروشنده موافق باشند می تواند اقدام به تسویه نقدی کنند. کیانی با تأکید بر توجه و پشتکار اعضای محترم کمیته فقهی و همکاری سازمان بورس ادامه داد: کمیته فقهی سازمان بورس برای بررسی پیشنهاد بورس تهران جلسات متعددی برگزار کرد و وقت بسیاری صرف این موضوع نمود. مسئولان سازمان بورس نیز در جلسات حضوری مؤثر داشتند و در نهایت مصوبهای که براساس پیشنهاد بورس تهران به تصویب رسید این امکان را به ما می دهد که عملاً از ابزار معاملات آتی و اختیار معامله سبد سهام با کارکردی همچون کارکرد آتی و اختیار معامله شاخص برخوردار باشیم. کیانی با اشاره به اقدامات بعدی مورد نیاز برای راه اندازی معاملات آتی و اختیار معامله سبد سهام ادامه داد: بورس اوراق بهادار تهران هم اکنون مشغول تدوین مقررات آتی سبد سهام است و امیدواریم در آینده نزدیک و پس از دریافت نظر فعالان و دستاندرکاران بازار، شرکت سپرده گذاری و مدیریت فناوری و سایر نهادهایی که درگیر معاملات آتی سبد سهام خواهند بود، دستورالعمل پیشنهادی برای سازمان بورس ارسال شود.

ارسال نظر

عناوین بیشتر

آخرین اخبار عناوین بیشتر